atha navamo ‘dhyāyaḥ – rāja-vidyā-rāja-guhya-yogaḥ

A oto rozdział dziewiąty: „Joga królewskiej wiedzy i królewskiej tajemnicy”

Śāṃkara


aṣṭame nāḍy-ādi-dvāreṇa dhāraṇā-yogaḥ saguṇa uktaḥ | tasya ca phalam agny-arcir-ādi-krameṇa kālāntare brahma-prāpti-lakṣaṇam evānāvṛtti-rūpaṃ nirdiṣṭam | tatrānenaiva prakāreṇa mokṣa-prāpti-phalam adhigamyate, nānyathā iti tad āśaṅkā-vyāvivartayiṣayā śrī-bhagavān uvāca

 

Rāmānuja


upāsakabhedanibandhanā viśeṣāḥ pratipāditāḥ / idānīm upāsyasya paramapuruṣasya māhātmyam, jñānināṃ viśeṣaṃ ca viśodhya bhaktirūpasyopāsanasya svarūpam ucyate

 

Śrīdhara


pareśaḥ prāpyate śuddha-bhaktyeti sthitam aṣṭame |
navame tu tad-aiśvaryam atyāścaryaṃ prapañcyate ||

 

Madhusūdana


pūrvādhyāye mūrdhany anāḍī-dvārakeṇa hṛdaya-kaṇṭha-bhrū-madhyādi-dhāraṇā-sahitena sarvendriya-dvāra-saṃyama-guṇakena yogena svecchayotkrānta-prāṇasyārcir-ādi-mārgeṇa brahma-lokaṃ prayātasya tatra samyag-jñānodayena kalpānte para-brahma-prāpti-lakṣaṇā krama-muktir vyākhyātā | tatra cānenaiva prakāreṇa muktir labhyate nānayathety āśaṅkya- ananya-cetāḥ satataṃ yo māṃ smarati nityaśaḥ | tasyāhaṃ sulabhaḥ ity ādinā bhagavat-tattva-vijñānāt sākṣān mokṣa-prāptir abhihitā | tatra cānanyā bhaktir asādhāraṇo hetur ity uktaṃ puruṣaḥ sa paraḥ pārtha bhaktyā labhyas tv ananyayā iti | tatra pūrvokta-yoga-dhāraṇā-pūrva-prāṇotkramaṇārcir-ādi-mārga-gamana-kāla-vilambādi-kleśam antareṇaiva sākṣān mokṣa-prāptaye bhagavat-tattvasya tad-bhakteś ca vistareṇa jñāpanāya navamo ‚dhyāya ārabhyate | aṣṭame dhyeya-brahma-nirūpaṇena tad-dhyāna-niṣṭhasya gatir uktā | navame tu jñeya-brahma-nirūpaṇena jñāna-niṣṭhasya gatir ucyata iti saṅkṣepaḥ | tatra vakṣyamāṇa-jñāna-stuty-arthās trīn ślokān |

 

Viśvanātha


ārādhyatve prabhor dāsair aiśvaryaṃ yad apekṣitam |
tat śuddha-bhakter utkarṣaś cocyate navame sphuṭam ||

 

Baladeva


bhakty-uddīpti-karaṃ svasya pāramaiśvaryam adbhutam |
sva-bhakteś ca mahotkarṣaṃ navame harir ūcivān ||

 
 

BhG 9.1

śrī-bhagavān uvāca
idaṃ tu te guhyatamaṃ pravakṣyāmy anasūyave
jñānaṃ vijñāna-sahitaṃ yaj jñātvā mokṣyase śubhāt

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.

analiza syntaktyczna

śrī-bhagavān (chwalebny Pan) uvāca (powiedział):
[aham] (ja) idam guhya-tamam (tę najbardziej sekretną) vijñāna-sahitam tu jñānam (wiedzę wraz z mądrością) te anasūyave (tobie niezazdrosnemu) pravakṣyāmi (oznajmię).
yat [jñānam] (którą wiedzę) jñātvā (poznawszy) [tvam] (ty) aśubhāt (od niepomyślności) mokṣyase (będziesz wyzwolony).

 

tłumaczenie polskie


Chwalebny Pan rzekł:
Teraz przedstawię tobie pozbawionemu zazdrości
tę najbardziej sekretną wiedzę wraz z mądrością.
Gdy ją poznasz, uwolnisz się od niepomyślności.

 

analiza gramatyczna

śrī-bhagavān śrī-bhagavant 1i.1 m. ; TP : śriyā yukto bhagavān itiPan połączony z majestatem (od: śrī – blask, majestat, fortuna; bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, bhaga – dział, udział, pomyślność, majątek; -mant / -vant – sufiks oznaczający posiadacza, bhagavant – posiadacz fortuny);
uvāca vac (mówić) Perf. P 1c.1 powiedział;
idam idam 2i.1 n. to;
tu av. ale, wtedy, z drugiej strony, i;
te yuṣmat sn. 4i.1 tobie (skrócona forma od: tubhyam);
guhyatamam guhyatama 2i.1 n. najbardziej sekretnego (od: guh – przykrywać, chować, PFx guhya – do schowania, sekret, tajemnica; stopień najwyższy od: guhya – guhya-tara, guhya-tama);
pravakṣyāmi pra-vac (oznajmiać) Fut. P 3c.1 oznajmię;
anasūyave an-asūyu  4i.1 m. wolnemu od złośliwości, nie zazdrosnemu (asūya – być niezadowolonym);
jñānam jñāna 2i.1 n. wiedzę, mądrość (od: jñā – wiedzieć, rozumieć);
vijñāna-sahitam vijñāna-sahita 2i.1 n. ; vijñānena sahitam itiwraz z mądrością (od: jñā – wiedzieć, rozumieć, jñāna – wiedza, mądrość, inteligencja; vi-jñāna – mądrość, zrozumienie, pojęcie, rozpoznanie; sahita – na końcu złożeń: wraz z, połączony z, w towarzystwie);
yat yat sn. 2i.1 n. którego;
jñātvā jñā (wiedzieć, rozumieć) absol. zrozumiawszy;
mokṣyase muc (wyzwalać) Fut. pass. 2c.1 będziesz wyzwolony;
aśubhāt aśubha 5i.1 n. od niedobrego (od: śubh – jaśnieć, śubha – piękne, przyjemne, pomyślne, dobre);

 

warianty tekstu


anasūyaveanasūyate (niezazdrosnemu);
jñānaṃ vijñāna-sahitaṃjñāna-vijñāna-sahitaṃ (razem z wiedzą i mądrością);
Czwarta pada BhG 9.1 taka sama jak czwarta pana BhG 4.16;
 
 


Śāṃkara


idaṃ brahma-jñānaṃ vakṣyamāṇam uktaṃ ca pūrveṣu adhyāyeṣu, tat buddhau saṃnidhīkṛtya idam ity āha | tu-śabdo viśeṣa-nirdhāraṇārthaḥ | idam eva tu samyag-jñānaṃ sākṣāt mokṣa-prāpti-sādhanaṃ vāsudevaḥ sarvam iti [gītā 7.12], ātmaivedaṃ sarvaṃ [candrhāuttaṃ 7.25.2] ekam evādvitīyaṃ [candrhāuttaṃ 6.2.1] ity ādi-śruti-smṛtibhyaḥ | nānyat, atha te ye’nyathāto vidur anya-rājānas te kṣayya-lokā bhavanti [candrhāuttaṃ 7.25.2] ity ādi-śrutibhyaś ca | te tubhyaṃ guhyatamaṃ gopyatamaṃ pravakṣyāmi kathayiṣyāmy anasūyave’sūyā-rahitāya | kiṃ tat ? jñānam | kiṃ-viśiṣṭaṃ ? vijñāna-sahitam anubhava-yuktam, yaj jñātvā prāpya mokṣyase ’śubhāt saṃsāra-bandhanāt

 

Rāmānuja


idaṃ tu guhyatamaṃ bhaktirūpam upāsanākhyaṃ jñānaṃ vijñānasahitam upāsanagataviśeṣajñānasahitam, anasūyave te pravakṣyāmi madviṣayaṃ sakaletaravisajātīyam aparimitaprakāraṃ māhātmyaṃ śrutvā, evam eva saṃbhavatīti manvānāya te pravakṣyāmītyarthaḥ / yaj jñānam anuṣṭhānaparyantaṃ jñātvā matprāptivirodhinaḥ sarvasmād aśubhān mokṣyase

 

Śrīdhara


evaṃ tāvat saptamāṣṭamayoḥ svīyaṃ pārameśvaraṃ tattvaṃ bhaktyaiva sulabhaṃ nānyathā ity uktvā idānīm acintyaṃ svakīyam aiśvaryaṃ bhakteś cāsādhāraṇaṃ prabhāva`aprapañcayiṣyan bhagavān uvāca idam iti | viśeṣeṇa jñāyate ‚neneti vijñānam upāsanam | tat-sahitaṃ jñānam īśvara-viṣayam | idaṃ tv anusūyave punaḥ punaḥ sva-māhātmyam evopadiśatīty evaṃ parama-kāruṇike mayi doṣa-dṛṣṭi-rahitāya | tubhyaṃ vakṣyāmi | tu-śabdo vaiśiṣṭye

 

Madhusūdana


idaṃ prāg bahudhoktam agre ca vakṣyamāṇam adhunocyamānaṃ jñānaṃ śabda-pramāṇakaṃ brahma-tattva-viṣayakaṃ te tubhyaṃ pravakṣyāmi | tu-śabdaḥ pūrvādhyāyoktād dhyānāj jñānasya vailakṣaṇyam āha | idam eva samyag-jñānaṃ sākṣān mokṣa-prāpti-sādhanaṃ na tu dhyānaṃ tasyājñānānivartakatvāt | tat tv antaḥkaraṇa-śuddhi-dvāredam eva jñānaṃ sampādya krameṇa mokṣaṃ janayatīty uktam |

kīdṛśaṃ jñānaṃ guhyatamaṃ gopanīyatamam atirahasyatvāt | yato vijñāna-sahitaṃ brahmānubhava-paryantam | īdṛśam atirahasyam apy ahaṃ śiṣya-guṇādhikyād vakṣyāmi tubhyam anasūyave | asūyā guṇeṣu doṣa-dṛṣṭis tad-āviṣkaraṇādi-phalā | sarvadāyam ātmaiśvarya-khyāpanenātmānaṃ praśaṃsati mat-purastād ity evaṃ rūpā tad-rahitāya | anenārjuava-saṃyamāv api śiṣya-guṇau vyākhyātau | punaḥ kīdṛśaṃ jñānaṃ yaj jñātvā prāpya mokṣyase sadya eva saṃsāra-bandhanād aśubhāt sarva-duḥkha-hetoḥ

 

Viśvanātha


karma-jñāna-yogādibhyaḥ sakāśāt bhakter eve utkarṣaḥ | sā ca bhaktiḥ pradhānībhūtā kevalā ceti saptamāṣṭamayor uktam | tatrāpi kevalāyā atiprabalāyā jñānavad antaḥkaraṇa-śuddhy-ādy-anapekṣinyā bhakteḥ spaṣṭatayā eva sarvotkarṣaḥ | tasyām apekṣitam aiśvaryaṃ ca vaktuṃ navamo ‚dhyāya ārabhyate | sarva-śāstra-sāra-bhūtasya gītā-śāstrasyāpi madhyam adhyāya-ṣaṭkam eva sāram | tasyāpi madhyamau navama-daśamāv eva sārāv ity ato ‚tra nirūpayiṣyamāṇam arthaṃ stauti idaṃ tv iti tribhiḥ |

dvitīya-tṛtīyādhyāyādiṣu yad uktaṃ mokṣopayogi-jñānaṃ guhyam | saptamāṣṭamayor mat-prāpty-upayogi-jñānaṃ jñāyate ‚nena bhagavat-tattvam iti jñānaṃ bhakti-tattvaṃ guhyataram | atra tu kevala-śuddha-bhakti-lakṣaṇaṃ jñānaṃ guhyatamaṃ prakarṣeṇaiva tubhyaṃ vakṣyāmi | atra tu jñāna-śabdena bhaktir avaśyaṃ vyākhyeyā, na tu prathama-ṣaṭkoktaṃ prasiddhaṃ jñānam | para-śloke ‚vyayam anaśvaram iti viśeṣaṇa-dānād guṇātītatva-lābhād guṇātītā bhaktir eva | na tu jñānam, tasya sāttvikatvāt | aśraddadhānāḥ puruṣā dharmasyāsya ity agrima-śloke dharma-śabdenāpi bhaktir evocyate | anasūyave ‚matsarāyety anyo ‚pīdam amatsarāyaivopadiśed iti vidhir vyañjitaḥ | vijñāna-sahitaṃ mad-aparokṣānubhava-paryantam ity arthaḥ | aśubhāt saṃsārād bhakti-pratibandhakād antarāyād vā

 

Baladeva


vijñānānanda-ghano ‚saṅkhyeya-kalyāṇa-guṇa-ratnālayaḥ sarveśvaro ‚haṃ śuddha-bhakti-sulabha iti saptamādibhyām abhidhāyedānīṃ bhakter uddīpakaṃ nijaiśvaryaṃ tasyāḥ prabhāva`acābhidhāsyann ādau tāṃ stauti idam iti tribhiḥ | idaṃ jñānaṃ mat-kīrtanādi-lakṣaṇa-bhakti-rūpam | paratra dharmasyāsya ity ukteḥ | kīrtanādeś cic-chakti-vṛttitvāt | jñāyate ‚nena iti nirukteś ca | tat kila guhyatamam | dvitīyādāv upadiṣṭaṃ mad-aiśvarya-jñānaṃ guhyataram ity arthaḥ | navamādāv upadeśyaṃ tu kevala-bhakti-lakṣaṇam idaṃ jñānaṃ guhyatamam ity arthaḥ | tac ca vijñāna-sahitaṃ mad-anubhavāvasānaṃ te vakṣyāmi | kīdṛśāyety āha anasūyava iti | mad-guṇeṣu doṣāropa-rahitāya durgamasya sva-rahasyasyānukampayopadeṣṭari mayi nijaiśvarya-prakhyāpanenātmānaṃ praśaṃsasīti doṣa-dṛṣṭi-śūnyāyety arthaḥ | tenānyo ‚py etad anasūyaṃ prati brūyād iti darśitam | yaj jñātvā tvam aśubhāt saṃsārān mokṣyase

 
 



Michalski


Wzniosły rzekł:
A teraz wyjawię tobie, który przeciw mnie nie szemrzesz, najskrytszą wiedzę wraz z poznaniem, – gdy ją poznasz, wybawisz się z niedoli.

 

Olszewski


Błogosławiony.
Teraz ci wyłożę tę naukę tajemniczą w jej całości i w jej częściach, której posiadanie zbawi cię od złego.

 

Dynowska


Błogosławiony rzecze Pan:
Objawię ci teraz, Ardżuno, boś wolny od wątpień, tę tajemnicę zaiste najgłębszą, mądrość wraz z wiedzą, które gdy poznasz wyzwolisz się od zła.

 

Sachse


Czcigodny rzekł:
Tobie, boś pełen pokory,
przekażę tę wiedzę i mądrość,
okryte najgłębszą tajemnicą.
Poznawszy je uwolnisz się od zła.

 

Kudelska


Czcigodny pan rzecze:
Tobie, któryś wolny od zawiści, tajemnicę tę najwyższą wyjawię, która wiedzę i mądrość w sobie łączy;
Gdy to poznasz, od słabości się wyzwolisz.

 

Rucińska


Rzekł Pan:
Lecz tobie, coś jest życzliwy, wiedzę przekażę najskrytszą.
Gdy poznasz ją, gdy doświadczysz, uwolnisz się ode złego.

 

Szuwalska


Najwyższy mówił dalej: »Objawię ci teraz
Tajemnicę najgłębszą. Dzięki tej mądrości
I wiedzy będziesz wolny od życia w cierpieniu.

 
 

BhG 9.2

rāja-vidyā rāja-guhyaṃ pavitram idam uttamam
pratyakṣāvagamaṃ dharmyaṃ susukhaṃ
kartum avyayam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna

idam [jñānam] (ta wiedza) uttamam (najlepsza) rāja-guhyam (król sekretów) rāja-vidyā (król nauki) pavitram (oczyszczająca) pratyakṣāvagamam (pojmowana dzięki naoczności) dharmyam (prawa) kartuṃ su-sukham (niezwykle łatwa do wykonywania) avyayam (niewyczerpalna) [asti] (jest).


 

tłumaczenie polskie


Owa [wiedza] jest królową mądrości, królową sekretów,
[niesie] oczyszczenie i jest najlepsza.
Poznaje się ją naocznie, jest prawością, jest niezmienna
i niezwykle łatwo ją praktykować.

 

analiza gramatyczna

rāja-vidyā rāja-vidyā 1i.1 f. ; TP : vidyānāṃ rājetikról nauki (od: raj – władać, rājan – władca; vid – wiedzieć, vidyā – wiedza, nauka, mądrość; złożenie, w którym pierwszy człon jest dominujący – pūrva-pada-pradhāna);
rāja-guhyam rāja-guhya 1i.1 n. ; TP : guhyānāṃ rājetikról sekretów (od: raj – władać, rājan – władca; guh – przykrywać, chować, PF guhya – do schowania, sekret, tajemnica; złożenie, w którym pierwszy człon jest dominujący – pūrva-pada-pradhāna);
pavitram pavitra  1i.1x n. – środek oczyszczający, filtr, czystość, oczyszczenie (od: – oczyszczać);
idam idam 1i.1 n. to;
uttamam uttama 1i.1 n. najlepsze, najbardziej wyniesione, najwyższe (stopień najwyższy od: ud – do góry, ponad);
pratyakṣāvagamam praty-akṣa-avagama 1i.1 n. ; BV : yasya pratyakṣeṇāvagamo ‘sti tatto, czego rozumienie [powstaje] dzięki naoczności (od: īkṣ – widzieć, akṣa – oko, organ zmysłu, praty-akṣa – naoczność, bezpośrednie doświadczenie, jasne, przejrzyste, jeden z rodzajów wiarygodnego poznania – pramāṇa; ava-gam – schodzić w dół, rozumieć, avagama – rozumienie, pojmowanie);
dharmyam dharmya 1i.1 n. prawą, szlachetną (od: dhṛ – dzierżyć, posiadać, dharma – dharma);
susukham su-sukha 1i.1 n. radość, komfort (od: su – prefiks: dobry, wspaniały, piękny, szlachetny; kha – zagłębienie, otwór, piasta; su-kha – radość, szczęście, dosłownie: dobre zagłębienie [przez które przechodzi oś rydwanu] stąd poruszanie się gładko;
lub od: su-sthā; przeciwieństwo do: duḥkha  – cierpienie, niedola);
kartum kṛ (robić) inf. zrobić;
avyayam a-vyaya 1i.1 n. niezmienny, niewyczerpalny (od: vi-i – odchodzić, znikać, vyaya – odejście, rozchód, zniszczenie);

 

warianty tekstu


uttamam → adbhutaṃ / avyayaṃ (cudowna / niewyczerpana);
pratyakṣāvagamaṃpratyakṣyāvagamaṃ / praty-akṣara-gamaṃ (pojmowana przez naoczność / udająca się ku niezniszczalności);
dharmyaṃ → dharmaṃ (prawość);
susukhaṃ → sasukhaṃ (razem z szczęściem);
 
 



Śāṃkara


tac ca—

rāja-vidyā vidyānāṃ rājā, dīpty-atiśayavattvāt | dīpyate hīyam atiśayena brahma-vidyā sarva-vidyānām | tathā rāja-guhyaṃ guhyānāṃ rājā | pavitraṃ pāvanam idam uttamaṃ sarveṣāṃ pāvanānāṃ śuddhi-kāraṇaṃ brahma-jñānam utkṛṣṭatamam | aneka-janma-sahasra-saṃcitam api dharmādharmādi sa-mūlaṃ karma kṣaṇa-mātrād eva bhasmīkarotīty ataḥ kiṃ tasya pāvanatvaṃ vaktavyaṃ ? kiṃ ca—pratyakṣāvagamaṃ pratyakṣeṇa sukhāder ivāvagamo yasya tat pratyakṣāvagamam | aneka-guṇavato’pi dharma-viruddhatvaṃ dṛṣṭam, na tathātma-jñānaṃ dharma-virodhi, kiṃtu dharmyaṃ dharmād anapetam | evam api, syād duḥkha-saṃpādyam ity ata āha—susukhaṃ kartum, yathā ratna-viveka-vijñānam | tatrālpāyāsānām anyeṣāṃ karmaṇāṃ sukha-saṃpādyānām alpa-phalatvaṃ duṣkarāṇāṃ ca mahā-phalatvaṃ dṛṣṭam iti, idaṃ tu sukha-saṃpādyatvāt phala-kṣayāt vyetīti prāpte, āha—avyayam iti | nāsya phalataḥ karmavat vyayo’stīty avyayam | ataḥ śraddheyam ātma-jñānam

 

Rāmānuja


rājavidyā vidyānāṃ rājā, rājaguhyaṃ guhyānāṃ rājā / rājñāṃ vidyeti vā rājavidyā / rājāno hi vistīrṇāgādhyamanasaḥ / mahāmanasām iyaṃ vidyetyarthaḥ / mahāmanasa eva hi gopanīyagopanakuśalā iti teṣām eva guhyam / idam uttamaṃ pavitraṃ matprāptivirodhyaśeṣakalmaṣāpaham / pratyakṣāvagamam / avagamyata ity avagamaḥ viṣayaḥ; pratyakṣabhūto ‚vagamaḥ viṣayo yasya jñānasya tat pratyakṣāvagamam / bhaktirūpeṇopāsanenopāsyamāno ‚haṃ tādānīm evopāsituḥ pratyakṣatām upagato bhavāmītyarthaḥ / athāpi dharmyaṃ dharmād anapetam / dharmatvaṃ hi niśśreyasasādhanatvam / svarūpeṇaivātyarthapriyatvena tadānīm eva maddarśanāpādanatayā ca svayaṃ niśśreyasarūpam api niratiśayaniśśreyasarūpātyantikamatprāptisādhanam ityarthaḥ / ata eva susukhaṃ kartuṃ susukhopādānam / atyarthapriyatvenopādeyam / avyayam akṣayam; matprāptiṃ sādhayitvā+api svayaṃ na kṣīyate / evaṃrūpam upāsanaṃ kurvato matpradāne kṛte ‚pi kiṃcit kṛtaṃ mayā+asyeti me pratibhātītyarthaḥ

 

Śrīdhara


kiṃ ca rājavidyeti | idaṃ jñānaṃ rāja-vidyā vidyānāṃ rājā | rāja-guhyaṃ guhyānāṃ ca rājā | vidyāsu gopyeṣu ca atirahasyaṃ śreṣṭham ity arthaḥ | rāja-dantāditvād upasarjanasya paratvam | rājñāṃ vidyā rājñāṃ guhyam iti vā | uttamaṃ pavitram idam atyanta-pāvanam | jñānināṃ pratyakṣāvagamaṃ ca | pratyakṣaḥ spaṣṭo ‚vagamo ‚vabodho yasya tat pratyakṣāvagamam | dṛṣṭa-phalam ity arthaḥ | dharmyaṃ dharmād anapetam | vedokta-sarva-dharma-phalatvāt | kartuṃ ca susukhaṃ kartuṃ śakyam ity arthaḥ | avyayaṃ cākṣaya-phalatvāt

 

Madhusūdana


punas tadābhimukhyāya taj-jñānaṃ stauti rājeti | rāja-vidyā sarvāsāṃ vidyānāṃ rājā sarvāvidyānāśakatvāt | vidyāntarasyāvidyaika-deśa-virodhitvāt | tathā rāja-guhyaṃ sarveṣāṃ guhyānāṃ rājā | aneka-janma-kṛta-sukṛta-sādhyatvena bahubhir ajñātatvāt | rāja-dantāditvād upasarjanasya para-nipātaḥ | pavitram idam uttamaṃ prāyaścittair hi kiṃcid ekam eva pāpaṃ nivartyate | nivṛttaṃ ca tat-sva-kāraṇe sūkṣma-rūpeṇa tiṣṭhaty eva | yataḥ punas tat-pāpam upacinoti puruṣaḥ | idaṃ tv aneka-janma-sahasra-sañcitānāṃ sarveṣām api pāpānāṃ sthūla-sūkṣmāvasthānāṃ tat-kāraṇasya cājñānasya ca sadya evocchedakam | ataḥ sarvottamaṃ pāvanam idam eva |

na cātīndriye dharma ivātra kasyacit sandehaḥ svarūpataḥ phalataś ca pratyakṣatād ity āha pratyakṣāvagamam avagamyate,nenety avagamo mānam avagamyate prāpyata ity avagamaḥ phalaṃ pratyakṣāvagamo mānam asminn iti svarūpataḥ sākṣi-pratyakṣatvam | pratyakṣo ‚vagamo ‚syeti phalataḥ sākṣi-pratyakṣatvam | mayedaṃ viditvam ato naṣṭam idānīm atra mamājñānam iti hi sārvalaukikaḥ sākṣy-anubhavaḥ |

evaṃ lokānubhava-siddhatve ‚pi taj-jñānaṃ dharmyaṃ dharmād anapetam aneka-janma-saṃcita-niṣkāma-dharma-phalam | tarhi duḥsampādaṃ syān nety āha | susukhaṃ kartuṃ gurūpadarśita-vicāra-sahakṛtena vedānta-vākyena sukhena kartuṃ śakyaṃ na deśa-kālādi-vyavadhānam apekṣate pramāṇa-vastu-paratantratvāj jñānasya | evam anāyāsa-sādhyatve svalpa-phalatvaṃ syād atyāyāsa-sādhyānām eva karmaṇāṃ mahā-phalatva-darśanād iti nety āha avyayam | evam anāyāsa-sādhyasyāpy asya phalato vyahto nāstīty avyayam akṣaya-phalam ity arthaḥ | karmaṇā tv atimahatām api kṣayi-phalatvam eva yo vā etad akṣaraṃ gārgy aviditvāsmil loke juhoti yajate tapas tapyate bahūni varṣa-sahasrāṇy antavad evāsya tad bhavati iti [BAU 3.7.10] śruteḥ | tasmāt sarvotkṛṣṭatvāc chraddheyam evātma-jñānam

 

Viśvanātha


kiṃ ca | idaṃ jñānaṃ rāja-vidyā vidyā upāsanā vividhā eva bhaktayaḥ tāsāṃ rājā | rāja-dantāditvād para-nipātaḥ | guhyānāṃ rājeti bhakti-mātram evātiguhyaṃ tasya bahuvidhasyāpi rājā iti atiguhyatamam | pavitram idam iti sarva-pāpa-prāyaścittatvāt tvaṃ padārtah-jñānāc ca sakāśād api pāvitrya-karam | aneka-janma-sahasra-sañcitānāṃ sarveṣām api pāpānāṃ sthūla-sūkṣmāvasthānāṃ tat-kāraṇasya cājñānasya ca sadya evocchedakam | ataḥ sarvottamaṃ pāvanam idam eva iti madhusūdana sarasvatīpādāḥ | pratyakṣa evāvagamo ‚nubhavo yasya tat |

bhaktiḥ pareśānubhavo viraktir
anyatra caiṣa trika eka-kālaḥ |
prapadyamānasya yathāśnataḥ syus
tuṣṭiḥ puṣṭiḥ kṣud-apāyo ‚nu-ghāsam || [BhP 11.2.42]

ity ekādaśoketḥ pratipadam eva bhajanānurūpa-bhagavad-anubhava-lābhāt | dharmyaṃ dharmād anapetaṃ sarva-dharmākaraṇe ‚pi sarva-dharma-siddheḥ –

yathā taror mūla-niṣecanena
tṛpyanti tat-skandha-bhujopaśākhāḥ |
prāṇopahārāc ca yathendriyāṇāṃ
tathaiva sarvārhaṇam acyutejyā || [BhP 4.31.14] iti nāradokteḥ |

kartuṃ susukham iti karma-jñānādāv iva nātra ko ‚pi kāra-vāṅ-mānasa-kleśātiśayaḥ śravaṇa-kīrtanādi-bhakteḥ śrotrādīndriya-vyāpāra-mātratvāt | avyayaṃ karma-jñānādivan na naśvaraṃ nirguṇatvāt

 

Baladeva


rāja-vidyeti | vidyānāṃ śāṇḍilya-vaiśvānara-daharādi-śabda-pūrvāṇāṃ rājā rāja-vidyā | guhyānāṃ jīvātma-yāthātmyādi-rahasyānāṃ rājā rāja-guhyam idaṃ bhakti-rūpaṃ jñānam | rāja-dantāditvād upasarjanasya para-nipātaḥ | tathātve pratipādayituṃ viśinaṣṭi – uttamaṃ pavitraṃ liṅga-deha-paryanta-sarva-pāpa-praśamanāt | yad uktaṃ pādme-

aprārabdha-phalaṃ pāpaṃ kūṭaṃ bījaṃ phalonmukham |
krameṇaiva pralīyante viṣṇu-bhakti-ratātmanām || iti |

kramo ‚tra parṇa-śataka-vedhavad bodhyaḥ | pratyakṣāvagamam avagamyata ity avagamo viṣayaḥ | sa yasmin pratyakṣe ‚sti śravaṇādike ‚bhyastyamāne tasmiṃs tad-viṣayaḥ puruṣottamo ‚ham āvirbhavāmi | evam āha sūtrakāraḥ – prakāśaś ca karmaṇy abhyāsāt iti | dharmyaṃ dharmād anapetaṃ guru-śuśrūṣādi-dharmair nityaṃ puṣyamāṇam | śrutiś ca ācāryavān puruṣo veda ity ādyā |

kartuṃ susukhaṃ sukha-sādhyam | śrotrādi-vyāpāra-mātratvāt tulasī-pātrāmbu-culuka-mātropakaraṇatvāc ca | avyayam avināśi-mokṣe ‚pi tasyānuvṛtteḥ | evaṃ vakṣyati bhaktyā mām abhijānāti ity ādinā | karma-yogādikaṃ tu nedṛśam ato ‚sya rāja-vidyātvam | tatrāhuḥ rājñāṃ vidyā, rājñāṃ guhyam iti rājñām ivodāra-cetasāṃ kāruṇikānām iva divam api tucchīkurvatām iyaḥ vidyā na tu śīghraṃ putrādi-lipsayā devān abhyarcatāṃ dīna-cetasāṃ karmiṇām | rājāno hi mahāratnādi-sampad apy anihnuvānāḥ sva-mantraṃ yathātiyatnān nihnūyate tathānyāṃ vidyām anihnuvānā mad-bhaktā etām atiyatnān nihnuvīrann iti | samānam anyat

 
 


Michalski


Jest to wiedza królewska i królewska tajemnica, najwyższa woda oczyszczenia, – wiedza, dająca się poznać odrazu, święta, łatwa do wykonania, nieprzemijająca.

 

Olszewski


To jest nauka wszechwładna, najwyższe oczyszczenie, wszechwładna tajemnica pojemna przez bezpośrednie widzenie wewnętrzne, zgodna z Prawem, przyjemna w wykonaniu, niewyczerpana.

 

Dynowska


Najwyższa to z nauk, największa z tajemnic i do świętości najprostsza droga; zgodna ze świętym Prawem, nigdy nie może zaginąć, ku pełnieniu nietrudna, na bezpośrednim przeżyciu oparta.

 

Sachse


Królewska to wiedza, królewska tajemnica,
dawczyni najwyższego oczyszczenia,
zrozumiała, pouczająca o prawie,
łatwa do wprowadzenia w czyn, niezmienna.

 

Kudelska


Najwspanialsza to nauka, najwspanialsza tajemnica, najpełniej oczyszczająca, poznawana przez proste doświadczenie,
Zgodna z powinnością, łatwa do praktykowania a niezmienna.

 

Rucińska


To nauk, tajni królowa, to czyścicielka najwyższa,
Naoczna, złączona z dharmą, najprostsza i nieginąca!

 

Szuwalska


Jest to najwyższa z nauk, królowa tajemnic,
Czysta i najwznioślejsza. Łatwo ją zrozumieć.
Pomaga żyć pobożnie i szczęście zapewnia.

 
 

BhG 9.3

aśraddadhānāḥ puruṣā dharmasyāsya paraṃtapa
aprāpya māṃ nivartante mṛtyu-saṃsāra-vartmani

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.

analiza syntaktyczna


he parantapa (o pogromco wrogów!),
asya dharmasya (tej dharmy) aśraddadhānāḥ (nie pokładający wiary) puruṣāḥ (ludzie) mām (mnie) aprāpya (nie osiągnąwszy)
mṛtyu-saṃsāra-vartmani (na drogę transmigracji śmierci) nivartante (powracają).

 

tłumaczenie polskie


O pogromco wrogów, ludzie, którzy nie pokładają wiary w tę dharmę,
nie osiągają mnie i zostają na drodze powracającej śmierci.

 

analiza gramatyczna

aśraddadhānāḥ a-śrad-dadhāna 1i.3 m. nie pokładający wiary (od: śrat- – w złożeniach: wiara; dhā – pokładać [wiarę], PPr dadhāna – pokładający);
puruṣāḥ puruṣa 1i.3 m. ludzie (od: pur – poprzedzać, prowadzić lub pṝ – napełniać, odżywiać, puru – obfitość, pūru – ludzie);
dharmasya dharma 6i.1 m. dharmy (od: dhṛ – dzierżyć, posiadać);
asya idam sn. 6i.1 m. tego;
paraṃtapa param-tapa 8i.1 m. ; yaḥ parān tāpayati saḥten, który sprawia cierpienie innym (od: para – drugi, inny, obcy; tap – topić, palić, tapas – gorąco, asceza);
aprāpya na pra-āp (osiągać) absol. nie osiągnąwszy, nie otrzymawszy;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
nivartante ni-vṛt (zatrzymać, zawrócić) Praes. Ā 1c.3 zatrzymują się, zawracają;
mṛtyu-saṃsāra-vartmani mṛtyu-saṃsāra-vartman 7i.1 n. ; TP : mṛtyoḥ saṃsārasya vartmanītina drogę transmigracji śmierci (od: mṛ – umierać, mṛtyu – śmierć; sam-sṛ – płynąć razem, podlegać transmigracji; saṃsāra – przechodzenie, transmigracja, świat; vṛt – toczyć się, poruszać, pozostawać, vartman – ścieżka, droga, koleina, przebieg);

 

warianty tekstu

dharmasyāsya → jñānasyāsya (tej wiedzy);

 
 

Śāṃkara


ye punaḥ—

aśraddadhānāḥ śraddhā-virahitā ātma-jñānasya dharmasyāsya svarūpe tat-phale ca nāstikāḥ pāpa-kāriṇaḥ, asurāṇām upaniṣadaṃ deha-mātrātma-darśanam eva pratipannāḥ | asutṛpaḥ pāpāḥ puruṣā aśraddadhānāḥ | paraṃtapa ! aprāpya māṃ parameśvaram, mat-prāptau naivāśaṅketi mat-prāpti-mārga-bheda-bhakti-mātram apy aprāpya ity arthaḥ | nivartante niścayena vartante | kva ?—mṛtyu-saṃsāra-vartmani mṛtyu-yuktaḥ saṃsāro mṛtyu-saṃsāras, tasya vartma naraka-tiryag-ādi-prāpti-mārgaḥ, tasminn eva vartanta ity arthaḥ

 

Rāmānuja


asyopāsanākhyasya dharmasya niratiśayapriyamadviṣayatayā svayaṃ niratiśayapriyarūpasya paramaniśśreyasarūpamatprāptisādhanasyāvyayasyopādānayogyadaśāyāṃ prāpya aśraddadhānāḥ viśvāsapūrvakatvarārahitāḥ puruṣāḥ mām aprāpya mṛtyurūpe saṃsāravartmani nitarāṃ vartante / aho mahad idam āścaryam ityarthaḥ

 

Śrīdhara


nanv evam asyātisukaratve ke nāma saṃsāriṇaḥ syuḥ | tatrāha aśraddadhānā iti | asya bhakti-sahita-jñāna-lakṣaṇasya | dharmasyeti karmaṇi ṣaṣṭhī | imaṃ dharmam aśraddadhānā āstikyenāsvīkurvanta upāyāntarair mat-prāptaye kṛta-prayatnā api mām aprāpya mṛtyu-yukte saṃsāra-vartmani nimitte nivartante | mṛtyu-vyāpte saṃsāra-mārge paribhramantīty arthaḥ

 

Madhusūdana


evam asya sukaratve sarvotkṛṣṭatve ca sarve ‚pi kuto ‚tra na pravartante, tathā ca na ko ‚pi saṃsārī syād ity ata āha aśraddadhānā iti | asyātma-jñānākhyasya dharmasya svarūpe sādhane phale ca śāstra-pratipādite ‚pi aśraddadhānā veda-virodhi-kuhetu-darśana-dūṣitāntaḥkaraṇatayā prāmāṇyam amanyamānāḥ pāpa-kāriṇo ‚sura-sampadam ārūḍhāḥ sva-mati-kalpitenopāyena kathaṃcid yatamānā api śāstra-vihitopāyābhāvād aprāpya māṃ mat-prāpti-sādhanam apy alabdhvā nivartante niścayena vartante | kva mṛtyu-yukte saṃsāra-vartmani sarvadā janana-maraṇa-prabandhena nāraki-tiryag-ādi-yoniṣv eva bhramantīty arthaḥ

 

Viśvanātha


nanv evam asyātisukha-karatve sati ko nāma saṃsārī syāt | tatrāha aśraddadhānā iti | asyeti karmaṇi ṣaṣṭhī ārṣī | imaṃ dharmam aśraddadhānāḥ śāstra-vākyaiḥ pratipāditaṃ bhakteḥ sarvotkarṣaṃ stuty-artha-vādam eva manyamānā āstikyena na svīkurvanti ye, ta upāyāntarair mat-prāptaye kṛta-prayatnā api mām aprāpya mṛtyu-vyāpte saṃsāra-vartmani nitarām atiśayena vartante

 

Baladeva


nanv evaṃ sukare dharme sthite na ko ‚pi saṃsāred iti cet tatrāha aśraddadhānā iti | dharmasyeti karmaṇi ṣaṣṭhī | imaṃ mad-bhakti-lakṣaṇaṃ dharmam śruty-ādi-prasiddha-prabhāvam apy aśraddadhānā dṛḍha-viśvāsena tam agṛhṇataḥ stuti-mātram evaitad iti ye manyante, te mat-prāptaye sādhanāntarāṇy anutiṣṭhanto ‚pi bhakty-avahelanān mām aprāpya mṛtyu-yukte saṃsāra-vartmani nitarām vartante

 
 

Michalski


Ludzie, którzy w tę świętą naukę nie wierzą, ciemiężco wrogów, – nie łączą się ze mną, lecz idą napowrót drogą śmierci i błędnych wędrowań.

 

Olszewski


Ludzie, którzy nie widzą w niej zgodności z Prawem, nie idą do mnie, lecz wracają do przemian śmierci.

 

Dynowska


Ludzie małej wiary, niezdolni przyjąć tej wiedzy duchowej, Mnie dosięgnąć nie mogą, o wrogów zwycięzco, i na ten świat ułudy i śmierci wciąż powracać muszą.

 

Sachse


Ludzie, którzy nie wierzą tej nauce,
Ciemiężco Wroga,
nie znalazłszy mnie
tułają się na drodze ciągłych |narodzin i] śmierci.

 

Kudelska


Ludzie wiary wyzbyci, którzy z prawej drogi zeszli, nie dochodzą do mnie, o Pogromco Wroga,
Lecz powracają wciąż na ścieżkę ciągłego życia i śmierci.

 

Rucińska


Ludzie, którzy w tę dharmę nie wierzą, Ciemięzco Wrogów,
Nie dojdą do mnie – wracają na drogę życia i śmierci.

 

Szuwalska


Ludzie, którzy nie wierzą w tę duchową ścieżkę,
Nie poznawszy Mnie, wrócą do świata materii,
By ponownie się rodzić i doświadczać śmierci.
 
 

BhG 9.4

mayā tatam idaṃ sarvaṃ jagad avyakta-mūrtinā
mat-sthāni sarva-bhūtāni na cāhaṃ teṣv avasthitaḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.

analiza syntaktyczna


avyakta-mūrtinā mayā (przeze mnie nieprzejawioną postacią) idam sarvam jagat (ten cały świat) tatam (rozpostarty) [asti] (jest).
sarva-bhūtāni (wszystkie istoty) mat-sthāni (znajdujące się we mnie) [santi] (są),
aham ca (ale ja) teṣu (w nich) na avasthitaḥ (nie jestem).

 

tłumaczenie polskie


Ja w swej nieprzejawionej postaci rozpostarłem ten cały świat.
Wszystkie istoty są we mnie, ale ja nie jestem w nich.

 

analiza gramatyczna

mayā asmat sn. 3i.1 przeze mnie;
tatam tata (tan – rozciągać, pokrywać) PP 1i.1 n. rozpostarte, przykryte, wypełnione;
idam idam 1i.1 n. to;
sarvam sarva sn. 1i.1 n. wszystko, całość (sarvam idam – najczęściej w znaczeniu „ten cały świat”);
jagat jagat 6i.1 n. świat, ludzkość (od: gam – iść);
avyakta-mūrtinā a-vyakta-mūrti 3i.1 m. ; yasya mūrtir avyaktāsti tenaprzez tego, którego postać jest nieprzejawiona (od: vi-añj – dekorować, sprawiać pojawienie się, przejawiać, PP vyakta – widoczny, wyraźny; mūrti – postać, kształt, uosobienie);
mat-sthāni mat-stha 1i.3 n. ; mayi avasthitānīti – znajdujące się we mnie (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; sthā – stać, -stha – na końcu złożeń: znajdujący się w);
sarva-bhūtāni sarva-bhūta 1i.3 n. ; KD : sarvāṇi bhūtānītiwszystkie istoty (od: sarva – wszystko; bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt);
na av. nie;
ca av. i;
aham asmat sn. 1i.1ja;
teṣu tat sn. 7i.3 m. w nich;
avasthitaḥ avasthita (ava-sthā – znajdować się) PP 1i.1 m. ustawiony;

 

warianty tekstu


sarvaṃ → kṛtsnaṃ (cały);
avyakta-mūrtināavyaya-mūrtinā (przez nieprzemijającą postać);
teṣv avasthitaḥ → te vyavasthitaḥ;
na cāhaṃ teṣv avasthitaḥ → na ca teṣv vyavasthitaḥ (ale ja nie pozostaję w nich);
 
 



Śāṃkara


stutyārjunam abhimukhīkṛtyāha—

mayā mama yaḥ paro bhāvas tena tataṃ vyāptaṃ sarvam idaṃ jagad avyakta-mūrtinā | na vyaktā mūrtiḥ svarūpaṃ yasya mama so’ham avyakta-mūrtis tena mayāvyakta-mūrtinā, karaṇāgocara-svarūpeṇety arthaḥ | tasmin mayy avyakta-mūrtau sthitāni mat-sthāni, sarva-bhūtāni brahmādīni stamba-paryantāni | na hi nirātmakaṃ kiṃcit bhūtaṃ vyavahārāyāvakalpate | ato mat-sthāni mayātmanā ātmavattvena sthitāni | ato mayi sthitānīty ucyante | teṣāṃ bhūtānām aham evātmā ity atas teṣu sthita iti mūḍha-buddhīnām avabhāsate | ato bravīmi—na cāhaṃ teṣu bhūteṣv avasthitaḥ | mūrtavat saṃśleṣābhāvena ākāśasyāpy antaratamo hy aham | na hy asaṃsargi vastu kvacit ādheya-bhāvenāvasthitaṃ bhavati

 

Rāmānuja


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.5

 

Śrīdhara


tad evaṃ vaktavyatayā prastutasya jñānasya stutyā śrotāram abhimukhīkṛtya tad eva jñānaṃ kathayati mayeti dvābhyām | avyaktā ‚tīndriyā mūrtiḥ svarūpaṃ yasya | tādṛśena mayā kāraṇa-bhūtena sarvam idaṃ jagat tataṃ vyāptam | tat sṛṣṭvā tad evānuprāviśat ity ādi śruteḥ | ataeva kāraṇa-bhūte mayi tiṣṭhantīti mat-sthāni sarvāṇi bhūtāni carācarāṇi | evam api ghaṭādiṣu kāryeṣu mṛttikeva teṣu bhūteṣu nāham avasthitaḥ | ākāśavad asaṅgatvāt

 

Madhusūdana


tad evaṃ vaktavyatayā pratijñātasya jñānasya vidhi-mukhenetara-niṣedha-mukhena ca stutyābhimukhīkṛtam arjunaṃ prati tad evāha dvābhyām mayeti | idaṃ jagat sarvaṃ bhūta-bhautika-tat-kāraṇa-rūpaṃ dṛśya-jātaṃ mad-ajñāna-kalpitaṃ māyādhiṣṭhānena paramārtha-satā sad-rūpeṇa sphuraṇa-rūpeṇa ca tataṃ vyāptaṃ rajju-khaṇḍeneva tad-ajñāna-kalpitaṃ sarpa-dhārādi | tvayā vāsudevena paricchinnena sarvaṃ jagat kathaṃ vyāptaṃ pratyakṣa-virodhād iti nety āha avyaktā sarva-karaṇāgocarībhūtā sva-prakāśādvaya-caitanya-sad-ānanda-rūpā mūrtir yasya tena mayā vyāptam idaṃ sarvaṃ na tv anena dehenety arthaḥ | ata eva santīva sphurantīva mad-rūpeṇa sthitāni mat-sthāni sarva-bhūtāni sthāvarāṇi jaṅgamāni ca | paramārthatas tu na ca naivāhaṃ teṣu kalpiteṣu bhūtesv avasthitaḥ kalpitākalpitayoḥ sambandhāyogāt | ataevoktaṃ yatra yad adhyastaṃ tat-kṛtena guṇena doṣeṇa vāṇu-mātreṇāpi na sa sambadhyata iti

 

Viśvanātha


yad dāsya-bhaktāv etan-mātraṃ mad-aiśvarya-jñānaṃ mad-bhaktair apekṣitavyam ity āha saptabhiḥ | avyaktā ‚tīndriyā mūrtiḥ svarūpaṃ yasya tena mayā kāraṇa-bhūtena sarvam idaṃ jagat tataṃ vyāptam | ataeva mat-sthāni mayi kāraṇa-bhūte pūrṇa-caitanya-svarūpe sthitāni sarvāṇi bhūtāni carācarāṇi santi | evam api ghaṭādiṣu sva-kāryeṣu mṛgādivatteṣu bhūteṣu nāham avasthito ‚saṅgatvāt

 

Baladeva


atha sva-bhakty-uddīpakam adbhuta-svaiśvaryam āha mayeti | avyaktā indriyāgrāhyā mūrtiḥ svarūpaṃ yasya tena mayā sarvam idaṃ jagat tataṃ dhartuṃ niyantuṃ ca vyāptam | ataeva sarvāṇi carācarāṇi bhūtāni vyāpake dhārake niyāmake ca mayi sthitāni bhavantīti teṣāṃ sthitis tad-adhīnā nety arthaḥ | iha nikhila-jagad-antaryāmiṇā svāṃśenāntaḥ praviśya niyacchāmi dadhāmi cety uktam | āha caivaṃ śrutiḥ yaḥ pṛthivyāṃ tiṣṭhat ity ādinā | ihāpi vakṣyati viṣṭabhyāham idaṃ kṛtsnam ity ādi

 
 



Michalski


Ja to w swej postaci nie wyjawionej rozsnułem cały ten świat. We mnie są wszystkie istoty, lecz ja nie jestem w nich.

 

Olszewski


Ja, który mam postać niewidzialną, zbudowałem ten świat; we mnie zawierają się wszystkie istoty, lecz ja w nich nie jestem zawarty.

 

Dynowska


Wszechświat cały przenikam w Mej nieprzejawionej, nieuchwytnej postaci; wszystkie istnienia są we Mnie zawarte, lecz nie Ja w nich.

 

Sachse


W mej nieprzejawionej postaci
przenikam cały ten świat.
Wszystkie stworzenia są we mnie,
ja zaś nie jestem w nich zawarty.

 

Kudelska


Przeze mnie cały ten świat przeniknięty, przez moją nieprzejawioną formę,
Wszelkie stworzenia są we mnie zawarte, lecz Ja w nich nie jestem.

 

Rucińska


Ja w niewidzialnej postaci przenikam ten wszechświat cały,
We mnie są wszystkie istoty, nie ja w nich jestem zawarty!

 

Szuwalska


Ja wszystko to przenikam pod postacią świata
Ukryty. We Mnie wszelkie istnieje stworzenie,
Choć Mnie w nim nie ma.
 
 

BhG 9.5

na ca mat-sthāni bhūtāni paśya me yogam aiśvaram
bhūta-bhṛn na ca bhūta-stho mamātmā bhūta-bhāvanaḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


bhūtāni ca (i istoty) mat-sthāni (we mnie będące) na [asti] (nie są).
me (moją) aiśvaram yogam (potęgę jogiczną) paśya (zobacz),
mama (moja) ātmā (jaźń) bhūta-bhṛt (niosąca istoty) bhūta-bhāvanaḥ ca (i stwarzająca istoty),
[kintu] na (ale nie) bhūta-sthaḥ (znajdująca się w istotach).
 

tłumaczenie polskie


Lecz istoty nie znajdują się we mnie. Spójrz na mą potęgę jogiczną.
Ma jaźń utrzymuje istoty i stwarza istoty, ale nie znajduje się w istotach.
 

analiza gramatyczna

na av. nie;
ca av. i;
mat-sthāni mat-stha 1i.3 n. ; mayi avasthitānīti – znajdujące się we mnie (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; sthā – stać, -stha – na końcu złożeń: znajdujący się w);
bhūtāni bhūta 1i.3 n. istoty, stworzenia (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, świat);
paśya dṛś (patrzeć) Imperat. P 2c.1 zobacz;
me asmat sn. 6i.1 mój (skrócona forma od: mama);
yogam yoga 2i.1 m. przyłączanie, zysk, zaprzęgnięcie, zastosowanie, metodę, środki, jogę (od: yuj – zaprzęgać, łączyć);
aiśvaram aiśvara 2i.1 m. majestat, władztwo, moc (od: īś – posiadać, władać, īśa / īśvara – pan, władca);
bhūta-bhṛt bhūta-bhṛt  1i.1 m. ; yo bhūtāni bibhrati saḥ – ten, który nosi istoty (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt; bhṛ – nieść, trzymać, dzierżyć, bhṛt – na końcu złożeń: noszący, utrzymujący);
na av. nie;
ca av. i;
bhūta-sthaḥ bhūta-stha 2i.1 m. yo bhūteṣu tiṣṭhati saḥten, który przebywa w istotach (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt; sthā – stać, stha – na końcu złożeń: znajdujący się w);
mama asmat sn. 6i.1 moja;
ātmā ātman 1i.1 m. jaźń;
bhūta-bhāvanaḥ bhūta-bhāvana 1i.1 m. ; yo bhūtāni bhāvayati saḥten, który stwarza istoty (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt; caus. PP bhāvana – powodujący powstanie, stwarzający, stwórca, wyobrażenie);

 

warianty tekstu


mamātmā → bhūtātmā / dharmātmā (jaźń bytów / jaźń dharmiczna);

Druga pada BhG 9.5 jest taka sama jak czwarta pada BhG 11.8;

… → werset spoza wydania krytycznego po wersecie 9.5:
sarva-gaḥ sarva-vaś cādyaḥ sarva-kṛt sarva-darśanaḥ
sarva-jñaḥ sarva-darśī ca sarvātmā sarvato-mukhaḥ

[On] wszędzie dochodzi, wszystko może, wszystko stwarza i wszystko ukazuje,
wszystko wie, wszystko widzi, wszędzie jest jego jaźń i wszędzie są jego twarze.

 
 



Śāṃkara


ata evāsaṃsargitvān mama—

na ca mat-sthāni bhūtāni brahmādīni | paśya me yogaṃ yuktiṃ ghaṭānaṃ me mama aiśvaram īśvarasyemam aiśvaram, yogam ātmano yāthātmyam ity arthaḥ | tathā ca śrutir asaṃsargitvād asaṅgatāṃ darśayati—asaṅgo na hi sajjate [bhāvātmauttaṃ 3.9.26] iti | idaṃ cāścaryam anyat paśya—bhūta-bhṛd asaṅgo’pi san bhūtāni bibharti | na ca bhūta-sthaḥ | yathoktena nyāyena darśitatvāt bhūta-sthatvānupapatteḥ | kathaṃ punar ucyate’sau mamātmeti ? vibhajya dehādi-saṅghātaṃ tasminn ahaṃkāram adhyāropya loka-buddhim anusaran vyapadiśati mamātmeti, na punar ātmana ātmānya iti lokavad ajānan | tathā bhūta-bhāvano bhūtāni bhāvayaty utpādayati vardhayatīti vā bhūta-bhāvanaḥ

 

Rāmānuja


śṛṇu tāvat prāpyabhūtasya mamācintyamahimānam

idaṃ cetanācetanātmakaṃ kṛtsnaṃ jagad avyaktamūrtinā aprakāśitasvarūpeṇa mayā antaryāmiṇā, tatam asya jagato dhāraṇārthaṃ niyamanārthaṃ ca śeṣitvena vyāptam ityarthaḥ / yathāntaryāmibrāhmaṇe, „yaḥ pṛthivyāṃ tiṣṭhan … yaṃ pṛthivī na veda”, „ya ātmani tiṣṭhan … yam ātmā na veda” iti cetanācetanavastujātair adṛṣṭeṇāntaryāmiṇā tatra tatra vyāptir uktā / tato matsthāni sarvabhūtāni sarvāṇi bhūtāni mayy antaryāmiṇi sthitāni / tatraiva brāhmaṇe, „yasya pṛthivī śarīraṃ … yaḥ pṛthivīm antaro yamayati, yasyātmā śarīraṃ … ya ātmānam antaro yamayati” iti śarīratvena niyāmyatvapratipādanāt tadāyatte sthitiniyamane pratipādite; śeṣitvaṃ ca / na cāhaṃ teṣv avasthitaḥ ahaṃ tu na tadāyattasthitiḥ; matsthitau tair na kaścid upakāra ityathaḥ / na ca matsthāni bhūtāni na ghaṭādīnāṃ jalāder iva mama dhārakatvam / katham? matsaṅkalpena / paśya mamāiśvaraṃ yogam anyatra kutracid asaṃbhāvanīyaṃ madasādhāraṇam āścaryaṃ yogaṃ paśya / ko ‚sau yoga? bhūtabhṛn na ca bhūtastho mamātmā bhūtabhāvanaḥ / sarveṣāṃ bhūtānāṃ bhartāham; na ca taiḥ kaścid api mamopakāraḥ / mamātmaiva bhūtabhāvanaḥ mama manomayas saṅkalpa eva bhūtānāṃ bhāvayitā dhārayitā niyantā ca

 

Śrīdhara


kiṃ ca na ceti | na ca mayi sthitāni bhūtāni | asaṅgatvād eva mama | nanu tarhi vyāpakatvam āśrayatvaṃ ca pūrvoktaṃ viruddham ity āśaṅkyāha paśyeti | me mama aiśvaryam asādhāraṇaṃ yogaṃ yuktim aghaṭana-ghaṭanā-cāturyaṃ paśya | madīya-yoga-māyā-vaibhavasyāvirtarkyatvān na kiñcid viruddham ity arthaḥ | anyad apy āścaryaṃ paśyety āha bhūteti | bhūtāni bibharti dhārayatīti bhūta-bhṛt | bhūtāni bhāvayati pālayatīti bhūta-bhāvanaḥ | evaṃ bhūto ‚pi mamātmā paraṃ svarūpaṃ bhūtastho na bhavatīti | ayaṃ bhāvaḥ – yathā dehaṃ bibhrat pālayaṃś ca jīvo ‚haṅkāreṇa tat-saṃśliṣṭas tiṣṭhaty evam ahaṃ bhūtāni dhārayan pālayann api teṣu na tiṣṭhāmi | nirahaṅkāratvād iti

 

Madhusūdana


ataeva na ceti | diviṣṭha ivāditye kalpitāni jala-calanādīni mayi kalpitāni bhūtāni paramārthato mayi na santi | tvam arjunaḥ prākṛtīṃ manuṣya-buddhiṃ hitvā paśya paryālocaya me yogaṃ prabhāvam aiśvaram aghaṭana-ghaṭanā-cāturyaṃ māyāvina iva mamāvalokayety arthaḥ | nāhaṃ kasyacid ādheyo nāpi kaasyacid ādhāras tathāpy ahaṃ sarveṣu bhūteṣu mayi ca sarvāṇi bhūtānīti mahatīyaṃ māyā | yato bhūtāni sarvāṇi kāryāṇy upādānatayā bibharti dhārayati poṣayatīti ca bhūta-bhṛt | bhūtāni sarvāṇi kartṛtayotpādayatīti bhūta-bhāvanaḥ | evam abhinna-nimittopādāna-bhūto ‚pi mamātmā mama parmaārtha-svarūpa-bhūtaḥ sac-cid-ānanda-ghano ‚saṅgādvitīya-svarūpatvāc ca bhūtasthaḥ paramārthato na bhūta-sambandhī svapna-dṛg iva na paramārthataḥ sva-kalpita-sambandhīty arthaḥ | mamātmeti rāhoḥ śira itivat kalpanayā ṣaṣṭhī

 

Viśvanātha


tata eva mayi sthitāny api bhūtāni na mat-sthāni mamāsaṅgatvād eveti bhāvaḥ | nanu tarhi tava jagad-vyāpakatvam jagad-āśrayatvaṃ ca pūrvoktaṃ viruddham ity āha paśya me yogam aiśvaram asādhāraṇaṃ yogaiśvaryam aghaṭita-ghaṭanā-cāturya-mayam | anyad apy āścaryaṃ paśyety āha bhūtāni bibharti dhārayatīti bhūta-bhṛt | bhūtāni bhāvayati pālayatīti bhūta-bhāvanaḥ | evaṃ bhūto ‚pi mamātmā bhūta-stho na bhavatīti mameti bhagavati deha-dehi-vibhāgābhāvāt | rāhoḥ śiraḥ itivad abhede ‚pi ṣaṣṭhī | ayaṃ bhāvaḥ – yathā jīvo dehaṃ dadhat pālayann api tasmin āsaktyā deha-stha eva bhavati, evam ahaṃ bhūtāni dadhat pālayann api māyika-sarva-bhūta-śarīro ‚pi na tatrastho niḥsaṅgatvād iti

 

Baladeva


nanv atiguruṃ bhāraṃ vahatas te mahān khedaḥ syād iti cet tatrāha na ceti | ghaṭādāv udakādīnīva bhāra-bhūtāni cabhūtāni saṃsṛṣṭāni mayi na santi | tarhi mat-sthāni saarva-bhūtānīty-ukti-viruddheteti mayi na santi | tarhi mat-sthāni sarva-bhūtānīty-uktir viruddheteti cet tatraha paśyeti | mamaiśvaraṃ mad-asādhāraṇaṃ yogaṃ paśya jānīhi yujyate ‚nena durghaṭeṣu kāryeṣu iti nirukter yogo ‚vicintya-śakti-vapuḥ satya-saṅkalpatā-lakṣaṇo dharamas tam ity arthaḥ | etad eva visphuṭayati bhūta-bhṛd iti bhūta-bhṛt bhūtānāṃ dhārakaḥ pālakaś cāhaṃ bhūtastho bhūta-saṃpṛkto naiva bhavāmi | yato mām ātmā mana eva bhūta-bhāvanaḥ satya-saṅkalpatā -lakṣaṇenaiśvareṇa yogenaivāhaṃ bhūtānāṃ dhāraṇaṃ pālanaṃ ca karomi, na tu sva-mūrti-vyāpāreṇety arthaḥ | śrutiś caivam āha – etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi sūryācandram asau vidhṛtau tiṣṭhata etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi dyāv āpṛthivyau vidhṛte tiṣṭhataḥ [BAU 3.7.9] ity ādinā | yadyapi svarūpān na mano bhinnaṃ, tathāpi sattā satīty ādivad viśeṣād vāstavaṃ bheda-kāryam ādāyaiva tathoktaṃ bodhyam

 
 



Michalski

A jednak, w rzeczywistości, nie są one we mnie te istoty! Patrz, jaka jest moja boska, czarowna moc! Mój duch jest źródłem wszelkiego bytu; on utrzymuje istnienia, ale nie jest w nich.

 

Olszewski


Z drugiej strony jednakże istoty nie są we mnie: to jest tajemnica Jedności najwyższej. Dusza moja jest oporą wszystkich istot, i nie będąc w nich zawarta, sama jest ich istotą.

 

Dynowska


Ale i nie jest we Mnie ten świat cały zawarty; poznaj Mą boską, tajemną Jogę, Ardżuno. Jam istnień opoką, Sam na niczym nie wsparty, podtrzymuję i żywię wszechtwory, lecz Sam poza nimi trwam; Duch Mój pra-źródłem wszechistnień.

 

Sachse


A jednak stworzenia nie zawierają się we mnie!
Spójrz na mą boską jogę!
Mój atman powołuje do życia wszelkie stworzenia
i utrzymuje je,
a jednak nie zawiera się w nich!

 

Kudelska


Wszystkie te stworzenia we mnie przebywają; spójrz na wspaniałą mą boską jogę;
Mój umysł jest źródłem życia wszystkich istot. Ja je podtrzymuję, lecz w nich nie jestem.

 

Rucińska


I one też nie są we mnie – spójrz na mą boską potęgę!
Duch mój ożywia istoty i wspiera, lecz w nich nie mieszka!

 

Szuwalska


Jednak wszystko, co powstało,
Nie zawiera się we Mnie. Taka jest moc Moja
Niepojęta, Ardżuno. Utrzymuję życie
I choć wszystko przenikam, jestem nieobecny.
 
 

BhG 9.6

yathākāśa-sthito nityaṃ vāyuḥ sarvatra-go mahān
tathā sarvāṇi bhūtāni mat-sthānīty upadhāraya

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


yathā (tak jak) sarvatra-gaḥ (wszędzie wędrujący) mahān (wielki) vāyuḥ (wiatr) nityam (zawsze) ākāśa-sthitaḥ (znajdujący się w przestworzu),
tathā (tak też) sarvāṇi bhūtāni (wszystkie istoty) mat-sthāni iti (we mnie pozostające) upadhāraya (rozważ).

 

tłumaczenie polskie


„Tak jak wędrujący wszędzie potężny wiatr zawsze pozostaje w przestworzu,
tak wszystkie istoty we mnie się znajdują” – [tak to] pojmij.

 

analiza gramatyczna

yathā av. tak jak (korelatyw do: tathā);
ākāśa-sthitaḥ ākāśa-sthita 1i.1 m. ; TP : ākāśe sthita itiznajdujący się w przestworzu (od: ākāśa – przestwór, eter, niebo;  sthā – stać, PP sthita – znajdujący się);
nityam av. stale, regularnie (od: nitya – wieczny, stały);
vāyuḥ vāyu 1i.1 m. wiatr (od: – dmuchać);
sarvatra-gaḥ sarvatra-ga 1i.1 m. ; yaḥ sarvatra gacchati saten, który chodzi wszędzie (od: sarva – wszędzie; av. – wszędzie, we wszystkim; locativus nieodmienny zakończony na –tra; gam – iść, -ga – na końcu złożeń: idący, poruszający się);
mahān mahant 1i.1 m. wielki (od: mah – powiększać);
tathā av. tak, w ten sposób, podobnie;
sarvāṇi sarva sn. 1i.3 n.  wszystkie;
bhūtāni bhūta 1i.3 n. stworzenia (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy);
mat-sthāni mat-stha 1i.3 n. ; mayi avasthitānīti – znajdujące się we mnie (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; sthā – stać, -stha – na końcu złożeń: znajdujący się w);
iti av. tak (zaznacza koniec wypowiedzi);
upadhāraya upa-dhṛ (utrzymywać) Imperat. caus. 2c.1 rozważ, uważaj za, pojmij;

 

warianty tekstu


nityaṃ zamienia się z vayuḥ;
upadhāraya → avadhāraya (rozważ);

… → werset spoza wydania krytycznego po wersecie 9.6:
evaṃ hi sarva-bhūteṣu carāmy anabhilakṣitaḥ
bhūta-prakṛtim āsthāya sahaiva ca vinaiva ca

Zaiste tak ja pozbawiony znaków,
gdy ustanowię naturę bytów zarówno razem z [nimi] jak i bez [nich],
wędruję we wszystkich istotach.

 
 


Śāṃkara


yathoktena śloka-dvayenoktam arthaṃ dṛṣṭantenopapādayann āha—

yathā loke ākāśa-sthita ākāśe sthito nityaṃ sadā vāyuḥ sarvatra gacchatīti sarvatra-go mahān parimāṇataḥ, tathā ākāśavat sarva-gate mayy asaṃśleṣeṇaiva sthitānīty evam upadhāraya vijānīhi

 

Rāmānuja


sarvasyāsya svasaṅkalpāyattasthitipravṛttitve nidarśanam āha

yathā ākaśe anālambane mahān vayuḥ sthitaḥ sarvatra gacchati; sa tu vāyur nirālambano madāyattasthitir ity avaśyābhyupagamanīyaḥ evam eva sarvāṇi bhūtāni tair adṛṣṭe mayi sthitāni mayaiva dhṛtānīty upadhāraya / yathā+āhur vedavidaḥ, „meghodayaḥ sāgarasannivṛttir indor vibhāgaḥ sphuritāni vāyoḥ / vidyudvibhaṅgo gatir uṣṇaraśmer viṣṇor vicitrāḥ prabhavanti māyāḥ” iti viṣṇor ananyasādhāraṇāni mahāścaryāṇītyarthaḥ / śrutir api, „etasya vā akṣarasya praśāsane gārgi sūryācandramasau vidhṛtau tiṣṭhataḥ”, „bhīṣā+asmād vātaḥ pavate,bhīṣodeti sūryaḥ, bhīṣā+asmād agniś cendraś ca” ityādikā

 

Śrīdhara


asaṃśliṣṭayor apy ādhārādheya-bhāvaṃ dṛṣṭāntenāha yayeti | avakāśaṃ vināvasthānānupapatter nityam ākāśe sthito vāyuḥ sarvatra-go ‚pi mahān api nākāśena saṃśliṣyate | niravayavatvena saṃśleṣāyogāt | tathā sarvāṇi bhūtāni mayi sthitānīti jānīhi

 

Madhusūdana


asaṃśliṣṭayor apy ādhārādheya-bhāvaṃ dṛṣṭāntenāha yatheti | yathaivāsaṅga-svabhāva ākāśe sthito nityaṃ sarvadotpatti-sthiti-saṃhāra-kāleṣu vātīti vāyuḥ sarvadā calana-svabhāvaḥ | ataeva sarvatra gacchatīti sarvatra-gaḥ | mahān parimāṇataḥ | etādṛśo ‚pi na na kadāpy ākāśena saha saṃsṛjyate | tathaivāsaṅga-svabhāve mayi saṃśleṣam antareṇaiva sarvāṇi bhūtāny ākāśādīni mahānti sarvatragāni ca sthitāni nāpi sthitānīty upadhāraya vimṛśyāvadhāraya

 

Viśvanātha


asaṅge mayi bhūtāni sthitāny api na sthitāni, teṣv apy ahaṃ sthito ‚pi na sthita ity atra dṛṣṭāntam āha yatheti | yathaivāsaṅga-svabhāve ākāśe nityaṃ vātīti vāyuḥ sarvadā calana-svabhāvaḥ | ataeva sarvatra gacchatīti sarvatra-go mahān parimāṇataḥ yathā svākāśasya asaṅgatvāt tatra sthito ‚pi na sthitaḥ | ākāśo ‚pi vāyau sthito ‚pi na sthito ‚saṅgatvād eva tathaivāsaṅga-svabhāve mayi sarvāṇi bhūtāni ākāśādīni mahānti sarvatragāni sthitāni nāpi sthitānīty upadhāraya vimṛśya niścinu | nanu tarhi paśya me yogam aiśvaram iti bhagavad-uktaṃ yogaiśvaryasyātarkyatvaṃ kathaṃ siddham abhūt ? dṛṣṭānta-lābhāt | ucyate – ākāśasya jaḍatvā evāsaṅgatvam | cetanasya tv asaṅgatvaṃ jagad-adhiṣṭhānādhiṣṭhātṛtve parameśvaraṃ vinā nānyatrāstīty atarkyatvaṃ siddham eva | tad apy ākāśa-dṛṣṭānto loka-buddhi-praveśārtha eva jñeyaḥ

 

Baladeva


carācarāṇāṃ sarveṣāṃ bhūtānāṃ mat-saṅkalpāyattā sthitir vṛttiś cety atra dṛṣṭāntam āha yatheti | yathā nirālambe mahaty ākāśe nirālambo mahān vāyuḥ sthitaḥ sarvatra gacchati | tasya tasya ca nirālambatayā sthitir mat-saṅkalpād eva pravṛttiś cety antaryāmi-brāhmaṇāt yad bhīṣā vātaḥ pavate iti śruty-antarāc copadhārayeti, tathā sarvāṇi sthira-carāṇi bhūtāni mat-sthāni tair ansaṃtuṣṭe mayi sthitāni mayaiva saṅkalpa-mātreṇa dhṛtāni nityamitāni cety upadhāraya | anyathā ākāśādīni vibhraṃśerann iti

 
 



Michalski


Tak wszędzieprzenikający ogrom powietrzny jest zawsze zamknięty w przestrzeni, tak samo wszystkie istoty, wiedz o tym, – zawsze są we mnie.

 

Olszewski


Jako w powietrzu ma swoje siedlisko wielki wiatr, wiejący bez ustanku ze wszystkich stron, tak ja jestem siedliskiem wszystkich istot: pojmij to, synu Kunti.

 

Dynowska


Jak powietrze jest w eterze przestrzennym – Akaszy – zawarte, tak we Mnie, wiedz to Ardżuno, jest wszechświat zanurzon i zawart.

 

Sachse


Wiedz, że tak jak potężny, wszechobecny wiatr
mieści się w przestrzeni,
tak samo wszelkie stworzenia zawierają się we mnie.

 

Kudelska


Jak bezkresne powietrze, co we wszystkie strony wieje, w wiecznej jest przestrzeni,
Tak samo – pojmij – każde stworzenie jest we mnie.

 

Rucińska


Jak wszechwiejący, potężny wiatr wiecznie mieszka w przestworzu,
Tak samo wszystkie stworzenia, wiedz o tym, mieszkają we mnie.

 

Szuwalska


Jestem jedynie źródłem wszelkiego istnienia.
Jak powietrza potężny żywioł tkwi w przestrzeni,
Podobnie wszelkie życie we Mnie się zawiera.
Spróbuj pojąć to.
 
 

BhG 9.7

sarva-bhūtāni kaunteya prakṛtiṃ yānti māmikām
kalpa-kṣaye punas tāni kalpādau visṛjāmy aham

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he kaunteya (Kunjowicu!),
kalpa-kṣaye (na zakończenie kalpy) sarva-bhūtāni (wszystkie istoty) māmikām  prakṛtim (do mojej natury) yānti (idą),
punaḥ (ponownie) kalpādau (na początku kalpy) [aham] (ja) tāni (je) visṛjāmi (emituję).

 

tłumaczenie polskie


Na koniec kalpy wszystkie istoty udają się do mojej natury.
Na początku kalpy ponownie ja je emituję.

 

analiza gramatyczna

sarva-bhūtāni sarva-bhūta 1i.3 n. ; KD : sarvāṇi bhūtānītiwszystkie istoty (od: sarva – wszystko; bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt);
kaunteya kaunteya 8i.1 m. o synu Kunti (od: kunti – lud Kuntjów, kuntī – Kunti, matka Pandowiców);
prakṛtim prakṛti 2i.1 f. naturę, podstawę, praprzyczynę, przejawiony świat (od: pra-kṛ – stwarzać);
yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
māmikām māmikā 2i.1 f. moją (od: māmaka – mój, moja, moje…);
kalpa-kṣaye kalpa-kṣaya 7i.1 m. ; TP : kalpasya kṣaya itiw zniszczeniu kalpy (od: kḷp – być odpowiednim, być gotowym, skłaniać się, osiągać, kalpa – należyty, zasada, przedział czasu równy tysiącowi jug = jeden dzień Brahmy; kṣi – zmniejszać się, PF kṣaya – zmniejszenie, zniszczenie);
punaḥ av. ponownie, jeszcze raz, z powrotem;
tāni tat sn. 2i.3 n. te;
kalpādau kalpa-ādi 7i.1 m. ; TP : kalpasyādav itina początku kalpy (od: kḷp – być odpowiednim, być gotowym, skłaniać się, osiągać, kalpa – należyty, zasada, przedział czasu równy tysiącowi jug = jeden dzień Brahmy; ādi – początek, powstanie);
visṛjāmi vi-sṛj (uwalniać, emitować) Praes. P 3c.1 uwalniam, wypuszczam, stwarzam, emituję, emanuję;
aham asmat sn. 1i.1ja;

 

warianty tekstu


māmikām → māmakīṃ / māmakāṃ (moją);
kalpa-kṣaye → alpa-kṣaye (w małym zniszczeniu);
 
 


Śāṃkara


evaṃ vāyur ākāśe iva mayi sthitāni sarva-bhūtāni sthiti-kāle | tāni—

sarva-bhūtāni kaunteya prakṛtiṃ triguṇātmikām aparāṃ nikṛṣṭaṃ yānti māmikāṃ madīyāṃ kalpa-kṣaye pralaya-kāle | punar bhūyas tāni bhūtāni utpatti-kāle kalpādau visṛjāmi utpādayāmy ahaṃ pūrvavat

 

Rāmānuja


sakaletaranirapekṣasya bhagavatas saṅkalpāt sarveṣāṃ sthitiḥ pravṛttiś coktā tathā tat saṅkalpād eva sarveṣām utpattipralayāv apīty āha

sthāvarajaṅgamātmakāni sarvāṇi bhūtāni, māmikām maccharīrabhūtām, prakṛtiṃ tamaśśabdavācyāṃ nāmarūpavibhāgānarhām, kalpakṣaye caturmukhāvasānasamaye matsaṅkalpād yānti; tāny eva bhūtāni kalpādau punar visṛjyāmy aham; yathā+āha manuḥ „āsīd idaṃ tamobhūtaṃ … so ‚bhidhyāya śarīrāt svāt” iti / śrutir api „yasyāvyaktaṃ śarīram”, „avyaktam akṣare līyate, akṣaraṃ tamasi līyate” ityādikā, „tam āsīt tamasā gūḍham agre praketam” iti ca

 

Śrīdhara


tad evam asaṅgasyaiva yogamāyayā sthiti-hetutvam uktam | tayaiva sṛṣṭi-prayala-hetutvaṃ cāha sarveti | kalpa-kṣaye pralaya-kāle sarvāṇi bhūtāni prakṛtiṃ yānti | triguṇātmikāyāṃ māyāyāṃ līyante | punaḥ kalpādau sṛṣṭi-kāle tāni visṛjāmi viśeṣeṇa sṛjāmi

 

Madhusūdana


evam utpatti-kāle sthiti-kāle ca kalpitena prapañcenāsaṅgasyātmano ‚saṃśleṣam uktvā pralaye ‚pi tam āha sarvetei | sarvāṇi bhūtāni kalpa-kṣaye pralaya-kāle māmikāṃ mac-chaktitvena kalpitāṃ prakṛtiṃ triguṇātmikāṃ māyāṃ sva-kāraṇa-bhūtāṃ yānti tatraiva sūkṣma-rūpeṇa līyanta ity arthaḥ | he kaunteyety uktārtham | punas tāni kalpādau sarga-kāle visṛjāmi prakṛtāv avibhāgāpannāni vyanajmi ahaṃ sarvajñaḥ sarva-śaktir īśvaraḥ

 

Viśvanātha


nanv adhunā dṛśyamāny etāni bhūtāni tvayi sthitānīty avagamyate | mahā-pralaye kva yāsyantīty apekṣāyām āha sarveti | māmikāṃ madīyāṃ mama triguṇātmikāyāṃ māyā-śaktau līyanta ity arthaḥ | punaḥ kalpa-kṣaye pralayānte sṛṣṭi-kāle tāni viśeṣeṇa sṛjāmi

 

Baladeva


sva-saṅkalpād eva bhūtānāṃ sthitir uktā | atha tasmād eva teṣāṃ sarga-pralayāv āha sarveti | he kaunteya ! kalpa-kṣaye caturmukhāvasāna-kāle sarvāṇi bhūtāni mat-saṅkalpād eva māmikāṃ prakṛtiṃ yānit | prakṛti-śaktike mayi vilīyante kalpādau punas tāny aham eva bahu syām iti saṅkalpa-mātreṇa vaividhyena sṛjāmi
 
 


Michalski


Wszystkie stworzenia, Kauntejo, gdy jeden wyłoń kosmiczny się kończy, wracają do mojej rozsnowy, na początku zaś nowego wyłonu stwarzam je wszystkie na nowo,

 

Olszewski


Przy końcu kalpy istoty wracają do mojej twórczej potęgi; na początku kalpy ja wypuszczam je na nowo.

 

Dynowska


Twór wszelki, o Kauntejo, w łono Pra-Matki Przyrody Mej wraca u schyłku kosmicznego Dnia, a gdy następny świta Dzień, znów go z Siebie wyłaniam.

 

Sachse


Wszelkie stworzenia, o synu Kunti,
u schyłku ery
powracają do mej natury [materialnej],
a gdy nadchodzi nowa era,
powołuję je do życia ponownie.

 

Kudelska


Wszelkie stworzenia, Kauntejo, w końcu każdego cyklu dążą do natury,
Która jest mną, a na początku nowej epoki Ja znów je powołuję do życia.

 

Rucińska


Wszystkie istoty, Kauntejo, w moją zdążają Przyrodę
U kresu kalpy – ja znów je z początkiem kalpy wyłaniam.

 

Szuwalska


Wszystko, co żyje, Kauntejo,
Wraca do Mej natury pod koniec epoki,
Abym wraz z jej początkiem mógł to znowu stworzyć.
 
 

BhG 9.8

prakṛtiṃ svām avaṣṭabhya visṛjāmi punaḥ punaḥ
bhūta-grāmam imaṃ kṛtsnam avaśaṃ prakṛter vaśāt

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


[aham] (ja) svām prakṛtim (swoją naturą) avaṣṭabhya (zapanowawszy nad)
prakṛteḥ (natury) vaśāt (z powodu kontroli) avaśam (bezwolny) imam kṛtsnam (ten cały) bhūta-grāma (zbiór istot) punaḥ punaḥ (wciąż ponownie) visṛjāmi (emituję).

 

tłumaczenie polskie


Gdy zapanuję nad swoją naturą, z władzy natury
ciągle na nowo emituję ów cały bezwolny zastęp istot.

 

analiza gramatyczna

prakṛtim prakṛti 2i.1 f. naturę, podstawę, praprzyczynę, przejawiony świat (od: pra-kṛ – stwarzać);
svām svā sn. 2i.1 f. własną, swą;
avaṣṭabhya ava-stambh (spoczywać na, chwytać, blokować) absol. utwierdziwszy, zapanowawszy nad;
visṛjāmi vi-sṛj (uwalniać, emitować) Praes. P 3c.1 uwalniam, wypuszczam, stwarzam, emituję, emanuję;
punaḥ punaḥ av. ponownie, jeszcze raz, z powrotem (powtórzenie w znaczeniu continuum);
bhūta-grāmam bhūta-grāma 2i.1 m. ; TP : bhūtānāṃ grāmam itizbiór istot (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt; grāma – zbiór, mnogość, wieś);
imam idam sn. 2i.1 m. ten;
kṛtsnam kṛtsna 2i.1 m. cały;
avaśam avaśa 2i.1 m. nie znajdujący się pod kontrolą, bez władzy, bezwolny (od: vaś – pragnąć, podporządkowywać, rozkazywać, posiadać w mocy, vaśa  – pragnienie, moc, kontrola, dominacja);
prakṛteḥ prakṛti 6i.1 f. natury, podstawy, praprzyczyny, przejawionego świata (od: pra-kṛ – stwarzać);
vaśāt vaśa 5i.1 m. z powodu kontroli (od: vaś – pragnąć, podporządkowywać, rozkazywać);

 

warianty tekstu


avaṣṭabhya → adhiṣṭhāya (w tej wersji pierwsza pada BhG 9.8 jest taka sama jak trzecia pada BhG 4.6) / apaṣṭabhya (zarządziwszy / zapanowawszy);
imaṃ → idaṃ (ten);
 
 



Śāṃkara


evam avidyā-lakṣaṇāṃ—

prakṛtiṃ svāṃ svīyām avaṣṭabhya vaśīkṛtya visṛjāmi punaḥ punaḥ prakṛtito jātaṃ bhūta-grāmaṃ bhūta-samudāyam imaṃ vartamānaṃ kṛtsnam avaśam asvatantram | avidyādi-doṣaiḥ paravaśīkṛtam | prakṛter vaśāt svabhāva-vaśāt

 

Rāmānuja


svakīyāṃ vicitrapariṇāminīṃ prakṛtim avaṣṭabhya aṣṭadhā pariṇāmyy imaṃ caturvidhaṃ devatiryaṅmanuṣyasthāvarātmakaṃ bhūtagrāmaṃ madīyāyā mohinyā guṇamayyāḥ prakṛter vaśād avaśaṃ punaḥ punaḥ kāle kāle visṛjāmi

 

Śrīdhara


nanv asaṅgo nirvikāraś ca tvaṃ kathaṃ sṛjasīty apekṣāyām āha – prakṛtim iti | svāṃ svīyāṃ svādhīnāṃ prakṛtim avaṣṭabhyādhiṣṭhāya | pralaye līnaṃ santaṃ caturvidham imaṃ sarvaṃ bhūta-grāmaṃ karmādi-paravaśaṃ punaḥ punar vividhaṃ sṛjāmi | viśeṣeṇa sṛjāmi iti vā | katham ? prakṛter vaśāt prācīna-karma-nimitta-tat-tat-svabhāva-vaśāt

 

Madhusūdana


kiṃ-nimittā parameśvara-stheyaṃ sṛṣṭir na tāvat sva-bhogārthā tasya sarva-sākṣi-bhūta-caitanya-mātrasya bhoktṛtvābhāvāt tathātve vā saṃsāritveneśvaratva-vyāghātāt | nāpy anyo bhoktā yad artheyaṃ sṛṣṭiḥ | cetanāntarābhāvāt | īśvarasyaiva sarvatra jīva-rūpeṇa sthitatvāt | acetanasya cābhoktṛtvāt | ataeva nāpavargārthāpi sṛṣṭiḥ | bandhābhāvād apavarga-virodhitvāc cety ādy-anupapattiḥ sṛṣṭer māyā-mayatvaṃ sādhayantī nāsmākaṃ pratikūleti na parihartavyety abhipretya māyāmayatvān mithyātvaṃ prapañcasya vaktum ārabhate tribhiḥ prakṛtim iti |

prakṛtiṃ māyākhyām anirvacanīyāṃ svāṃ svasmin kalpitām avaṣṭabhya svasattā-sphūrtibhyāṃ dṛḍhīkṛtya tasyāḥ prakṛter māyāyā vaśād avidyāsmitā-rāga-dveṣābhiniveśa-kāraṇāvaraṇa-vikṣepātmaka-śakti-prabhāvāj jāyamānam imaṃ sarva-pramāṇa-saṃnidhāpitaṃ bhūta-grāmam ākāśādi-bhūta-samudāyam ahaṃ māyāvīva punaḥ punar visṛjāmi vividhaṃ sṛjāmi kalpanā-mātreṇa svapna-dṛg iva ca svapna-prapañcam

 

Viśvanātha


nanv asaṅgo nirvikāraś ca tvaṃ kathaṃ sṛjasīty apekṣāyām āha – prakṛtim iti | svāṃ svīyām avaṣṭabhyādhiṣṭhāya prakṛter vaśāt svīya-svabhāva-vaśāt prācīna-karma-nimittād iti yāvat | avaśaṃ karmādi-paratantram

 

Baladeva


prakṛtim iti | svām ātmīyāṃ tri-guṇāṃ prakṛtim avaṣṭabhyādhiṣṭhāya saṅkalpa-mātreṇa mahad-ādyān manā pariṇamayyemaṃ caturvidham bhūta-grāmaṃ visṛjāmi punaḥ punaḥ kāle kāle | kīdṛśam ity āha prakṛteḥ prācīna-karma-vāsanāyā vaśāt prabhāvād avaśaṃ paratantraṃ tathā cācintya-śakter asaṅga-svabhāvasya mama saṅkalpa-mātreṇa tat tat kurvato na tat-saṃsarga-gandho na ca ko ‚pi kheda-leśa iti
 
 



Michalski


Stojąc jak władca ponad rozsnową, wyłaniam jej własną potęgą cały ten tłum bezwolny istnień,– ciągle na nowo, na nowo!

 

Olszewski


Niewzruszony w mej potędze twórczej, ja tedy w pewnych odstępach czasu wydaję cały ten zespół istot, mimo ich woli, mocą jedynie mojej emanacyi.

 

Dynowska


Używając Mej własnej Natury, w byt wciąż rzucam od nowa mnogość istnień bezsilnie potędze Przyrody poddanych.

 

Sachse


Mając władzę nad mą naturą [materialną]
wciąż na nowo powołuję do życia
cały ten zespół stworzeń,
bezwolny, podległy woli natury.

 

Kudelska


Poprzez moją naturę wciąż na nowo stwarzam niezliczoną ilość istot,
Bezwolnie tej naturze poddanych.

 

Rucińska


Na swej Przyrodzie się wsparłszy stwarzam raz po raz od nowa
Tę całą istot gromadę, bezwolną, mocą Natury.

 

Szuwalska


Kierując swoją własną naturą, od nowa
Powołuję do życia niezliczone światy.
 
 

BhG 9.9

na ca māṃ tāni karmāṇi nibadhnanti dhanaṃjaya
udāsīnavad āsīnam asaktaṃ teṣu karmasu

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he dhanaṃjaya (o zdobywco bogactw!),
tāni ca karmāṇi (a czyny te) teṣu karmasu (w tych czynach) asaktam (nielgnącego) udāsīna-vat āsīnam (będącego jakby obojętnym) mām (mnie) na nibadhnanti (nie wiążą).

 

tłumaczenie polskie


O zdobywco bogactw, te czyny nie wiążą mnie,
który nie lgnę do czynów i pozostaję jakby obojętnym.

 

analiza gramatyczna

na av. nie;
ca av. i;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
tāni tat sn. 1i.3 n. te;
karmāṇi karman 1i.3 n. czyny, działania (od: kṛ – robić);
nibadhnanti ni-bandh (wiązać, pętać) Praes. P 1c.3 wiążą, pętają;
dhanaṃjaya dhanaṃ-jaya 8i.1 m. o zdobywco bogactw (yo dhanaṃ jayati saḥ – ten, który zdobywa bogactwa; dhana – podbój, łupy, bogactwo; ji – zwyciężać, jaya – zwycięstwo);
udāsīnavat av. niczym neutralny, jak obojętny (od: ud-ās – siadać z dala, udāsīna – neutralny, obojętny; -vat – na końcu wyrazu: taki jak, podobny);
āsīnam āsīna 2i.1 m. będącego, siedzącego (od: ās – być, siedzieć);
asaktam a-sakta (sañj – polegać na, być przymocowanym do, obejmować) PP 2i.1 m. nieprzywiązanego, nielgnącego;
teṣu tat sn. 7i.3 n. w tych;
karmasu karman 7i.3 n. w czynach, w działaniach (od: kṛ – robić);

 

warianty tekstu


ca → tu (ale);
teṣu → tena (przez to);

Druga pada BhG 9.9 jest taka sama jak czwarta pada BhG 4.41;
trzecia pada BhG 9.9 jest taka sama jak pierwsza pada BhG 14.23;

 
 


Śāṃkara


tarhi tasya te parameśvarasya bhūta-grāmam imaṃ viṣamaṃ vidadhataḥ, tan-nimittābhyāṃ dharmādharmābhyāṃ saṃbandhaḥ syād itīdam āha bhagavān—

na ca mām īśvaraṃ tāni bhūta-grāmasya viṣama-sarga-nimittāni karmāṇi nibadhnanti dhanaṃjaya | tatra karmaṇām asaṃbandhitve kāraṇam āha—udāsīnavat āsīnaṃ yathā udīsīna upekṣakaḥ kaścit tadvad āsīnam ātmano’vikriyatvāt | asaktaṃ phalāsaṅga-rahitam, abhimāna-varjitam, ahaṃ karomīti teṣu karmasu | ato’nyasyāpi kartṛtvābhimānābhāvaḥ phalāsaṅgābhāvaś cāsaṃbandha-kāraṇam, anyathā karmabhir badhyate mūḍhaḥ kośa-kāravad ity abhiprāyaḥ

 

Rāmānuja


evaṃ tarhi viṣamasṛṣṭyādīni karmāṇi naighṛṇyādyāpādanena bhavantaṃ badhnantīty atrāha

na ca tāni viṣamasṛṣṭyādīni karmāṇi māṃ nibadhnanti mayi nairghṛṇyādikaṃ nāpādayanti, yataḥ kṣetrajñānāṃ pūrvakṛtāny eva karmāṇi devādiviṣamabhāvahetavaḥ; ahaṃ tu tatra vaiṣamye asaktaḥ tatrodāsīnavad āsīnaḥ; yathā +āha sūtrakāraḥ „vaiṣamyanairghṛṇye na sāpekṣatvāt”, na karmāvibhāgād iti cen nānāditvāt” iti

 

Śrīdhara


nanv evaṃ nānā-vidhāni karmāṇi kurvatas tava jīvavad-bandhaḥ kathaṃ na syād iti ? ata āha na ca mām iti | tāni viśva-sṛṣṭy-ādīni karmāṇi māṃ na nibadhnanti | karmāsaktir hi baddha-hetuḥ sā cāpta-kāmatvān mama nāsti | ata udāsīnatvānupapatter udāsīnavat sthitam ity uktam

 

Madhusūdana


ataḥ na ceti | na ca naiva sṛṣṭi-sthiti-pralayākhyāni tāni māyāvineva svapna-dṛśeva ca mayā kriyamāṇāni māṃ nibandhnanti anugraha-nigrahābhyāṃ na sukṛta-duṣkṛta-bhāginaṃ kurvanti mithyā-bhūtatvāt | he dhanañjaya yudhiṣṭhira-rājasūyārthaṃ sarvān rājño jitvā dhanam āhṛtavān iti mahān prabhāvaḥ sūcitaḥ protsāhanārtham |

tāni karmāṇi kuto na badhnanti tatrāha udāsīnavad āsīnam | yathā kaścid upekṣako dvayor vivadamānayor jaya-parājayāsaṃsargī tat-kṛta-harṣa-viṣādābhyām asaṃsṛṣṭo nirvikāra āste tadvan nirvikāratayāsīnam | dvayor vivadamānayor ihābhāvād upekṣakatva-mātra-sādharmyeṇa vati-pratyayaḥ | ataeva nirvikāratvāt teṣu sṛṣṭy-ādi-karmasv asaktam ahaṃ karomīty abhimāna-lakṣeṇa saṅgena rahitaṃ māṃ na nibadnanti karmāṇīti yuktam eva | anyasyāpi hi kartṛtvābhāve phala-saṅgābhāve ca karmāṇi na bandha-kāraṇānīty uktam anena | tad-ubhaya-sattve tu kośa-kāra iva karmabhir badhyate mūḍha ity abhiprāyaḥ

 

Viśvanātha


nanv evaṃ ca nānā-karmāṇi kurvatas tava jīvavad-bandhaḥ kathaṃ na syād ? ata āha na ceti | tāni sṛṣṭy-ādīni | karmāsaktir hi baddha-hetuḥ sā cāpta-kāmatvān mama nāsti | udāsīnavad iti | anya udāsīno yathā vivadamānānāṃ duḥkha-śokādi-saṃsṛṣṭo na bhavati tathaivāham ity arthaḥ

 

Baladeva


nanu viṣamāṇi sṛṣṭi-poālana-lakṣaṇāni vaiṣamyādinā tvāṃ badhnīyur iti cet tatrāha na ceti | tāni viṣama-sṛṣṭy-ādīni karmāṇi na mayi vaiṣamyādi-prasañjayanti | tatra hetu-garbha-viśeṣaṇam udāsīnavad iti | jīvānāṃ deva-mānava-tiryag-ādi-bhāve tat-tad-abhyudaya-tāratamye ca teṣāṃ pūrvārjitāni karmāṇy eva kāraṇāni | ahaṃ tu teṣu viṣameṣu karmasv audāīnyena sthito ‚sakta iti na mayi vaiṣamyādi-doṣa-gandhaḥ | evam āha sūtrakāraḥ vaiṣamya-nairghṛṇye na [Vs. 2.1.35] ity ādinā | udāsīnatve kartṛtvaṃ na siddhyed ata uktam udāsīnavad iti
 
 


Michalski


Lecz mnie te czyny nie wiążą wcale, o łupów zdobywco! Ja trwam, wieczyście obojętny, bez żadnej skłonności do czynu!

 

Olszewski


I dzieła te nie skuwają mnie: jestem jakoby na zewnątrz nich i w żadnej względem nich nie jestem zależności.

 

Dynowska


Lecz ten boski czyn z niczym Mnie, o Dhanandżajo, nie wiąże, bowiem ponad działaniem niewzruszony trwam.

 

Sachse


l czyny te nie narzucają mi więzów,
Zdobywco Skarbu,
ponieważ beznamiętny jestem
i ze spełnieniem tych uczynków
nie wiążę [żadnych pragnień].

 

Kudelska


Lecz nie jestem związany, o Zdobywco Bogactw, tym działaniem,
Pozostaję obojętny i przez nie nie tknięty.

 

Rucińska


I nie krępują mnie sobą te czyny, Zwycięzco Skarbów –
Trwam obojętny jak gdyby, nie lgnący do owych czynów!

 

Szuwalska


Jednak czyn ten nie wiąże Mnie wcale, Zdobywco,
Gdyż jest mi obojętne, co się w świecie dzieje.
 
 

BhG 9.10

mayādhyakṣeṇa prakṛtiḥ sūyate sa-carācaram
hetunānena kaunteya jagad viparivartate

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he kaunteya (Kunjowicu!),
mayā (przeze mnie) adhyakṣeṇa (przez nadzorcę) prakṛtiḥ (natura) sa-carācaram [viśvam] (świat wraz z ruchomym i nieruchomym [stworzeniem]) sūyate (rodzi).
[evam] (w ten sposób) anena hetunā (z tej przyczyny) jagat (świat) viparivartate (toczy się).

 

tłumaczenie polskie


Kuntjowicu, dzięki mnie, który jestem nadzorcą,
natura rodzi [świat] z ruchomym i nieruchomym [stworzeniem].
Z tego powodu świat się toczy.

 

analiza gramatyczna

mayā asmat sn. 3i.1 przeze mnie;
adhyakṣeṇa adhi-akṣa 3i.1 m. przez rządcę oka, przez nadzorcę (adhi – ponad; īkṣ – widzieć, akṣa – oko, organ zmysłu);
prakṛtiḥ prakṛti 1i.1 f. natura, podstawa, praprzyczyna, przejawiony świat (od: pra-kṛ – stwarzać);
sūyate (stworzyć, począć, urodzić) Praes. Ā 1c.1 rodzi;
sa-carācaram sa-cara-acara 2i.1 n. ; DV / BV : yat caraiś cācaraiś ca sahāsti tatbędący wraz z ruchomym i nieruchomym [stworzeniem] (od: sa – razem z, wespół; krótka forma od: saha lub sama; występuje głównie w złożeniach, wymaga instrumentalisu; car –poruszać się, cara – poruszający się, ruchomy, żywy; a-cara – nie poruszający się, nieruchomy, nieżywy);
hetunā hetu 3i.1 m. dzięki przyczynie, z impulsu, z powodu;
anena idam sn. 3i.1 m. dzięki temu;
kaunteya kaunteya 8i.1 m. o synu Kunti (od: kunti – lud Kuntiów, kuntī – Kunti, matka Pandowiców);
jagat jagat 1i.1 n. świat, poruszający się, ludzkość (od: gam – iść);
viparivartate vi-pari-vṛt (toczyć się, poruszać, powracać) Praes. Ā 1c.1 toczy się;

 
 


Śāṃkara


tatra bhūta-grāmam imaṃ visṛjāmy udāsīnavad āsīnam iti ca viruddham ucyate, iti tat-parihārārtham āha—

mayādhyakṣeṇa sarvato dṛśi-mātra-svarupeṇāvikriyātmanādhyakṣeṇa mayā, mama māyā triguṇātmikāvidyā-lakṣaṇā prakṛtiḥ sūyate utpādayati sa-carācaraṃ jagat | tathā ca mantra-varṇaḥ—

eko devaḥ sarva-bhūteṣu gūḍhaḥ
sarva-vyāpī sarva-bhūtāntarātmā |
karmādhyakṣaḥ sarva-bhūtādhivāsaḥ
sākṣī cetā kevalo nirguṇaś ca || [śāstrvetuttaṃ 6.11] iti |

hetunā nimittenānenādhyakṣatvena kaunteya jagat sa-carācaraṃ vyaktāvyaktātmakaṃ viparivartate sarvāvasthāsu | dṛśi-karmatvāpatti-nimittā hi jagataḥ sarvā pravṛttiḥ—aham idaṃ bhokṣye, paśyāmīdam, śṛṇomīdam, sukham anubhavāmi, duḥkham anubhavāmi, tad-artham idaṃ kariṣye, idaṃ jñāsyāmi, ity ādyāvagati-niṣṭhāvagaty-avasānaiva | yo asyādhyakṣaḥ parame vyoman [rādhāk 8.7.17.7, sthitaittbhāv 2.8.9] ity ādayaś ca mantrā etam arthaṃ darśayanti | tataś caikasya devasya sarvādhyakṣa-bhūta-caitanya-mātrasya paramārthataḥ sarva-bhogānabhisaṃbandhino’nyasya cetanāntarasyābhāve bhoktur anyasyābhāvāt | kiṃ-nimitteyaṃ sṛṣṭir ity atra praśna-prativacane’nupapanne, ko addhā veda ka iha pravocat | kuta ājātā kuta iyaṃ visṛṣṭiḥ [rādhāk 8.7.17.8] ity ādi-mantra-varṇebhyaḥ | darśitaṃ ca bhagavatā—ajñānenāvṛtaṃ jñānaṃ tena muhyanti jantavaḥ [gītā 5.15] iti

 

Rāmānuja


tasmāt kṣetrajñakarmānuguṇaṃ madīyā prakṛtiḥ satyasaṅkalpena mayā+adhyakṣeṇekṣitā sacarācaraṃ jagat sūyate / anena kṣetrajñakarmānuguṇamadīkṣaṇena hetunā jagat parivartata iti matsvāmyaṃ satyasaṅkalpatvaṃ nairghṛṇyādidoṣarahitatvam ity evam ādikaṃ mama vasudevasūnor aiśvaraṃ yogaṃ paśya / yathā+āha śrutiḥ, „asmān māyī sṛjate viśvam etat tasmiṃś cānyo māyayā sanniruddhaḥ / māyāṃ tu prakṛtiṃ vidyān māyinaṃ tu mheśvaram // BhGR_1.” iti

 

Śrīdhara


tad evopapādayati mayeti | mayādhyakṣeṇādhiṣṭhātrā nimitta-bhūtena prakṛtiḥ sa-carācaraṃ viśvaṃ sūyate janayati | anena mad-adhiṣṭhānena hetunedaṃ jagad viparivartate punaḥ punar jāyate | sannidhi-mātreṇādhiṣṭhātṛtvāt kartṛtvam udāsīnatvaṃ cāviruddham iti bhāvaḥ

 

Madhusūdana


bhūta-grāmam imaṃ visṛjāmy udāsīnavad āsīnam iti ca paraspara-viruddham iti śaṅkā-parihārārthaṃ punar māyāmayatvam eva prakaṭayati mayeti | mayā sarvato-dṛśi-mātra-svarūpeṇāvikriyeṇādhyakṣeṇa niyantrā bhāsakenāvabhāsitā prakṛtis triguṇātmikā sattvāsattvādibhir anirvācyā māyā sūyata utpādayati sa-carācaraṃ jagan māyāvinādhiṣṭhiteva māyā kalpita-gaja-turagādikam | na tv ahaṃ sva-kārya-māyābhāsanam antareṇa karomi vyāpārāntaram | hetunā nimittenānenādhyakṣatvena he kaunteya ! jagat sa-carācaraṃ viparivartate vividhaṃ parivartate janmādi-vināśāntaṃ dity-āder iva kartṛtvābhāvād udāsīnavad āsīnam ity uktam iti na virodhaḥ | tad uktam –

asya dvaitendra-jālasya yad upādāna-kāraṇam |
ajñānaṃ tad upāśritya brahma kāraṇam ucyate || iti |

śruti-smṛti-vādāś cātrārthe sahasraśa udāhāryāḥ

 

Viśvanātha


nanu sṛṣṭy-ādi-kartus tavedam audāsīnyaṃ na pratyemīty ata āha mayeti | adhyakṣeṇa mayā nimitta-bhūtena prakṛtiḥ sa-carācaraṃ jagat sūyate | prakṛtir eva jagat janayati | mamātrādhyakṣatā-mātram | yathā kasyacid ambarīṣāder iva bhūpateḥ prakṛtibhir eva rājya-kṛtyaṃ nirvāhyate | atrodāsīnasya bhūpateḥ sattā-mātram iti yathā tasya rāja-siṃhāsane sattā-mātreṇa vinā prakṛtibhiḥ kim api na śakyate kartum | tathaiva mamādhiṣṭhāna-lakṣaṇam adhyakṣatvaṃ vinā prakṛtir api jaḍā kim api kartuṃ na śaknotīti bhāvaḥ | anena mad-adhiṣṭhānena hetunedaṃ jagat viparivartate punaḥ punar jāyate

 

Baladeva


tat pratipādayati mayeti | satya-saṅkalpena prakṛty-adhyakṣeṇa mayā sarveśvareṇa jīva-pūrva-pūrva-karmānuguṇatayā vīkṣitā prakṛtiḥ sa-carācaraṃ jagat sūyate janayati | viṣama-guṇā satī anena jīva-pūrva-karmānuguṇena mad-vīkṣaṇena hetunā taj jagad viparivartate punaḥ punar udbhavati | he kaunteya | śrutiś caivam āha-
vikāra-jananīm ajñām aṣṭa-rūpām ajāṃ dhruvām |
dhyāyate ‚dhyāsitā tena tanyate preritā punaḥ |
sūyate puruṣārthaṃ ca tenaivādhiṣṭhitā jagat ||

iti sannidhi-mātreṇādhiṣṭhātṛtvāt kartṛtvam udāsaniṃ ca na viruddham | yathā sannidhi-mātreṇagandhaḥ kṣobhāya jāyate ity ādi smaraṇāc caitad evaṃ mad-adhiṣṭhātṛ-mātraṃ khalu prekṛter apekṣyam | mad-vinā kim api kartuṃ na sā prabhavet na hy asati rājñaḥ siṃhāsanādhiṣṭhātṛtve tad-amātyāḥ kārye prabhavaḥ

 
 


Michalski


Rozsnowa, podległa memu władaniu, wyłania z siebie bezwład i ruch, – dzięki temu władaniu, Kauntejo, świat cały obraca się w koło.

 

Olszewski


Pod mojem zwierzchnictwem emanacya poczyna rzeczy ruchome i nieruchome; w takich warunkach, synu Kunti, świat dokonywa swoich przewrotów.

 

Dynowska


Ja też sprawiam, jako Przyrody zwierzchność nieuchwytna, iż wyłania ona wszystko co istnieje, wszelki ruchomy i nieruchomy twór; oto dlaczego, o Kauntejo, krąg istnienia obraca się wciąż.

 

Sachse


To ja czuwam, aby natura
zrodziła to, co pełne ruchu i co nieruchome.
Z tej to właśnie przyczyny, o synu Kunti,
świat kręci się w koło.

 

Kudelska


Pod moim przewodnictwem natura stwarza rzecz każdą, tę co się porusza i tę co nieruchoma;
I z tej właśnie przyczyny, synu Kunti, ten świat się obraca.

 

Rucińska


Pod moim, nadzorcy, okiem Przyroda rodzi ruchome
I nieruchome, Kauntejo, i przez to świat się obraca.

 

Szuwalska


Według Moich wskazówek doczesna natura
Tworzy to, co się rusza i co nieruchome.
Oto jak świat ten działa, Ardżuno Kauntejo.
 
 

BhG 9.11

avajānanti māṃ mūḍhā mānuṣīṃ tanum āśritam
paraṃ bhāvam ajānanto mama bhūta-maheśvaram

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


mama param bhāvam (mojego najwyższego bytu) bhūta-maheśvaram (będącego wielkim panem bytów) ajānantaḥ (nierozumiejący)
mūḍhāḥ (omroczeni) mām mānuṣīṃ tanum āśritam (mnie wspierającego się na ludzkim ciele) avajānanti (nie szanują).

 

tłumaczenie polskie


Omroczeni nie szanują mnie, schronionego w ludzkim ciele.
Oni nie znają mojej wyższej natury, [nie znają mnie] wielkiego władcy bytów.

 

analiza gramatyczna

avajānanti ava-jñā (nie szanować, gardzić) Praes. P 1c.3 nie szanują, gardzą, mają niskie mniemanie;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
mūḍhāḥ mūḍha (muh – mylić się, być skonsternowanym, omroczonym, ogłupiałym) PP 1i.3 m. omroczeni, skonfundowani;
mānuṣīm mānuṣī 2i.1 f. ludzkie, człowiecze (od: man – myśleć, manu – człowiek, mānuṣa – człowieczy);
tanum tanu 2i.1 f. cienkie, małe; ciało, kształt (od: tan – rozciągać);
āśritam āśrita (ā-śri – przylegać, spoczywać na, wspierać się na, polegać na) PP 2i.1 m. wspartego, który się schronił (u kogo? – łączy się z accusativusem);
param para 2i.1 m. dalekiego, odległego, poza, wcześniejszego, starożytnego, ostatecznego, najwyższego, najlepszego;
bhāvam bhāva 2i.1 m. bytu, stanu, natury (od: bhū – być);
ajānantah a-jānant (jña – wiedzieć, rozumieć) PPr 1i.3 m. nie rozumiejący;
mama asmat sn. 6i.1 mojego;
bhūta-maheśvaram bhūta-maha-īśvara 2i.1 m. ; TP : bhūtānāṃ mahāntam īṣvaram iti  – wielkiego władcę bytów (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt; mah – powiększać, mahant – wielki; īś – posiadać, władać, īśa / īśvara – pan, władca);

 

warianty tekstu


mānuṣīṃ tanummānuṣī-tanum (ludzkie ciało);
āśritam → āsthitaṃ / āśritāḥ (pozostającego / schronieni);
paraṃ bhāvam para-bhāvam (wyższej natury);
mama bhūta-maheśvaram → mamāvyayam anuttamaṃ (w tej wersji czwarta pada BhG 9.11 jest taka sama jak czwarta pada BhG 7.24) / sarva-bhūta-maheśvaraṃ (mojej  niewyczerpanej i niezrównanej / wielkiego władcę wszelkiego bytu);

Trzecia pada BhG 9.11 jest taka sama jak trzecia pada BhG 7.24;

 
 



Śāṃkara


evaṃ māṃ nitya-śuddha-buddham ukta-svabhāvaṃ sarvajñaṃ sarva-jantūnām ātmānam api santaṃ—

avajānanty avajñāṃ paribhavaṃ kurvanti māṃ mūḍhā avivekinaḥ | mānuṣīṃ manuṣyasaṃbandhinīṃ tanuṃ deham āśritam, manuṣyadehena vyavaharantamity etat, paraṃ prakṛṣṭaṃ bhāvaṃ param ātma-tattvam ākāśa-kalpam ākāśād apy antaratamam ajānanto mama bhūta-maheśvaraṃ sarva-bhūtānāṃ mahāntam īśvaraṃ svātmānam | tataś ca tasya mamāvajñāna-bhāvanena āhatās te varākāḥ

 

Rāmānuja


evaṃ māṃ bhūtamaheśvaraṃ sarvajñaṃ satyasaṅkalpaṃ nikhilajagadekakāraṇaṃ paramakāruṇikatayā sarvasamāśrayaṇīyatvāya mānuṣīṃ tanum āśritaṃ svakṛtaiḥ pāpakarmabhir mūḍhā avajānanti prākṛtamanuṣyasamaṃ manyante / bhūtamaheśvarasya mamāpārakāruṇyodāryasauśīlyavātsalyanibandhanaṃ manuṣyatvasamāśrayaṇalakṣaṇam imaṃ paraṃ bhāvam ajānanto manuṣyatvasamāśrayaṇamātreṇa mām itarasajātīyaṃ matvā tiraskurvantītyarthaḥ

 

Śrīdhara


nanv evaṃbhūtaṃ parameśvaraṃ tvāṃ kim iti kecin nādriyante ? tatrāha avajānantīti dvābhyām | sarva-bhūta-maheśvara-rūpaṃ madīyaṃ paraṃ bhāvaṃ tattvam ajānanto mūḍhā mūrkhā mām avajānanti mām avamanyante | avajñāne hetuḥ śuddha-sattva-mayīm api tanuṃ bhaktecchā-vaśān manuṣyākārām āśritavantam iti

 

Madhusūdana


evaṃ nitya-śuddha-buddha-mukta-svabhāvaṃ sarva-jantūnām ātmānam ānanda-ghanam anantam api santam avajānantīti | avajānanti māṃ sākṣād īśvaro ‚yam iti nādriyante nindanti vā mūḍhā avivekino janāḥ | teṣām avajñā-hetuṃ bhramaṃ sūcayati mānuṣīṃ tanum āśritaṃ manuṣyatayā pratīyamānāṃ mūrtim ātmecchayā bhaktānugrahārthaṃ gṛhītavantaṃ manuṣyatayā pratīyamānena dehena vyavaharantam iti yāvat | tataś ca manuṣyo ‚yam iti bhrāntyācchāditāntaḥkaraṇā mama paraṃ bhāvaṃ prakṛṣṭaṃ paāramarthikaṃ tattvaṃ sarva-bhūtānāṃ mahāntarm īśvaram ajānanto yan nādriyante nindanti vā tad-anurūpam eva mūḍhatvasya

 

Viśvanātha


nanu ca satyam ananta-koṭi-brahmāṇḍa-vyāpī saccid-ānanda-vigrahaḥ kāraṇārṇava-śāyī mahā-puruṣaḥ sva-prakṛtyā jagat sṛjatīti yaḥ prasiddhaḥ | sa eva hi bhavān | kintu vasudeva-sūnos taveyaṃ mānuṣī tanur ity etad-aṃśenaiva kecit tava nikarṣaṃ vadantīty ata āha avajānantīti | mama mānuṣyās tanor asyā paraṃ bhāvaṃ kāraṇārṇava-śāyi-mahā-puruṣādibhyo ‚py utkṛṣṭaṃ svarūpam ajānanta eva te | kīdṛśam ? bhūtaṃ satyaṃ yad brahma tac ca tan maheśvaraṃ ceti | tan maheśvara-padaṃ satyāntara-vyāvartakam atra jñeyam yukte kṣmādāvṛte bhūtam iti amaraḥ |

tam ekaṃ govindaṃ sac-cid-ānanda-vigrahaṃ vṛndāvana-sura-bhūruha-bhāvanāsīnaṃ satataṃ sa-marud-gaṇo ‚haṃ paramayā stutyā toṣayāmi iti (GTU 1.33) śruteḥ |[*ENDNOTE]

narākṛti para-brahma iti smṛteś ca |

mamāsyā mānuṣyās tanoḥ saccid-ānanda-mayatvaṃ mad-abhijṇa-bhaktair ucyata eva, tathā sarva-brahmāṇḍa-vyāpitvaṃ ca bālye yan-mātrā śrī-yaśodayā dṛṣṭam eva | yad vā mānuṣīṃ tanum eva viśinaṣṭi param utkṛṣṭaṃ bhāvaṃ sattāṃ viśuddhaṃ sattvaṃ saccidānanda-svarūpam ity arthaḥ | bhāvaḥ sattā svabhāvābhiprāyaḥ ity amaraḥ | paraṃ bhāvam api viśinaṣṭi mama bhūta-maheśvaraṃ mama sṛjyāni bhūtāni ye brahmādyās teṣām api mahāntam īśvaram | tasmāt jīvasyeva mama parameśvarasya tanur na bhinnā | tanur evāham | aham eva tanuḥ sākṣād brahmaiva śābdaṃ brahma dadhad vapuḥ [BhP 3.21.8] iti mad-abhijña-śukokter iti bhavādṛśais tu viśvasyatām iti bhāvaḥ

 

Baladeva


nanv īdṛśa-mahimānaṃ tvāṃ kim iti kecin nādriyante ? tatrāha avajānantīti | bhūta-maheśvaraṃ nikhila-jagad-eka-svāminaṃ satya-saṅkalpaṃ sarvajñaṃ mahā-kāruṇikaṃ ca māṃ mūḍhās te ‚vajānanti | atra prakāraṃ darśayan viśinaṣṭi mānuṣīm iti mānuṣa-sanniveśinīṃ mānuṣa-ceṣṭā-bahulāṃ tanuṃ śrī-mūrtim āśritaṃ tādātmya-sambandhena nityaṃ prāptaṃ mām itara-rāja-kumāra-tulyaḥ kaścid ugra-puṇyo manuṣyo ‚yam iti buddhyāvamanyanta ity arthaḥ | mānuṣī tanuḥ khalu pāñcabhautikyena na ca bhagavat-tanus tādṛk sac-cid-ānanda-rūpāya kṛṣṇāya iti, tam ekaṃ govindaṃ sac-cid-ānanda-vigraham iti śravaṇāt | tathātve tad-avajñātṝṇāṃ mauḍhyāndhya-yogād brahmādi-vandyatvāyogāc ca |

evaṃ buddhis teṣāṃ kuto yayā te mūḍhā bhaṇyante ? tatrāha param iti | param asādhāraṇaṃ bhāvaṃ svabhāvam ajānantaḥ mānuṣākṛtes tasya jñānānndātmatva-sarveśatva-mokṣadatvādi-svabhāvānabhijñānād ity arthaḥ | evaṃ ca sati tanum āśritam ity ukti-viśeṣa-vibhātaṃ bheda-kāryam ādāya bodhyā | yat tu vasudeva-sūnor dvārakādhipateḥ sūtikā-gṛhāvirbhūtam eva svarūpaṃ naijaṃ caturbhujatvāt tato vrajaṃ gacchataḥ svarūpaṃ tu mānuṣaṃ dvibhujatvād ata uktam babhūva prākṛtaḥ śiśuḥ itivat | asti tan-niravadhānam mānuṣīṃ tanum āśritam iti tad-ukteḥ | tenaiva rūpeṇa catur-bhujena iti pārtha-vākyāc ca tasmān mānuṣya-saṃniveśitvam eva tat-tanor manuṣyatvam ity uktam yatrāvatīrṇaṃ kṛṣṇākhyaṃ paraṃ brahma narākṛti iti śrī-vaiṣṇave | gūḍhaṃ paraṃ brahma manuṣya-liṅgam iti śrī-bhāgavate ca | manuṣya-ceṣṭā-prācyuryāc ca tasyās tattvam | yathā manuṣyo ‚pi rājā devavat siṃhavac ca viceṣṭanān nṛ-devo nṛ-siṃhaś ca vyapadiśyate |

tasmād dvibhujaś caturbhujaś ca sa manuṣya-bhāvenokta-hetu-dvayād vyapadiśyaḥ | na khalu bhuja-bhūmnā pareśatvam | kārtavīryādau vyabhicārāt | vibhu-caitanyatvaṃ jagaj janmādi-hetutvaṃ vā paraśatvam | tac ca dvibhuje tasminn asty eva tac chrutaṃ na ca dvibhujatvaṃ sādi –

sat-puṇḍarīka-nayanaṃ meghābhaṃ vaidyutāmbaram |

dvi-bhujaṃ mauna-mudrāḍhyaṃ vana-mālinam īśvaram || [GTU 1.9]

iti tasyānādi-siddhatva-śravaṇāt prākṛtaḥ śiśur ity atra prakṛtyā svarūpeṇaiva vyaktaḥ śiśur ity evārthaḥ | tasmād vaidūrya-maṇau nānā-rūpāṇi iva tasmin dvibhujatvādīni yugapat siddhāny eva yathārucy-upāsyānīti śāntoditatva-nityoditatva-kalpanā dūrotsāritā

 
 



Michalski

Pogardzają mną głupcy, gdy przybieram postać człowieczą, o Partho, a nie znają mojej wyższej postaci, która nad wszelkim stworzeniem panuje!

 

Olszewski


A iż jestem odziany w ciało ludzkie, przeto bezrozumni mną gardzą, nie znając mej treści najwyższej, która panuje nad wszystkiemi istotami.

 

Dynowska


Bezrozumni, którzy nic o Mej najdoskonalszej nie wiedzą Istocie, jako o najwyższym wszechstworzenia Władcy, nie poznają Mnie i lekce sobie ważą gdy się im w ludzkiej jawię postaci.

 

Sachse


Zaślepieni lekceważą mnie,
bo przybrałem postać ludzką.
Nie znają mego najwyższego stanu bytu —
wielkiego władcy stworzeń.

 

Kudelska


Ludzie omamieni lekceważą mnie, gdy ciało człowiecze przybieram,
Nie znają mojej formy, nie rozpoznają we mnie Wielkiego Władcy wszystkich istot.

 

Rucińska


Niemądrzy mnie lekceważą, bom przybrał ciało człowiecze,
Nie znają wyższej natury mojej – wszechwładcy stworzenia.

 

Szuwalska


Głupcy Mnie lekceważą, gdy w ludzkiej postaci
Pojawiam się przed nimi. Nie wiedzą, że jestem
Najwyższym Panem życia.
 
 

BhG 9.12

moghāśā mogha-karmāṇo mogha-jñānā vicetasaḥ
rākṣasīm āsurīṃ caiva prakṛtiṃ mohinīṃ śritāḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


[te] (ci) moghāśāḥ (których nadzieje są daremne) mogha-karmāṇa (których czyny są daremne) mogha-jñānāḥ (których wiedza jest daremna) vicetasaḥ (bezrozumni)
mohinīm (omraczającej) rākṣasīm (piekielnej) āsurīm ca eva (i właśnie na demonicznej) prakṛtim (naturze) śritāḥ (wsparci na).

 

tłumaczenie polskie


Ich nadzieje są płonne, czyny bezużyteczne, a wiedza daremna.
Ci bezrozumni [ludzie] wspierają się na piekielnej oraz demonicznej naturze,
która [ich] omracza.

 

analiza gramatyczna

moghāśāḥ moghāśa 1i.3 m. ; BV : yeṣām āśā moghāḥ santi te ci, których nadzieje są daremne (od: mogha – próżny, daremny; – zdobywać, osiągać, jeść, radować się, āśa – zdobycz, pożywienie, āśā – nadzieja, pragnienie);
mogha-karmāṇaḥ mogha-karman 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ karmāṇi moghāni santi teci, których czyny są daremne (od: mogha – próżny, daremny; kṛ – robić, karman – czyn, działanie i jego skutki);
mogha-jñānāḥ mogha-jñāna 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ jñānaṃ mogham asti teci, których wiedza jest daremna (od: mogha – próżny, daremny; jñā – wiedzieć, rozumieć, jñāna – wiedza, mądrość, inteligencja);
vicetasaḥ vi-cetas 1i.3 m. nierozumni, bezmyślni, skonsternowani (od: cit – postrzegać, myśleć, cetas – umysł, myśl, serce, świadomość);
rākṣasīm rākṣasī 2i.1 f. piekielnej, demonicznej (od: rakṣ – chronić, rakṣas – strażnik, zła istota, rākṣasa – leśne demony zjadające ludzi);
āsurīm āsurī 2i.1 f. demonicznej, związanej z rywalami niebian (od: asura – rywal niebian, demon);
ca av. i;
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
prakṛtim prakṛti 2i.1 f. naturze, podstawie, praprzyczynie, przejawionym świecie (od: pra-kṛ – stwarzać);
mohinīm mohinī 2i.1 f. omraczającej (od: muh – mylić się, być skonfundowanym, omroczonym, ogłupiałym, PPr mohin – omraczający);
śritāḥ śrita (śri – spoczywać na, wspierać się na) PP 1i.3 m. wsparci, schronieni, spoczywający na (na kim? – łączy się z accusativusem);

 

warianty tekstu


mogha-jñānā → mogha-jñāna- / moha-jñānā (daremna wiedza / których wiedza jest błędna);
rākṣasīṃ i āsurīṃ zamieniają się miejscami;
rākṣasīm āsurīṃ caiva → rākṣasī mām upāśritya;
mohinīṃmohanīṃ (omraczającą);
śritāḥ → sthāḥ (stojący);
 
 



Śāṃkara


kathaṃ ?—

moghāśā vṛthā āśā āśiṣo yeṣāṃ te moghāśāḥ | tathā mogha-karmāṇo yāni cāgnihotrādīni tair anuṣṭhīyamānāni karmāṇi tāni ca, teṣāṃ bhagavat-paribhavāt, svātma-bhūtasyāvajñānāt moghāny eva niṣphalāni karmāṇi bhavantīti mogha-karmāṇaḥ | tathā mogha-jñānā moghaṃ niṣphalaṃ jñānaṃ yeṣāṃ te mogha-jñānāḥ, jñānam api teṣāṃ niṣphalam eva syāt | vicetaso vigata-vivekāś ca te bhavantīty abhiprāyaḥ | kiṃ ca—te bhavanti rākṣasīṃ rakṣasāṃ prakṛtiṃ svabhāvam āsurīm asurāṇāṃ ca prakṛtiṃ mohinīṃ moha-karīṃ dehātma-vādinīṃ śritāḥ āśritāḥ, | chindhi, bhindhi, piba, khāda, parasvam apahara, ity evaṃ vadana-śīlāḥ krūra-karmāṇo bhavantīty arthaḥ | asuryā nāma te lokāḥ [īnāṃśauttaṃ 3] iti śruteḥ

 

Rāmānuja


mama manuṣyatve paramakāruṇyādiparatvatirodhānakarīṃ rākṣasīm āsurīṃ ca mohinīṃ prakṛtim āśritāḥ, moghāśāḥ moghvāñ chitāḥ niṣphalavāñ chitāḥ, moghkarmāṇaḥ moghārambhāḥ, moghajñānāḥ sarveṣu madīyeṣu carācareṣv artheṣu viparītajñānatayā niṣphalajñānāḥ, vicetasaḥ tathā sarvatra vigatayāthātmyajñānāḥ māṃ sarveśvaram itarasamaṃ matvā mayi ca yat kartum icchanti, yad uddiśyārambhān kurvate, tat sarvaṃ moghaṃ bhavatītyarthaḥ

 

Śrīdhara


kiṃ ca moghāśā iti | matto ‚nyad devatāntaraṃ kṣipraṃ phalaṃ dāsyatīty evaṃ bhūtā moghā niṣphalaivāśā yeṣāṃ te | ataeva mad-vimukhatvān moghāni niṣphalāni karmāṇi yeṣāṃ te | mogham eva nānā-kutarkāśritaṃ śāstra-jñānaṃ yeṣāṃ te | ataeva vicetaso vikṣipta-cittāḥ | sarvatra hetuḥ rākṣasīṃ tāmasīṃ hiṃsādi-pracurām āsurīṃ ca rājasīṃ kāma-darpādi-bahulāṃ mohinīṃ buddhi-bhraṃśa-karīṃ prakṛtiṃ svabhāvaṃ śritā āśritāḥ santaḥ | mām avajānantīti pūrveṇānvayaḥ

 

Madhusūdana


te ca bhagavad-avajñāna-nindana-janita-mahā-durita-pratibaddha-buddhayo nirantaraṃ niraya-nivāsārhā eva moghāśā iti | īśvaram antareṇa karmāṇy eva naḥ phalaṃ dāsyantīty evaṃrūpā moghā niṣphalaivāśā phala-prārthanā yeṣāṃ te | ataeveśvara-vimukhatvān moghāni śrama-mātra-rūpāṇy agnihotrādīni karmāṇi yeṣāṃ te | tathā mogham īśvarāpratipādaka-kutarka-śāstra-janitaṃ jñānaṃ yeṣāṃ te | kuta evaṃ yato vicetaso bhagavad-avajñāna-janita-durita-pratibaddha-viveka-vijñātāḥ | kiṃ ca te bhagavad-avajñāna-vaśād rākṣasīṃ tāmasīm avihita-hiṃsā-hetu-dveṣa-pradhānām āsurīṃ ca rājasīṃ śāstrānabhyanujñāta-viṣaya-bhoga-hetu-rāga-pradhānāṃ ca mohinīṃ śāstrīya-jñāna-bhraṃśa-hetuṃ prakṛtiṃ svabhāvam āśritā eva bhavanti | tataś ca – trividhaṃ narakasyedaṃ dvāraṃ nāśanam ātmanaḥ | kāmaḥ krodhas tathā lobhaḥ ity ukta-naraka-dvāra-bhāgitayā naraka-yātanām eva te satatam anubhavantīty arthaḥ

 

Viśvanātha


nanu ye mānuṣīṃ māyā-mayīṃ tanum āśrito ‚yam īśvara iti matvā tvām avajānanti | teṣāṃ kā gatis tatrāha moghāśā iti | yadi bhaktā api syus tad api moghāśā bhavanti | mat-sālokyādim abhivāñchitaṃ na prāpnuvanti | yadi te karmiṇas tadā mogha-karmāṇaḥ karma-phalaṃ svargādikaṃ na labhante | yadi te jñāninas tarhi mogha-jñānā jñāna-phalaṃ mokṣaṃ na vidanti | tarhi te kiṃ prāpunvantīty ata āha rākṣasīm iti | te rākṣasīṃ prakṛtiṃ rākṣasānāṃ svabhāvaṃ śritāḥ prāptā bhavantīty arthaḥ

 

Baladeva


nanu pāñcabhautika-mānuṣa-tanum ānugra-puṇyaḥ puru-tejāḥ ko ‚py ayam iti bhāvena tvām avajānatāṃ kā gatiḥ syāt tatrāha mogheti | yadi te īśvara-bhaktā api syus tad api moghāśā niṣphala-mokṣa-vāñchāḥ syuḥ | yadi te ‚gni-hotrādi-karma-niṣṭhās tadā mogha-karmāṇaḥ pariśrama-rūpāgnihotrādikāḥ syuḥ | yadi te jñānāya vedāntādi-śāstra-pariśīlanas tadā mogha-jñānā niṣphala-tad-bodhāḥ syuḥ | evaṃ kutaḥ ? yatas te vicetasaḥ | nitya-siddha-manuṣya-saṃniveśi-sākṣāt-para-brahma-mad-avajñā-janita-pāpa-pratibaddha-viveka-jñānā ity arthaḥ | ataevam uktaṃ bṛhad-vaiṣṇave-

yo vetti bhautikaṃ dehaṃ kṛṣṇasya paramātmanaḥ |
sa sarvasmād bahiṣkāryaḥ śrauta-smārt a-vidhānataḥ |
mukhaṃ tasyāvalokyāpi sa-celaṃ snānam ācaret || iti |
tarhi te kiṃ phalaṃ labhante ? tatrāha rākṣasīṃ hiṃsādi-pracurām tāmasīm āsurīṃ kāma-garvādi-pracurāṃ rājasīṃ mohinīṃ viveka-vilopinṃ prakṛtiṃ svabhāvaṃ śritā narake nivāsārhās tiṣṭhanti

 
 



Michalski


Nadzieja ich jest próżna, czyn próżny i wiedza próżna, – nierozumni lgną do mej demonicznej, nieboskiej, obłędnej rozsnowy!

 

Olszewski


Lecz próżne są ich nadzieje, czcze są ich dzieła, czczą jest ich wiedza; ich myśl jest obłąkana; są poddani burzliwej potędze rakszasów i asurów.

 

Dynowska


O pustej wiedzy, próżnych nadziejach i jałowych czynach, pozbawieni rozumu i rozpoznawania, dzielą przebiegłą i dziką demonów naturę.

 

Sachse


Próżne są ich nadzieje i próżne uczynki,
próżna jest ich wiedza, fałszywe mniemania:
ulegają naturze zwodniczej,
właściwej rakszasom i asurom.

 

Kudelska


Ludzie daremnych nadziei, bezowocnych czynów, wiedzy bezużytecznej, Umysłów omamionych, przyjmują zwodniczą naturę złych duchów i demonów.

 

Rucińska


Próżna nadzieja, czyn próżny i próżna wiedza u głupców –
Muzą zwodniczej naturze rakszasów oraz asurów!

 

Szuwalska


Próżne pokładają
Nadzieje w ciężkiej pracy. Próżna jest ich wiedza.
Żyją niczym demony bezbożnej natury.
 
 

BhG 9.13

mahātmānas tu māṃ pārtha daivīṃ prakṛtim āśritāḥ
bhajanty ananya-manaso jñātvā bhūtādim avyayam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he pārtha (Prythowicu!)
daivīṃ prakṛtim (w niebiańskiej naturze) āśritāḥ tu (ale schronieni) ananya-manasaḥ (nie mający umysłu [skierowanego] na nic innego) mahātmānaḥ (wielcy duchem)
mām (mnie) bhūtādim (będącego początkiem bytów) avyayam (niezmiennego) jñātvā (poznawszy) bhajanti (wielbią).

 

tłumaczenie polskie


Prythowicu, wielcy duchem, nie [poświęcający] umysłu niczemu innemu,
schronieni w niebiańskiej naturze,
poznawszy mnie jako niezmienny początek bytów, mnie wielbią.

 

analiza gramatyczna

mahātmānaḥ mahā-ātman 1i.3 m. ; BV : yeṣām ātmā mahān asti teci, których jaźń jest wielka (od: mah – powiększać, mahant – wielki; ātman – jaźń);
tu av. ale, wtedy, z drugiej strony, i;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
pārtha pārtha 8i.1 m. o synu Prythy (od: pṛth – rozszerzać, pṛthā – Kunti, matka Pandowiców);
daivīm daivī 2i.1 f. boską, związaną z bogami (od: div – jaśnieć, bawić się, deva – bóg, niebianin);
prakṛtim prakṛti 2i.1 f. naturę, podstawę, praprzyczynę, przejawiony świat (od: pra-kṛ – stwarzać);
āśritāḥ āśrita (ā-śri – przylegać, spoczywać na, wspierać się na, polegać na) PP 1i.3 m. wsparci, schronieni; przybyli (do kogo? – łączy się z accusativusem);
bhajanti bhaj (dzielić, czcić, kochać, radować się) Praes. P 1c.3 wielbią;
ananya-manasaḥ an-anya-manas 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ mano ‘nyasmin nāsti te ci, których umysł nie jest w [niczym] innym (od: anya – inny, ananya – nie inny, wyłączny, jedyny, nie mający innego, nie oddany niczemu innemu; man – myśleć, manas – umysł);
jñātvā jñā (wiedzieć, rozumieć) absol. zrozumiawszy;
bhūtādim bhūtādi 2i.1 m. ; BV : yasya bhūtānām ādir asti tamtego, który jest początkiem bytów (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, świat);
avyayam a-vyaya 2i.1 m. niezmiennego (od: vi-i – odchodzić, znikać, vyaya – odejście, rozchód, zniszczenie);

 

warianty tekstu


mahātmānas → mahātmanas (wielcy duchem);
māṃ → me (moją);
āśritāḥ → āsthitā / āśritaṃ (znajdujący się w / wspartą);
bhajantibhajaṃte (wielbią);
jñātvā → bhūtvā (stawszy się);
 
 



Śāṃkara


ye punaḥ śraddadhānā bhagavad-bhakti-lakṣaṇe mokṣa-mārge pravṛttāḥ—

mahātamānas tv akṣudra-cittāḥ mām īśvaraṃ pārtha daivīṃ devānāṃ prakṛtiṃ śama-dama-dayā-śraddhādi-lakṣaṇām āśritāḥ santo bhajanti sevante’nanya-manaso’nanya-cittā jñātvā bhūtādiṃ bhūtānāṃ viyad-ādīnāṃ prāṇināṃ cādiṃ kāraṇam avyayam

 

Rāmānuja


ye tu svakṛtaiḥ puṇyasañcayaiḥ māṃ śaraṇam upagamya vidhvastasamastapāpabandhā daivīṃ prakṛtim āśritā mahātmānaḥ, te, bhūtādim avyayam vāṅmanasāgocaranāmakarmasvarūpaṃ paramakāruṇikatayā sādhuparitrāṇāya manuṣyatvenāvatīrṇaṃ māṃ jñātvā+ananyamanaso māṃ bhajante; matpriyatvātirekeṇa madbhajanena vinā manasaś cātmanaś ca bāhyakaraṇānāṃ ca dhāraṇam alabhamānā madbhajanaikaprayojanā bhajante

 

Śrīdhara


ke tarhi tvām ārādhayantīti | ata āha – mahātmāna iti | mahātmānaḥ kāmādy-anabhibhūta-cittāḥ | ataeva madh-vyatirekena nāsty anyasmin mano yeṣām | te tu bhūtādiṃ jagat-kāraṇam avyayaṃ ca māṃ jñātvā bhajanti

 

Madhusūdana


bhagavad-vimukhānāṃ phala-kāmanāyās tat-prayuktasya nitya-naimittika-kāmya-karmānuṣṭhānasya tat-prayuktasya śāstrīya-jñānasya ca vaiyarthyāt pāralaukika-phala-tat-sādhana-śūnyās te | nāpy aihalaukikaṃ kiṃcit phalam asti teṣāṃ viveka-vijñāna-śūnyatayā vicetaso hi te | ataḥ sarva-puruṣārtha-bāhyāḥ śocyā eva sarveṣāṃ te varākā ity uktam | adhunā ke sarva-puruṣārtha-bhājo ‚śocyā ye bhagavad-eka-śaraṇā ityucyate mahātmāna iti |

mahān aneka-janma-kṛta-sukṛtaiḥ saṃskṛtaḥ kṣudra-kāmādy-anabhibhūta ātmāntaḥkaraṇaṃ yeṣāṃ te ‚ataeva abhayaṃ sattva-saṃśuddhiḥ ity ādi-vakṣyamāṇāṃ daivīṃ sāttvikīṃ prakṛtim āśritāḥ | ataevānyasmin mad-vyatirikte nāsti mano yeṣāṃ te bhūtādiṃ sarva-jagat-kāraṇam avyayam avināśinaṃ ca mām īśvaraṃ jñātvā bhajanti sevante

 

Viśvanātha


tasmād ye mahātmāno yādṛcchika-mad-bhakta-kṛpayā mahātmatvaṃ prāptās te tu mānuṣā api daivīṃ prakṛtiṃ devānāṃ svabhāvaṃ prāptāḥ satto māṃ mānuṣākāram eva bhajante | na vidyate ‚nyatra jñāna-karmāṇy akāmanādau mano yeṣāṃ te | māṃ bhūtādiṃ mayā tatam idaṃ sarvaṃ ity ādi mad-aiśvarya-jñānena bhūtānāṃ brahmādi-stamba-paryantānāṃ kāraṇam | avyayaṃ saccidānanda-vigrahatvād anaśvaraṃ jñātveti mamāvyayatve mad-bhaktair etāvan-mātraṃ maj-jñānam apekṣitavyam | iyam eva tvaṃ padārtha-jñāna-karmādy-anapekṣā bhaktir ananyā sarva-śreṣṭhā rāja-vidyā rāja-guhyam iti draṣṭavyam

 

Baladeva


tarhi ke tvām ādiryante ? tatrāha mahātmāna iti | ye narākṛti-para-brahma-mat-tattvavit sat-prasaṅgena tādṛśa-man-niṣṭhayā vistīrṇāgādha-manaso madīye ‚pi sahasra-śīrṣādy-ākāre ‚rucayas te manuṣyā api daivīṃ prakṛtim āśritāḥ santo narākṛtiṃ māṃ madhya-bhūtādi-vidhi-rudrādi-sarva-kāraṇam avyayaṃ nityaṃ ca jñātvā niścitya bhajanti sevante | ananya-manaso narākāra eva mayi nikhāta-cittāḥ
 
 



Michalski


Ale ludzie o wielkiej duszy, Ardżuno, ci lgną do mej boskiej natury i czczą mnie sercem niemylnym, gdyż rozpoznali, że jestem nieprzemijającym źródłem wszelkiego stworzenia.

 

Olszewski


A mędrcy wielkiego ducha są pod moją boską potęgą i wielbią mię, myśląc tylko o mnie, wiedząc, że ja jestem niewzruszonym początkiem istnień.

 

Dynowska


Lecz wielcy duchem. O Parto, którzy w mej boskiej uczestniczą naturze, uznają Mnie jako wszechistnień niezniszczalne źródło i wielbią Mnie w myśli skupieniu głębokim;

 

Sachse


Natomiast ludzie wielkiego serca, o synu Prithy,
obdarzeni boską naturą,
mnie tylko kochają i nikt inny nie zaprząta ich uwagi,
ponieważ wiedzą,
że jestem niezmiennym początkiem stworzeń.

 

Kudelska


Lecz ludzie wielkiego ducha, którzy w mojej naturze schronienie znaleźli,
Poznając, iż jam początkiem niezmiennym każdej istoty, wielbią mnie nieporuszonym, skupionym umysłem.

 

Rucińska


Lecz wielkie dusze mnie, Partho, z boską złączone naturą,
Czczą myślą wyłączną, wiedząc, żem istot wiecznym początkiem.

 

Szuwalska


Wzniosłe dusze Mej boskiej istocie oddane
Wielbią Mnie w swych umysłach, czczą Mnie nieprzerwanie
Jako źródło istnienia niewyczerpywalne.
 
 

BhG 9.14

satataṃ kīrtayanto māṃ yatantaś ca dṛḍha-vratāḥ
namasyantaś ca māṃ bhaktyā nitya-yuktā upāsate

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


satataṃ (zawsze) mām (mnie) kīrtayantaḥ (wysławiający)
dṛḍha-vratāḥ (których śluby są solidne) yatantaḥ ca (czyniący wysiłek)
bhaktyā (z uwielbieniem) namasyantaḥ ca (skłaniający się)
nitya-yuktāḥ (zawsze zaprzężeni) mām (mi) upāsate (oddają cześć).

 

tłumaczenie polskie


Ci, którzy zawsze mnie wysławiają, czynią wysiłek [podejmując] trwałe śluby,
kłaniają mi się z uwielbieniem i są zawsze zaprzężeni, ci mnie oddają cześć. 

 

analiza gramatyczna

satatam av. zawsze, stale (od: sa-tata – stały, niewyczerpany, nieprzerwany);
kīrtayantaḥ kīrtayant (kīrt – przyzywać, wołać, sławić) PPr 1i.3 m. przyzywający, wysławiający;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
yatantaḥ yatant (yat – podejmować wysiłek) PPr 1i.3 m. podejmujący wysiłek, trudzący się;
ca av. i;
dṛḍha-vratāḥ dṛḍha-vrata 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ vratāni dṛḍhāni santi teci, których śluby są solidne (od: dṛṃh – uczynić mocnym, PP dṛḍha – stały, solidny, masywny, nie do zgięcia; vṛ – wybierać, lubić lub vṛ – zakrywać, powściągać, vrata – pokuta, asceza, ślub);
namasyantaḥ namasyant (namasya – kłaniać się) PPr 1i.3 m. kłaniający się, oddający cześć;
ca av. i;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
bhaktyā bhakti 3i.1 f. z oddaniem, z miłością, z uwielbieniem (od: bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, bhakta – rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany);
nitya-yuktāḥ nitya-yukta 1i.3 m. ; nityaṃ yuktā itizawsze zaprzęgnięci (od: av. nityam – zawsze; yuj – zaprzęgać, łączyć, PP yukta – połączony, zaprzężony);
upāsate upa-ās (oddawać cześć, wielbić) Praes. Ā 1c.3 oddają cześć, uczestniczą;

 

warianty tekstu


kīrtayanto māṃkīrtayaṃtaś ca (i wysławiający);
yatantaś ca → yataṃto māṃ / yajaṃtaś ca / yatamānā (czyniący wysiłek by mnie osiągnąć / wielbiący mnie / ci, których umysły są powściągnięte);
dṛḍha-vratāḥ → yata-vratāḥ (których śluby są powściągnięciem);

Czwarta pada BhG 9.14 jest taka sama jak druga pada BhG 12.2.

 
 


Śāṃkara


kathaṃ ?—

satataṃ sarvadā bhagavantaṃ brahma-svarūpaṃ māṃ kīrtayantaḥ, yatantaś ca indriyopasaṃhāra-śama-dama-dayāhiṃsādi-lakṣaṇair dharmaiḥ prayatantaś ca, dṛḍha-vratā dṛḍhaṃ sthiram acālyaṃ vrataṃ yeṣāṃ te dṛḍha-vratā namasyantaś ca māṃ hṛdayeśayam ātmānaṃ bhaktyā nitya-yuktāḥ santa upāsate sevante

 

Rāmānuja


atyarthamatpriyatvena matkīrtanayatananamaskārair vinā kṣaṇāṇumātre ‚py ātmadhāraṇam alabhamānāḥ, madguṇaviśeṣavācīni mannāmāni smṛtvā pulakāñcitasarvāṅgāḥ harṣagadgadakaṇṭhāḥ, nārāyaṇakṛṣṇavāsedevety evam ādīni satataṃ kīrtayantaḥ, tathaiva yatantaḥ matkarmasv arcanādikeṣu, tadupakāreṣu bhavananandanavanakaraṇādikeṣu ca dṛḍhasaṅkalpā yatamānāḥ, bhaktibhārāvanamitamanobuddhyabhimānapadadvayakaradvayaśirobhir aṣṭāṅgair acintitapāṃsukardamaśarkarādike dharātale daṇḍavat praṇipatantaḥ, satataṃ māṃ nityayuktāḥ nityayogaṃ kāṅkṣamāṇā ātmāntaṃ maddāsyavyavasāyinaḥ upāsate

 

Śrīdhara


teṣāṃ bhajana-prakāram āha satatam iti dvābhyām | satataṃ sarvadā stotra-mantrādibhiḥ kīrtayantaḥ kecin mām upāsate sevante | dṛḍhāni vratāni niyamā yeṣāṃ tādṛśāḥ santaḥ | yatantaś ca īśvara-pūjādiṣu indiryopasaṃhārādiṣu prayatnaṃ kurvantaḥ | kecid bhaktyā namasyantaḥ praṇamantaś ca | anye nitya-yuktā anavaratam avahitā sevante | bhaktyeti nitya-yuktā iti ca kīrtanādiṣv api draṣṭavyam

 

Madhusūdana


te kena prakāreṇa bhajantīty ucyate dvābhyām satatam iti | satataṃ sarvadā brahma-niṣṭhaṃ gurum upasṛtya vedānta-vākya-vicāreṇa gurūpasadanetara-kāle ca praṇava-japopaniṣad-āvartanādibhir māṃ sarvopaniṣat-pratipādyaṃ brahma-svarūpaṃ kīrtayanto vedānta-śāstrādhyayana-rūpa-śravaṇa-vyāpāra-viṣayīkurvanta iti yāvat | tatha dṛḍha-vratā dṛḍhāni pratipakṣaiś cālayitum aśakyāni ahiṃsā-satyāsteya-brahmacaryāparigrahādīni vratāni yeṣāṃ te śama-damādi-sādhana-sampannā iti yāvat | tathā coktaṃ patañjalinā ahiṃsāstayāsteya-brahmacaryāparigrahā yamāḥ [Ys 2.30] te ty jāti-deśa-kāla-samayānavacchinnāḥ sārvabhaumā mahā-vratam [Ys 2.31] iti | jātyā brāhmaṇatvādikayā deśena tīrtyādinā kālena caturdaśyādinā samayena yajñādy-anyatvenānavacchinnā ahiṃsādayaḥ sārvabhaumāḥ kṣipta-mūḍha-vikṣipta-bhūmiṣv api bhāvyamānāḥ kasyām api jātau kasminn api deśe kasminn api kāle yajñādi-prayojane ‚pi hiṃsāṃ na kariṣyāmīty evaṃ-rūpeṇa kiṃcid apy aparyudasya sāmānyena pravṛttā ete mahā-vratam ity ucyante ity arthaḥ |

tathā namasyantaś ca māṃ kāya-vāṅ-manobhir namaskurvantaś ca māṃ bhagavantaṃ vāsudevaṃ sakala-kalyāṇa-guṇa-nidhānam iṣṭa-devatā-rūpeṇa guru-rūpeṇa ca sthitam | ca-kārāt-

śravaṇaṃ kīrtanaṃ viṣṇoḥ smaraṇaṃ pāda-sevanam |
arcanaṃ vandanaṃ dāsyaṃ sakhyam ātma-nivedanam || [BhP 7.5.23]

iti vandana-sahacaritaṃ śravaṇādy api bodhavyam | arcanaṃ pāda-sevanam ity api guru-rūpe tasmin sukaram eva |

atra mām iti punar vacanaṃ sa-guṇa-rūpa-parāmarśārtham | anyathā vaiyarthya-prasaṅgāt | tathā bhaktyā mad-viṣayeṇa pareṇa premṇā nitya-yuktāḥ sarvadā saṃyuktāḥ etena sarva-sādhana-pauṣkalyaṃ pratibandhakābhāvaś ca darśitaḥ |

yasya deve parā bhaktiḥ yathā deve tathā gurau |
tasyaite kathitā hy arthāḥ prakāśante mahātmanaḥ || [ŚvetU 6.23]

patañjalinā coktaṃ tataḥ pratyak-cetanādhigamo ‚py antarāyābhāvaś ca [Ys 1.29] iti | tata īśvara-praṇidhānāt pratyak-cetanasya tvaṃ-poada-lakṣyasyādhigamaḥ sākṣātkāro bhavati | antarāyāṇāṃ vighnānāṃ cābhāvo bhavatīti sūtrasyārthaḥ |

tad evaṃ śama-damādi-sādhana-sampannā vedānta-śravaṇa-manana-parāyaṇāḥ parameśvare parama-gurau premṇā namaskārādinā ca vigata-vighnāḥ paripūrṇa-sarva-sādhanāḥ santo mām upāsate vijātīya-pratyayānantaritena sajātīya-pratyaya-pravāheṇa śravaṇa-mananottara-bhāvinā satataṃ cintayanti mahātmānaḥ | anena nididhyāsanaṃ carama-sādhanaṃ darśitam | etādṛśa-sādhana-pauṣkalye sati yad vedānta-vākyajam akhaṇḍa-gocaraṃ sākṣātkāra-rūpam ahaṃ brahmāsmīti jñānaṃ tat-sarva-śaṅkā-kalaṅkāspaṣṭaṃ sarva-sādhana-phala-bhūtaṃ svotpatti-mātreṇa dīpa iva tamaḥ sakalam ajñānaṃ tat-kāryaṃ ca nāśayatīti nirapekṣam eva sākṣān-mokṣa-hetur na tu bhūmi-jaya-krameṇa bhrū-madhye prāṇa-praveśanaṃ mūrdhanyayā nāḍyā prāṇotkramaṇam arcir-ādi-mārgeṇa brahma-loka-gamanaṃ tad-bhogānta-kāla-vilambaṃ vā pratīkṣate | ato yat-prāk-pratijñātam idaṃ tu te guhyatamaṃ pravakṣyāmy uanasūyave jñānam iti tad etad uktam | phalaṃ cāsyāśubhān mokṣaṇaṃ prāg uktam evetīha punar noktam | evam atrāyaṃ gambhīro bhagavato ‚bhiprāyaḥ | uttānārthyas tu prakaṭa eva

 

Viśvanātha


bhajantīty uktam | tad-bhajanam eva kim ity ata āha satataṃ sadeti nātra karma-yoga iva kāla-deśa-pātra-śuddhādy-apekṣā kartavyety arthaḥ |

na deśa-niyamas tatra na kāla-niyamas tatha |
nocchiṣṭhādau niṣedho ‚ sti śrī-harer nāmni lubdhaka || iti smṛteḥ |

yatanto yatamānaḥ | yathā kuṭumba-pālanārthaṃ dīnā gṛhasthā dhanika-dvārādau dhanārthaṃ yatante, tathaiva mad-bhaktāḥ kīrtanādi-bhakti-prāpty-arthaṃ bhakta-sabhādau yatante. prāpya ca bhaktim adhīyamānam śāstram paṭhata iva punaḥ punar abhyasyanti ca | etāvanti nāma-grahaṇāni, etāvatyaḥ praṇatayaḥ, etāvatyaḥ paricaryāś cāvaśya-kartavyā ity evaṃ dṛḍhāni vratāni niyamā yeṣāṃ te. yad vā, dṛḍhāny apatitāny ekādaśy-ādi-vratāni niyamā yeṣāṃ te.| namasyantaś ca ca-kāraḥ śravaṇa-pāda-sevanādy-anukta-sarva-bhakti-saṅgrahārthaḥ | nitya-yuktā bhāvinaṃ man-nitya-saṃyogam ākāṅkṣanta āśaṃsāyāṃ bhūtavac ceti vartamāne ‚pi bhūta-kālikaḥ kta-pratyayaḥ | atra māṃ kīrtayanta eva mām upāsata iti mat-kīrtanādikam eva mad-upāsanam iti vākyārthaḥ | ato mām iti na paunruktyam āśaṅkanīyam

 

Baladeva


bhakti-prakāram āha satatam iti dvayena | satataṃ sarvadā deśa-kālādi-viśuddhi-nairapekṣeṇa māṃ kīrtayantaḥ sudhā-madhurāṇi mama kalyāṇa-guṇa-karmānubandhīni govinda-govardhanoddharaṇādīni nāmāny uccair uccārayanto mām upāsate | namasyantaśc a mad-arcanā-niketeṣu gatvā dhūli-paṅkāpteṣu bhū-taleṣu daṇḍavat-praṇipatanto bhaktyā prīti-bhareṇa | kīrtayanto mām upāsata iti mat-kīrtanādikam eva mad-upāsanam iti vākyārthaḥ | ato mām iti na paunaruktyam | ca-śabdo ‚nuktānāṃ śravaṇārcana-vandanādīnāṃ samuccāyakaḥ | yatantaḥ samānāśayaiḥ sādhubhiḥ sārdhaṃ mat-svarūpa-guṇādi-yāthātmya-nirṇayāya yatamānāḥ | dṛḍha-vratā dṛḍhāny askhalitāny ekādaśī-janmāṣṭamy-upoṣaṇādīni vratāni yeṣāṃ te | nitya-yuktā bhāvinaṃ man-nitya-saṃyogaṃ vāñchantaḥ āśaṃsāyāṃ bhūtavac ca [Pāṇ 3.3.132] iti sūtrād vartamāne ‚pi bhūta-kālika-kta-pratyayaḥ
 
 


Michalski


Wiecznie mnie chwaląc i dążąc ku mnie, wierni swym ślubom, oddając mi cześć przez swoją miłość, – oni mi służą w ciągłym oddaniu.

 

Olszewski


Nieustannie głoszą moją chwałę, ciągle walcząc! mocni w swych ślubach, hołd mi oddają, wielbią mię, służą mi w ustawicznej jedności.

 

Dynowska


niezłomni w ślubach, a stali w swej jodze, Mnie wysławiają, przede Mną się kłonią we czci i uwielbieniu żarliwym.

 

Sachse


Sławiący mnie stale,
gorliwi i niewzruszeni w swych zasadach,
otaczając mnie czcią
służą mi, pełni miłości.

 

Kudelska


Nieustannie chwałę mi oddają usilnie do celu dążący, w ślubach czystości umocnieni,
Oni cześć pełną miłości mi składają, a ustaleni w jodze wielbią mnie.

 

Rucińska


Stale głoszący mą chwalę, gorliwi, w ślubach niezłomni,
Kłaniając się i miłując mnie wiecznie, cześć mi oddają.

 

Szuwalska


Chwaląc Mnie nieustannie, w wyrzeczeniu trwali,
Pokłony Mi składają, w swym oddaniu stali.
 
 

BhG 9.15

jñāna-yajñena cāpy anye yajanto mām upāsate
ekatvena pṛthaktvena bahudhā viśvato-mukham

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


anye ca api (a inni) jñāna-yajñena (ofiarą z wiedzy) yajantaḥ (czczący),
[kecana] (pewni) ekatvena (jednością),
[apare] (jeszcze inni) pṛthaktvena (oddzielnością),
bahudhā (na różne sposoby) mām viśvato-mukham (mnie, którego twarze są wszędzie) upāsate (wielbią).

 

tłumaczenie polskie


A inni czczą mnie ofiarą z wiedzy, wielbią tego, którego twarze są wszędzie,
na różne sposoby – poprzez jedność i oddzielność.

 

analiza gramatyczna

jñāna-yajñena jñāna-yajña 3i.1 m. ; TP : jñānena yajñeneti ofiarą z wiedzy (od: jñā – wiedzieć, rozumieć, jñāna – wiedza, mądrość; yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić, yajña – ofiara, czczenie);
ca av. i;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
anye anya sn. 1i.3 m. inni;
yajantaḥ yajant (yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić) PPr 1i.3czczący;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
upāsate upa-ās (oddawać cześć, wielbić) Praes. Ā 1c.3 oddają cześć, uczestniczą;
ekatvena ekatva abst. 3i.1 n. przez jedność (od: eka – jeden);
pṛthaktvena pṛthaktva abst. 3i.1 n. przez oddzielność (od: pṛth – rozszerzać, pṛthak – oddzielnie, pojedynczo);
lub av. (3i.1) – pojedynczo, jeden po drugim, oddzielnie (od: √xpṛth – rozszerzać, pṛthak – oddzielnie, pojedynczo);
bahudhā av. na różne sposoby, różnorako (od: bahu – wiele, liczne; -dhā – sufiks dodawany do liczebnika, by utworzyć liczebnik wieloraki);
viśvato-mukham viśvato-mukha 2i.1 m. ; BV : yasya mukhāni viśvataḥ santi tamktórego twarze są wszędzie (od: viś – wchodzić, viśva – wszystko, całość, świat, av. viśvatas – zewsząd, wszędzie; mukha – twarz);

 

warianty tekstu


cāpy anye → vāpy anye (z drugiej strony inni);
yajanto → yajaṃte (składają ofiarę);
 
 



Śāṃkara


te kena kena prakāreṇa upāsate ity ucyate—

jñāna-yajñena jñānam eva bhagavad-viṣayaṃ yajñas tena jñāna-yajñena, yajantaḥ pūjayantaḥ mām īśvaraṃ cāpy anye’nyām upāsanāṃ parityajyopāsate | tac ca jñānaṃ—ekatvenaikam eva paraṃ brahmeti paramārtha-darśanena yajanta upāsate | kecic ca pṛthaktvena āditya-candrādi-bhedena sa eva bhagavān viṣṇur avasthita ity upāsate | kecit bahudhāvasthitaḥ sa eva bhagavān sarvato-mukho viśva-rūpa iti taṃ viśva-rūpaṃ sarvato-mukhaṃ bahudhā bahu-prakāreṇopāsate

 

Rāmānuja


anye ‚pi mahātmanaḥ pūrvoktaiḥ kīrtanādibhir jñānākhyena yajñena ca yajanto mām upāsate / katham? bahudhā pṛthaktvena jagadākāreṇa, viśvatomukham viśvaprakāram avasthitaṃ mām ekatvenopāsate / etad uktaṃ bhavati bhagavān vāsudeva eva nāmarūpavibhāgānarhātisūkṣmacidacidvastuśarīras san satyasaṅkalpo vividhavibhaktanāmarūpasthūlacidacidvastuśarīraḥ syām iti saṃkalpya sa eka eva devatiryaṅmanuṣyasthāvarākhyavicitrajagaccharīro ‚vatiṣṭhata ity anusaṃdadhānāś ca mām upāsate iti

 

Śrīdhara


kiṃ ca jñāneti | vāsudevaḥ sarvam ity evaṃ sarvātmatva-darśanaṃ jñānam | tad eva yajñaḥ | tena jñāna-yajñena māṃ yajantaṃ pūjayanto ‚nye ‚py upāsate | tatrāpi kecid ekatvenābheda-bhāvanayā | kecit pṛthaktvena pṛthag-bhāvanayā dāso ‚ham iti | kecit tu viśvato-mukhaṃ sarvātmakaṃ māṃ bahudhā brahma-rudrādi-rūpeṇopāsate

 

Madhusūdana


idānīṃ ye evam ukta-śravaṇa-manana-nididhyāsanāsamarthās te ‚pi vividhā uttamā madhyamā mandāś ceti sarve ‚pi svānurūpyeṇa mām upāsata ity āha jñāna-yajñeneti | anye pūrvokta-sādhanānuṣṭhānāsamarthā jñāna-yajñena tvaṃ vā aham asmi bhagavo devate ahaṃ vai tvam asi ity ādi-śruty-uktam ahaṅgrahopāsanaṃ jñānaṃ sa eva parameśvara-yajana-rūpatvād yajñas tena | ca-kāra evārthe | api-śabdaḥ sādhanāntara-tyāgārthaḥ | kecit sādhanāntara-nispṛhāḥ santa upāsyopāsakābheda-cintā-rūpeṇa jñāna-yajñenaikatvena bheda-vyāvṛttyā mām evopāsate cintayanty uttamāḥ | anye tu kecin madhyamāḥ pṛthaktvenopāsyopāsakayor bhedena ādityo brahmety ādeśaḥ [ChāU 3.19.1] ity ādi-śruty-uktena pratīkopāsana-rūpeṇa jñāna-yajñena mām evopāsate | anye tv ahaṅgrahopāsane pratīkopāsane vāsamarthāḥ kecin mandā kāṃcid anyāṃ devatāṃ copāsīnāḥ kānicit karmāṇi vā kurvāṇā bahudhā tais tair bahubhiḥ prakārair viśva-rūpaṃ sarvātmānaṃ māma evopāsate | tena tena jñāna-yajñeneti uttarottarāṇāṃ krameṇa pūrva-pūrva-bhūmi-lābhaḥ

 

Viśvanātha


tad evam atrādhyāye pūrvādhyāye cānanya-bhakta eva mahātma-śabda-vācya ārtādi-sarva-bhaktebhyo nyūnāḥ | ahaṅgrahopāsakāḥ pratīkopāsakā viśvarūpopāsakās tān darśayati jñāna-yajñeneti | anye na mahātmanaḥ pūrvokta-sādhanānuṣṭhānāsamarthaḥ ity arthaḥ | jñāna-yajñena tvaṃ vā aham asmi bhagavo devatā ahaṃ vai tvam asi ity ādi śruty-uktam ahaṅgrahopāsanaṃ jñānam | sa eva parameśvara-yajana-rūpatvād yajñas tena | ca-kāra evārthe | api śabdaḥ sādhanāntara-tyāgārthaḥ | ekatvena upāsyopāsakayor abheda-cintana-rūpeṇa | tato ‚pi nyūnā anye pṛthaktvena bheda-cintana-rūpeṇa ādityo brahmety-ādeśaḥ [ChāU 3.19.1] ity ādi śruty-uktena pratīkopāsanena jñāna-yajñena | anye tato ‚pi mandā bahudhā bahubhiḥ prakārair viśvatomukhaṃ viśva-rūpaṃ sarvātmānaṃ māma evopāsate iti madhusūdana-sarasvatī-pādānāṃ vyākhyā |

atra nādevo devam arcayet iti tāntrika-dṛṣṭyā gopālo ‚ham iti bhāvanāvattve yā gopālopāsanā sā ahaṅgrahopāsanā | tathā yaḥ parameśvaro viṣṇuḥ sa hi sūrya eṣa nānyaḥ | sa hi indra eva nānyaḥ | sa hi soma eva nānyaḥ ity evaṃ bhedenaikasyā eva bhagavad-vibhūter yā upāsanā sā pratīkopāsanā | viṣṇuḥ sarva iti samasta-vibhūty-upāsanā viśvarūpopāsaneti jñāna-yajñasya traividhyam | yad vā ekatvena pṛthaktvena ity eka eva ahaṅgrahopāsanā gopālo ‚haṃ gopālasya dāso ‚ham ity ubhaya-bhāvanā-mayī samudra-gāminī nadīva samudra-bhinno ‚bhinnā ceti | tadā ca jñāna-yajñasya traividhyam

 

Baladeva


evaṃ kevala-svarūpa-niṣṭhān kīrtanādi-śuddha-bhakti-pradhānān mahātma-śabditān abhidhāya guṇī-bhūta-tat-kīrtanādi-jñāna-pradhānān bhaktān āha jñāneti | pūrvato ‚nye kecana bhaktāḥ pūrvoktena kīrtanādi-jñāna-yajñena ca yajanto mām upāsate | tatra prakāram āha bahudhā bahu-prakāreṇa pṛthaktvena prapañcākāreṇa pradhāna-mahad-ādyātmanā viśvatomukham indrādi-daivatātmanā cāvasthitaṃ mām ekatvenopāsate | ayam atra niṣkarṣaḥ – sūkṣma-cid-acic-chaktimān satya-saṅkalpaḥ kṛṣṇo bahu syām iti svīyena saṅkalpena sthūla-cid-acic-chaktimān eka eva brahmādi-stambānta-vicitra-jagad-rūpatayāvatiṣṭhata ity anusandhinā tādṛśasya mama kīrtanādinā ca mām upāsata iti
 
 



Michalski


Inni znów służą, składając na ofiarę swe poznanie – mnie, mającemu różne oblicza, – to jedność, to odrębność, to różnorodność!

 

Olszewski


Inni składają mi ofiary, przez naukę przepisane, wodząc mię w mojej jedności i prostocie z obliczem, obróconem we wszystkie strony.

 

Dynowska


Inni mądrość swą przynosząc w ofierze, jako Jedność i jako Wielość Mnie czczą, w każdej widząc Mnie istocie i w niezliczonych kosmicznych obliczach.
 

Sachse


Inni darząc mnie ofiarą wiedzy
czczą mnie to pod postacią jedynego [boga],
to rozmaitych [bóstw],
to znów jako przybierającego wszelkie postaci.

 

Kudelska


Zaś inni składają mi w ofierze mądrość, czczą mnie jako jednego, Niepowtarzalnego i jako wielość we wszelkich objawiających się obliczach.

 

Rucińska


A znowu inni mnie wielbią, ofiarę z wiedzy składając
W jedności lub odrębności, lub w licznych bóstw wszechpostaci.

 

Szuwalska


Inni z wiedzy ofiarę składają Mi, wielbiąc
Jako tego, co jednym jest w swej podzielności
I przeróżne oblicza ukazuje w świecie.
 
 

BhG 9.16

ahaṃ kratur ahaṃ yajñaḥ svadhāham aham auṣadham
mantroham aham
evājyam aham agnir ahaṃ hutam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


aham (ja) kratuḥ (obiatą) [asmi] (jestem),
aham (ja) yajñaḥ (ofiarą) [asmi] (jestem)
aham (ja) svadhā (ofiarą dla przodków) [asmi] (jestem)
aham (ja) auṣadham (ziołem) [asmi] (jestem)
aham (ja) mantraḥ (świętą formułą) [asmi] (jestem)
aham eva (ja zaiste) ājyam (klarowanym masłem) [asmi] (jestem)
aham (ja) agniḥ (ogniem) [asmi] (jestem),
aham (ja) hutam (złożone w ofierze) [asmi] (jestem).
 

tłumaczenie polskie


Ja jestem obiatą, ofiarą, obiatą dla przodków oraz ziołem,
jestem świętą formułą, klarowanym masłem, ogniem oraz tym, co złożone w ofierze.
 

analiza gramatyczna

aham asmat sn. 1i.1ja;
kratuḥ kratu 1i.1 m. pragnienie, intencja, moc, obiata, ofiara (od: kṛ – robić);
aham asmat sn. 1i.1ja;
yajñaḥ yajña 1i.1 m. ofiara, czczenie (od: yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić);
svadhā svadhā 1i.1 f. własna moc, ofiara dla przodków;
aham asmat sn. 1i.1ja;
aham asmat sn. 1i.1ja;
auṣadham auṣadha 1i.1 n. zioło, lek (od: oṣadhi – zioło);
mantrah mantra 1i.1 m. święta formuła (od: mantṛ – myśleć, doradzać);
aham asmat sn. 1i.1ja;
aham asmat sn. 1i.1ja;
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
ājyam ājya 1i.1 n. klarowane masło, obiata z mleka (od: añj – dekorować);
aham asmat sn. 1i.1ja;
agniḥ agni 1i.1 m. ogień (od: ag – poruszać się pokrętnie);
aham asmat sn. 1i.1ja;
hutam huta (od: hu – składać ofiarę) PP 1i.1 n. złożone w ofierze;

 
 



Śāṃkara


yadi bahubhiḥ prakārair upāsate, kathaṃ tvām eva upāsata iti | ata āha—

ahaṃ kratuḥ śrauta-karma-bhedo’ham eva | ahaṃ yajñaḥ smārtaḥ | kiṃ ca svadhānnam aham, pitṛbhyo yad dīyate | aham auṣadhaṃ sarva-prāṇibhir yat adyate tat auṣadha-śabda-śabditaṃ vrīhi-yavādi-sādhāraṇam | athavā svadheti sarva-prāṇi-sādhāraṇam annam, auṣadham iti vyādhy-upaśamanārthaṃ bheṣajam | mantro’ham, yena pitṛbhyo devatābhyaś ca havir dīyate | aham eva ājyaṃ haviś ca | aham agniḥ, yasmin hūte haviḥ so’gnir aham | ahaṃ hutaṃ havana-karmaś ca

 

Rāmānuja


tathā hi viśvaśarīro ‚ham evāvasthita ity āha

ahaṃ kratuḥ ahaṃ jyotiṣṭomādikaḥ kratuḥ; aham eva mahāyajñaḥ; aham eva pitṛgaṇapuṣṭidā svadhā; auṣadhaṃ haviś cāham eva; aham eva ca mantraḥ; aham eva ca ājyam / pradarśanārtham idam somādikaṃ ca havir aham evetyarthaḥ; aham āhavanīyādiko ‚gniḥ; homaś cāham eva

 

Śrīdhara


sarvātmatāṃ prapañcayati ahaṃ kratur iti caturbhiḥ | kratuḥ śrauto ‚gniṣṭomādiḥ | yajñaḥ smārtaḥ pañca-mahā-yajñādiḥ | svadhā pitry-arthaṃ śrāddhādiḥ | auṣadham auṣadhi-prabhavam annam | bheṣajaṃ vā | mantro yājya-purodho-vākyādiḥ | ājyaṃ homādi-sādhanam | agnir āhavanīyādiḥ | hutaṃ homaḥ | etat sarvam aham eva

 

Madhusūdana


yadi bahudhopāsate tarhi kathaṃ tvām evety āśaṅkyātmano viśvarūpatvaṃ prapañcayati caturbhiḥ aham iti | sarvasva-rūpo ‚ham iti vaktavye tat tad eka-deśa-kathanam avayutyānuvādena vaiśvānare dvādaśaka-pāle ‚ṣṭākapālatvādi-kathanavat | kratuḥ śrauto ‚gniṣṭomādiḥ | yajñāḥ smārto vaiśvadevādir mahā-yajñatvena śruti-smṛti-prasiddhaḥ | svadhā ‚nnaṃ pitṛbhyo dīyamānam | auṣadham auṣadhi-prabhavam annaṃ sarvaiḥ prāṇibhir bhujyamānaṃ bheṣajaṃ vā | mantro yājyāpuronuvākyādir yenoddiśya havir dīyate devebhyaḥ | ājyaṃ ghṛtaṃ sarva-havir upalakṣaṇam idam | agnir āhavanīyādir haviṣprakṣepādhikaraṇam | hutaṃ havanaṃ haviṣprakṣepaḥ etat sarvam ahaṃ parameśvara eva | etad ekaika-jñānam api bhagavad-upāsanam iti kathayituṃ pratyekam ahaṃ-śabdaḥ | kriyā-kāraka-phala-jātaṃ kim api bhagavad atiriktaṃ nāstīti saumāyārthaḥ

 

Viśvanātha


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.18

 

Baladeva


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.19
 
 



Michalski


Jestem darem na ołtarzu ofiarnym, jestem, ofiarą, jestem obiatą dla zmarłych, – lekarstwem świętym, szeptem, słów wedyjskich, tłuszczem ofiarnym, jestem ogniem i ofiarowaniem!

 

Olszewski


Ja jestem ofiarowaniem, jestem czcią, jestem darem dla umarłych; jestem trawą zbawienia, jestem hymnem świętym, jestem namaszczeniem, jestem ogniem, jestem ofiarą.

 

Dynowska


Jam jest ich ofiarą i aktem ofiarnym; Jam strawą co duszom przodków w rocznicę gotują; Jam zielem, co ogień roznieca i drogą świętości najczystszej i pradawnym Mantramem i olejem ofiarnym; jam ogniem i całopalną Jam też jest ofiarą.

 

Sachse


Jestem obrzędem, jestem ofiarą,
jestem obiatą dla cieniów przodków,
jestem zielem leczniczym, jestem modlitwą,
jestem masłem ofiarnym, ogniem i ofiarą płynną.

 

Kudelska


Jam jest czynem rytualnym i rytuałem, Jam jest powinnością wobec przodków i zielem leczniczym,
Jam jest świętą modlitwą i masłem topionym, Jam jest ogniem i całopalną ofiarą.

 

Rucińska


Jam żertwą jest, jam ofiarą, jam strawą zaduszną, lekiem,
Jam mantrą, masłem topionym, jam ogniem jest, jam obiatą,

 

Szuwalska


Darem ofiarnym jestem i samą ofiarą,
Posiłkiem darowanym duszom zmarłych przodków,
Leczniczym ziołem, hymnem i masłem klarownym.
To ja jestem płomieniem i aktem ofiary.
 
 

BhG 9.17

pitāham asya jagato mātā dhātā pitā-mahaḥ
vedyaṃ pavitram oṃ-kāra ṛk sāma yajur eva ca

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


aham (ja) asya jagataḥ (tego świata) pitā (ojcem) mātā (matką) dhātā (stwórcą) pitāmahaḥ (dziadkiem) [asmi] (jestem).
[aham] (ja) vedyam (do poznania) pavitram (czystością) oṃ-kāraḥ (głoską OM) ṛk (Ryg) sāma (Sama) yajuḥ ca eva (i zaiste Jadźur) [asmi] (jestem).

 

tłumaczenie polskie


Ja jestem ojcem, matką, stwórcą i dziadkiem tego świata.
Zaiste [ja jestem] tym co jest do poznania, czystością, głoską OM
oraz Ryg, Sama i Jadźur Wedą.

 

analiza gramatyczna

pitā pitṛ 1i.1 m. ojciec;
aham asmat sn. 1i.1ja;
asya idam sn. 6i.1 n. tego;
jagataḥ jagat 6i.1 n. świata, poruszającego się, ludzkości (od: gam – iść);
mātā mātṛ 1i.1 f. matka;
dhātā dhātṛ 1i.1 m. umieszczający, stwórca, konstruktor (od: dhā – umieszczać);
pitā-mahaḥ pitā-maha 1i.1 m. dziadek (od: pitṛ – ojciec; mah – powiększać, mahant – wielki);
vedyam vedya (vid – wiedzieć, rozumieć) PF 1i.1 n. do poznania, do zrozumienia;
pavitram pavitra 1i.1 n. – środek oczyszczający, filtr, czystość, oczyszczenie (od: – oczyszczać);
oṃ-kāraḥ oṃ-kāra 1i.1 m. głoska OM (od: om – święta głoska OM, praṇava; kṛ – robić, kāra – twórca; termin dodawany na oznaczenie głoski bądź dźwięku);
ṛk ṛk 1i.1 m. Ryg Weda (od: ṛc – sławienie, nazwa hymnu);
sāma sāma 1i.1 m. Sama Weda (od: sāman – melodia, nazwa hymnu);
yajuḥ yajuḥ 1i.1 m. Jadźur Weda (od: yajus – czczenie, nazwa hymnu);
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
ca av. i;

 

warianty tekstu


pitāham asya → pitā-mahasya (dziadka);
mātā dhātādhātā mātā (stwórca, matka);
vedyaṃ pavitram oṃ-kāra → vedaṃ pavitram oṃ-kāra /vedyaṃ pavitram oṃ-kāram  ([ja jestem] Wedą, czystością, głoską OM / [ja jestem] do poznania, czystością, głoską OM);
sāma yajur yajuḥ sāma (Jadźur i Sama Wedą);
ṛk sāma yajur eva ca → ‘tharva-ṛg-sāma vai yajuḥ ([ja jestem] Atharwą, Ryg, Samą i zaiste Jadźur Wedą);
 
 



Śāṃkara


pitā janayitāham asya jagataḥ, mātā janayitrī, dhātā karma-phalasya prāṇibhyo vidhātā, pitāmahaḥ pituḥ pitā, vedyaṃ veditavyam, pavitraṃ pāvanam oṃkāraḥ, ṛk sāma yajue eva ca

 

Rāmānuja


asya sthāvarajaṅgamātmakasya jagataḥ, tatra tatra pitṛtvena, mātṛtvena, dhātṛtvena, pitāmahatvena ca vartamāno ‚ham eva / atra dhātṛśabdo mātāpitṛvyatirikte utpattiprayojake cetanaviśeṣe vartate / yat kiñcid vedavedyaṃ pavitram pāvanam,tad aham eva / vedakaś ca vedabījabhūtaḥ praṇavo ‚ham eva / ṛksāmayajurātmako vedaś cāham eva

 

Śrīdhara


kiṃ ca piteti | dhātā karma-phala-vidhātā | vedyaṃ jñeyaṃ vastu | pavitraṃ śodhakam | prāyaścittātmakaṃ vā | oṅkāraḥ praṇavaḥ | ṛg-ādayo vedāś cāham eva | spaṣṭam anyat

 

Madhusūdana


kiṃ ca | asya jagataḥ sarvasya prāṇi-jātasya pitā janayitā | mātā janayitrī | dhātā poṣayitā tat-tat-karma-phala-vidhātā vā | pitāmahaḥ pituḥ pitā | vedyaṃ vedayitavyaṃ vastu | pūyate ‚neneti pavitraṃ pāvanaṃ śuddhi-hetur gaṅgā-snāna-gāyatrī-japādi | veditavye brahmaṇi vedana-sādhanam oṃkāraḥ | niyatākṣara-pādā ṛk | gīti-viśiṣṭā saiva sāma | sāma-padaṃ tu gīti-mātrasyaivābhidhāyakam ity anyat | gīti-rahitam aniyatākṣaraṃ yajuḥ | etat trividhaṃ mantra-jātaṃ karmopayogi | ca-kārād atharvāṅgiraso ‚pi gṛhyante | eva-kāro ‚ham evety avadhāraṇārthaḥ

 

Viśvanātha


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.18
 

Baladeva


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.19
 
 



Michalski


Tego świata jestem ojcem i matką, ustawodawcą, założycielem, – jestem tym, co jest do poznania, – wodą oczyszczenia, świętą sylabą OM, jestem Rik, Saman i Jadżus.

 

Olszewski


Jestem ojcem tego świata, jego matką, jego małżonkiem, jego dziadem. Jestem wiedzą, oczyszczeniem, słowem mistycznem om, Rigwedą, Samawedą, Yadżurwedą.

 

Dynowska


Jam jest Rodzicem wszechświata i jego macierzą; Wszechtwórcą, Wszechwładcą i najświętszym poznania przedmiotem i Aum – Słowem Potęgi i Wedów trzech treścią.

 

Sachse


Jestem ojcem tego świata i matką,
szafarzem losu, przodkiem,
jestem tym, co należy poznać,
oczyszczeniem, sylabą OM,
hymnem, melodią i formułą ofiarną.

 

Kudelska


Ja jestem ojcem tego świata, jego matką, podporą i przodkiem,
Jam tym, co poznajesz, i tym, co oczyszcza, Jam świętą sylabą Om, hymnem, melodią i formułą ofiarną.

 

Rucińska


Jam ojcem jest tego świata i matką, piastunem, dziadem,
Celem poznania, czyszczącym, Om, hymnem, pieśnią, formułą,

 

Szuwalska


Jestem ojcem wszechświata, matką, żywicielem,
Przodkiem przodków, przedmiotem wszelkiego poznania,
Czystością i omkarą – najświętszą sylabą.
Rygwedą, Samawedą oraz Jadżurwedą,
 
 

BhG 9.18

gatir bhartā prabhuḥ sākṣī nivāsaḥ śaraṇaṃ suhṛt
prabhavaḥ pralayaḥ sthānaṃ nidhānaṃ bījam avyayam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


[aham](ja) gatiḥ (drogą) bhartā (utrzymującym) prabhuḥ (panem) sākṣī (świadkiem) nivāsaḥ (siedzibą) śaraṇam (schronieniem) suhṛt (przyjacielem) prabhavaḥ (źródłem) pralayaḥ (końcem) sthānam (nieruchomym stanem) nidhānam (miejscem złożenia) avyayam (niezmiennym) bījam (nasieniem) [asmi] (jestem).

 

tłumaczenie polskie


Jam jest celem, utrzymującym, panem, świadkiem,
siedzibą, schronieniem i przyjacielem.
[Jestem] źródłem, końcem i nieruchomością oraz nieprzemijającym nasieniem.

 

analiza gramatyczna

gatiḥ gati 1i.1 f. poruszanie się, droga, podróż, rezultat, schronienie, źródło (od: gam – iść);
bhartā bhartṛ 1i.1 m. utrzymujący, dzierżący (od: bhṛ – dzierżyć);
prabhuḥ pra-bhu 1i.1 m. doskonały, potężny, bogaty, Pan, Władca (od: pra- – prefiks: na przedzie, bardzo; bhū – być);
sākṣī sākṣin 1i.1 m. naoczny świadek (od: sa-akṣa – mający oczy);
nivāsaḥ nivāsa 1i.1 m. siedziba, mieszkanie (od: ni-vas – mieszkać, spędzać czas);
śaraṇam śaraṇa 1i.1 n. schronienie, oparcie, opoka (od: śri – zbliżać się do, spoczywać na, polegać na, oddać się);
suhṛt su-hṛt 1i.1 m. życzliwy, przyjaciel (od: su – prefiks: dobry, wspaniały, piękny, szlachetny; hṛt – serce);
prabhavaḥ prabhava 1i.1 m. powstanie, źródło (od: pra-bhū – powstawać, wyłaniać się);
pralayaḥ pralaya 1i.1 m. zniknięcie, rozpuszczenie, koniec, śmierć (od: pra- – rozpuszczać, zakańczać);
sthānam sthāna 1i.1 n. stanie, utrzymanie, miejsce, pozycja, siedziba (od: sthā – stać);
nidhānam nidhāna 1i.1 n. miejsce przechowywania, pojemnik, skarbiec, depozyt (od: ni-dhā – składać, deponować);
bījam bīja 1i.1 n. nasienie, zarodek, źródło;
avyayam a-vyaya 1i.1 m. niezmienne (od: vi-i – odchodzić, znikać, vyaya – odejście, rozchód, zniszczenie);

 

warianty tekstu


pralayaḥpralaya- / pralayaṃ (rozpuszczenie);
prabhavaḥ pralayaḥ sthānaṃ prabhava-pralaya-sthānaṃ (źródło, zakończenie i utrzymanie);
nidhānaṃ → nidānaṃ (pierwsza przyczyna);
 
 



Śāṃkara


kiṃ ca—

gatiḥ karma-phalam, bhartā poṣṭā, prabhuḥ svāmī, sākṣī prāṇināṃ kṛtākṛtasya, nivāso yasmin prāṇino nivasanti, śaraṇam ārtānām, prapannānām ārti-haraḥ | suhṛt pratyupakārānapekṣaḥ sann upakārī, prabhava utpattir jagataḥ, pralayaḥ pralīyate’smin iti, tathā sthānaṃ tiṣṭhaty asminn iti, nidhānaṃ nikṣepaḥ kālāntaropabhogyaṃ prāṇinām, bījaṃ praroha-kāraṇaṃ praroha-dharmiṇām, avyayaṃ yāvat-saṃsāra-bhāvitvāt avyayam, na hy abījaṃ kiṃcit prarohati | nityaṃ ca praroha-darśanād bīja-saṃtatir na vyetīti gamyate

 

Rāmānuja


gamyata iti gatiḥ; tatra tatra prāpyasthānam ityarthaḥ; bhartā dhārayitā, prabhuḥ śāsitā, sākṣī sākṣāddṛṣṭā, nivāsaḥ vāsasthānaṃ veśmādi / śaraṇam / iṣṭasya prāpakatayā+aniṣṭasya nivāraṇatayā ca samāśrayaṇīyaś cetanaḥ śaraṇam / sa cāham eva; sukṛd dhitaiṣī, prabhavapralayasthānam yasya kasyacid yatra kutracid utpattipralayayor yat sthānam, tad aham eva / nidhānaṃ nidhīyata iti nidhānam, utpādyam upasaṃhāryaṃ cāham evetyarthaḥ; avyayaṃ bījam tatra tatra vyayarahitaṃ yat kāraṇam, tad aham eva

 

Śrīdhara


kiṃ ca gatir iti | gamyata iti gatiḥ phalam | bhartā poṣaṇa-kartā | prabhur niyantā | sākṣī śubhāśubha-draṣṭā | nivāso bhoga-sthānam | śaraṇaṃ rakṣakaḥ | suhṛd dhita-kartā | prakarṣeṇa bhavaty aneneti prabhavaḥ sraṣṭā | pralīyate ‚neneti pralayaḥ saṃhartā | tiṣṭhaty asminn iti sthānam ādhāraḥ | nidhīyate ‚sminn iti nidhānaṃ laya-sthānam | bījaṃ kāraṇam | tathāpy avyayam avināśi | na tu brīhy-ādi-bījavan naśvaram ity arthaḥ

 

Madhusūdana


kiṃ ca gatir iti | gamyata iti gatiḥ karma-phalam |

brahmā viśva-sṛjo dharmo mahān avyaktam eva ca |
uttamāṃ sāttvikīm etāṃ gatim āhur manīṣiṇaḥ || ity [Manu 12.50] evaṃ manvādy-uktam |

bhartā poṣṭā sukha-sādhanasyaiva dātā | prabhuḥ svāmī madīyo ‚yam iti svīkartā | sākṣī sarva-prāṇināṃ śubhāśubha-draṣṭā | nivasanty asminn iti nivāso bhoga-sthānam | śīryate duḥkham asminn iti śaraṇaṃ prapannānām ārti-hṛt | suhṛt pratyupakārānapekṣaḥ sannupakārī | prabhava utpattiḥ | pralayo vināśaḥ | sthānaṃ sthitḥ | yad vā prakarṣeṇa bhavanty aneneti prabhavaḥ sraṣṭā | prakarṣeṇa līyante ‚neneti pralayaḥ saṃhartā | tiṣṭhanty asminn iti sthānam ādhāraḥ | nidhīyate nikṣipyate tat-kāla-bhogyatayā kālāntaropabhogyaṃ vastv asminn iti nidhānaṃ sūkṣma-rūpa-sarva-vastv-adhikaraṇaṃ pralaya-sthānam iti yāvat | śaṅkha-padmādi-nidhir vā | bījam utpatti-kāraṇam | avyayam avināśi na tu brīhy-ādivad vinaśvaram | tenānādy-anantaṃ yat kāraṇaṃ tad apy aham eveti pūrveṇaiva sambandhaḥ

 

Viśvanātha


bahudhopāsate kathaṃ tvām evety āśaṅkyātmano viśvarūpatvaṃ prapañcayati caturbhiḥ | kratuḥ śrauto ‚gniṣṭomādiḥ yajñaḥ smārto vaiśvadevādiḥ | auṣadham auṣadhi-prabhavam annam | pitā vyaṣṭi-samaṣṭi-sarva-jagad-utpādanāt | mātā jagato ‚sya svakukṣi-madhya eva dhāraṇāt | dhātā jagato ‚sya poṣaṇāt | pitāmahaḥ jagat sraṣṭuḥ brahmaṇo ‚pi janakatvāt | vedyaṃ jñeyaṃ vastu | pavitraṃ śodhakaṃ vastu | gatiḥ phalam | bhartā patiḥ | prabhur niyantā | sākṣī śubhāśubha-draṣṭā | nivāsa āspadam | śaraṇaṃ vipadbhyas trātā | suhṛn nirupādhi-hita-kārī | prabhavādyāḥ sṛṣṭi-saṃhāra-sthitayaḥ kriyāś cāham | nidhānaṃ nidhiḥ padma-śaṅkhādiḥ | bījaṃ kāraṇam | avyayam avināśi na tu brīhy-ādivan naśvaram

 

Baladeva


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.19
 
 



Michalski


Celem, opiekunem, panem, widzem, mieszkaniem, ucieczką, przyjacielem, źródłem wszystkiego, zatratą wszystkiego, oparciem, skarbem, – nasieniem nieprzemijającym.

 

Olszewski


Jestem drogą, podporą, panem, świadkiem, mieszkaniem, ucieczką, przyjacielem, jestem narodzeniem i śmiercią; przystanią, skarbem, nasieniem nieśmiertelnem.

 

Dynowska


Jam jest Droga i Cel, Oblubieniec i Pan, Jam Ostoja Opoka i Schron, Jam Przyjaciel odwieczny i Świadek, Świt i Zmierzch istnienia, bezdenna Skarbnica i wieczyste, niezniszczalne wszystkiego Nasienie.

 

Sachse


Jestem przeznaczeniem, panem i władcą,
świadkiem, domem, ostoją, przyjacielem,
powstawaniem i zagładą,
przestrzenią, skarbcem i nasieniem niezmiennym.

 

Kudelska


To Ja jestem celem, opiekunem i potężnym władcą, naocznym świadkiem i przyjacielem, ostoją i ochroną,
Jam jest powstaniem i zagłada, podstawą, miejscem spoczynku i niezniszczalnym nasieniem.

 

Rucińska


Celem, patronem i panem, świadkiem, siedzibą, schronieniem,
Początkiem, kresem, ostoją, skarbcem, nasieniem bez końca!

 

Szuwalska


Celem i opiekunem, Panem oraz świadkiem,
Siedzibą i schronieniem, wiernym przyjacielem,
Początkiem świata tego i unicestwieniem,
Podstawą rzeczy wszelkiej, oparciem, nasieniem.
 
 

BhG 9.19

tapāmy aham ahaṃ varṣaṃ nigṛhṇāmy utsṛjāmi ca
amṛtaṃ caiva mṛtyuś ca sad asac cāham arjuna

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he arjuna (Ardźuno!),
aham (ja) tapāmi (rozgrzewam),
aham (ja) varṣam (deszcz) utsṛjāmi (spuszczam) nigṛhṇāmi ca (i powstrzymuję),
[aham] ca eva (i ja zaiste) amṛtam (nieśmiertelnością) mṛtyuḥ ca (i śmiercią) [asmi] (jestem),
[aham] (ja) sat (bytem) asat ca (i niebytem) [asmi] (jestem).

 

tłumaczenie polskie


Ardźuno, to ja grzeję, ja spuszczam i wycofuję deszcz.
Ja zaiste jestem nieśmiertelnością i śmiercią, bytem i niebytem.

 

analiza gramatyczna

tapāmi tap (topić, palić) Praes. P 3c.1 palę;
aham asmat sn. 1i.1ja;
aham asmat sn. 1i.1ja;
varṣam varṣa 2i.1 m. deszcz, pora deszczowa, rok (od: vṛṣ – padać);
nigṛhṇāmi ni-grah (powstrzymywać) Praes. P 3c.1 zatrzymuję;
utsṛjāmi ut-sṛj (uwalniać, emitować) Praes. P 3c.1 uwalniam, wypuszczam, stwarzam, emanuję;
ca av. i;
amṛtam a-mṛta 2i.1 n. nie umarły, wieczny; nektar, nieśmiertelność (od: mṛ – umierać; PP mṛta – umarły);
ca av. i;
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
mṛtyuḥ mṛtyu 1i.1 m. śmierć (od: mṛ – umierać);
ca av. i;
sat sant (as – być) PPr 1i.1 n. prawdziwy, będący, istniejący, esencja;
asat a-sant (as – być) PPr 1i.1 n. nieprawdziwy, nieistniejący (od: sant – będący, istniejący, prawdziwy, esencja);
ca av. i;
aham asmat sn. 1i.1ja;
arjuna arjuna 8i.1 m. biały, jasny;

 

warianty tekstu

utsṛjāmi → utsṛjāni;
 
 



Śāṃkara


kiṃ ca—

tapāmy aham ādityo bhūtvā kaiścit raśmibhir ulbaṇaiḥ | ahaṃ varṣaṃ kaiścid raśmibhir utsṛjāmi | utsṛjya punar nigṛhṇāmi kaiścid raśmibhir aṣṭabhir māsaiḥ punar utsṛjāmi prāvṛṣi | amṛtaṃ caiva devānām, mṛtyuś ca martyānām | sad yasya yat saṃbandhitayā vidyamānaṃ tat, tad-viparītam asac caivāham arjuna | na punar atyantam evāsad bhagavān, svayaṃ kārya-kāraṇe vā sad-asatī

 

Rāmānuja


agnyādityādirūpeṇāham eva tapāmi; grīṣmādāv aham eva varṣaṃ nigṛhṇāmi / tathā varṣāsu cāham evotsṛjāmi / amṛtaṃ caiva mṛtyuś ca / yena jīvati loko yena ca mriyate, tadubhayam aham eva / kim atra bahunoktena; sadasac cāham eva / sad yad vartate, asad yad atītam anāgataṃ ca sarvāvasthāvasthitacidacidvastuśarīratayā tat tat prakāro ‚ham evāvasthita ityarthaḥ / evaṃ bahudhā pṛthaktvena vibhaktanāmarūpāvasthitakṛtsnajagaccharīratayā tatprakāro ‚ham evāvasthita ity ekatvajñānenānanusaṃdadhānāś ca mām upāsate

 

Śrīdhara


kiṃ ca tapāmy aham iti | ādityātmanā sthitvā nidāgha-kāle tapāmi jagatas tāpaṃ karomi | vṛṣṭi-samaye ca varṣam utsṛjāmi vimuñcāmi | kadācit tu varṣaṃ nigṛhṇāmy ākarṣāmi | amṛtaṃ jīvanaṃ mṛtyuś ca nāśaḥ | sat sthūlaṃ dṛśyam | asac ca sūkṣma-dṛśyam | etaṃ sarvam aham eveti | evaṃ matvā mām eva bahudhopāsata iti pūrvenaivānvayaḥ

 

Madhusūdana


kiṃ ca tapāmy aham iti | tapāmy aham ādityaḥ san | tataś ca tāpa-vaśād ahaṃ varṣaṃ pūrva-vṛṣṭi-rūpaṃ rasaṃ pṛthivyā nigṛhṇāmy ākarṣāmi kaiścid raśmibhir aṣṭasu māseṣu | punas tam eva nigṛhītaṃ rasaṃ caturṣu māseṣu kaiścid raśmibhir utsṛjāmi ca vṛṣṭi-rūpeṇa prakṣipāmi ca bhūmau | amṛtaṃ ca devānāṃ sarva-prāṇināṃ jīvanaṃ vā | eva-kārasyāham ity anena sambandhaḥ | mṛtyuś ca martyānāṃ sarva-prāṇināṃ vināśo vā | sat yat sambandhitayā yad vidyate tat tatra sat | asac ca yat-sambandhitayā yac ca vidyate tat tatrāsat | etaṃ sarvam aham eva he ‚rjuna | tasmāt sarvātmānaṃ māṃ viditvā sva-svādhikārānusāreṇa bahubhiḥ prakārair mām evopāsata ity upapannam

 

Viśvanātha


ādityo bhūtvā nidāghe tapāmi prāvṛṣi varṣam utsṛjāmi | kadācic caiva graha-rūpeṇa varṣaṃ nigṛhṇāmi ca | amṛtaṃ mokṣaṃ mṛtyuḥ saṃsāraḥ | sad asat sthūla-sūkṣmaḥ | etat sarvam aham eveti matvā viśvatomukhaṃ mām upāsata iti pūrvenānvayaḥ

 

Baladeva


aham eva jaga-rūpatayāvasthita ity etat pradarśayati aham iti caturbhiḥ | kratur jyotiṣṭomādiḥ śrauto, yajño vaiśvadevādiḥ smārtaḥ | svadhā pitr-arthe śrāddhādiḥ | auṣadham bheṣajam auṣadhi-prabhavam annaṃ vā | mantro yājyāpuro nu vākyādir yenoddiśya havir devebhyo dīyate | ājyaṃ ghṛta-homādi-sādhanam | agnir homādi-kāraṇam āhavanīyādiḥ | hutaṃ homo haviḥ-prakṣepaḥ | etat sarvātmanāham evāsthitaḥ | pitāham iti | asya sthira-carasya jagatas tatra tatra pitṛtvena mātṛtvena pitāmahatvena cāham eva sthitaḥ | dhātā dhārakatvena poṣakatvena ca tatra tatra sthito rājādiś cāham eva cid-acic-chaktimatas tad-antaryāmiṇo mat teṣām anatirekāt vedyaṃ jñeyaṃ vastu pavitraṃ śuddhikaraṃ gaṅgādi-vāri | jñeye brahmaṇi jñāna-hetur oṅkāraḥ sarva-veda-bīja-bhūtaḥ | ṛg-ādis trividho vedaś ca-śabdād atharva ca grāhyam | teṣu niyatākṣaraḥ pādā ṛk, saiva gīti-viśiṣṭā sāma, sāma-padaṃ tu gītimātrasyaiva vācakam ity anyat | gīti-śūnyam amitākṣaraṃ yajuḥ | etat trividhaṃ karmopayogi-mantra-jātam aham evety arthaḥ |

gatiḥ sādhya-sādhana-bhūtā gamyata iyam anayā ca iti nirukteḥ | bhartā patiḥ | prabhur niyantā | sākṣī śubhāśubha-draṣṭā | nivāso bhoga-sthānaṃ nivasaty atra iti nirukteḥ | śaraṇaṃ prapannārti-hṛta śīrṣyate duḥkham asmin iti nirukteḥ | suhṛn nimitta-hita-kṛt | prabhavādyāḥ svarga-pralaya-sthitayaḥ kriyāḥ | nidhānaṃ nidhir mahā-padmādir nava-vidhaḥ | bījaṃ kāraṇam avyayam avināśi | na tu brīhy-ādivad vināśi |

tapāmīti | sūrya-rūpeṇāham eva nidāghe jagat tapāmi | prāvṛṣi varṣam jalaṃ visṛjāmi megha-rūpeṇa varṣaṃ nigṛhṇāmi ākarṣāmi | amṛtaṃ mokṣaṃ | mṛtyuḥ saṃsāraḥ | sat sthūlaṃ | asat sūkṣmam | etat sarvam aham eva tathā caivaṃ bahuvidha-nāma-rūpāvastha-nikhila-jagad-rūpatayā sthita eka eva śaktimān vāsudeva ity ekatvānusandhinā jñāna-yajñena caike yajanto mām upāsate

 
 



Michalski


Spuszczam gorąco, zatrzymuję i zsyłam deszcz, jestem nieśmiertelnością i śmiercią, bytem i niebytem, Ardżuno!

 

Olszewski


Jestem tym, który grzeje, który zatrzymuje i spuszcza deszcz. Jestem nieśmiertelnością i śmiercią, bytem i niebytem, Ardżuno.

 

Dynowska


Jam ciepła i deszczu Rozdawcą; Jam Nieśmiertelnością i Śmiercią zarazem, Jam Bytem i Niebytem, Ardżuno.

 

Sachse


To ja daję ciepło,
zsyłam deszcze i przyjmuję je na powrót;
jestem nieśmiertelnością i śmiercią,
bytem i niebytem, Ardżuno.

 

Kudelska


Ja daję ciepło, Ja susze i deszcz rozdzielam, Ja jestem
Śmiercią i nieśmiertelnością, to Ja jestem, Ardżuno, bytem i niebytem.

 

Rucińska


Ja grzeję, deszcz ściągam z ziemi, po czym go zsyłam na ziemię,
Jam życiem jest, jam jest śmiercią, jam byt i niebyt, Ardżuno!

 

Szuwalska


Dostarczam ciepła. Zsyłam deszcz i powstrzymuję.
Nieśmiertelnością jestem, jak i samą śmiercią
Oraz tym, co jest wieczne i tym, co przemija.
 
 

BhG 9.20

trai-vidyā māṃ soma-pāḥ pūta-pāpā yajñair iṣṭvā svar-gatiṃ prārthayante
te puṇyam āsādya surendra-lokam aśnanti divyān divi deva-bhogān

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


trai-vidyāḥ (znawcy trojakiej wiedzy) yajñaiḥ (ofiarami) mām (mnie) iṣṭvā (uczciwszy)
soma-pāḥ (pijący somę) pūta-pāpāḥ (oczyszczeni z przewin) svar-gatim (o niebiańskie przeznaczenie) prārthayante (proszący).
te (oni) puṇyam surendra-lokam (do szlachetnego świata króla niebian) āsādya (dotarłszy)
divi (w niebiosach) divyān deva-bhogān (niebiańskie radości niebian) aśnanti (spożywają).

 

tłumaczenie polskie


Znawcy trojakiej wiedzy, którzy piją somę i których grzech został zmyty
czcząc mnie proszą o niebiańskie przeznaczenie.
Oni docierają do zbożnych światów króla niebian,
a w niebiosach radują się niebiańskimi uciechami bogów.

 

analiza gramatyczna

trai-vidyāḥ trai-vidya 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ tisro vidyā [ṛg-yajuḥ-sāmākhyāḥ] santi teci, którzy posiadają trzy nauki [nazywane Ryg, Jadźur i Sama] (od: tri – trzy; vid – wiedzieć, vidyā – wiedza, mądrość);
mām asmat sn. 2i.1mnie;
soma-pāḥ soma-pa 1i.3 m. ; ye somaṃ pibantīti pijący somę (od: soma – sok ofiarny, nektar, księżyc; – pić, -pa – na końcu złożeń: pijący);
pūta-pāpāḥ pūta-pāpa 1i.3 m. ; KD / BV : yeṣāṃ pūtāni pāpāni santi te których grzechy są oczyszczone (od: – oczyszczać, PP pūta – oczyszczony; pāpa – grzech, zło);
yajñaiḥ yajña 3i.3 m. ofiarami (od: yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić);
iṣṭvā yaj (poświęcać, składać w ofierze, czcić) absol. uczciwszy;
svar-gatim svar-gati 2i.1 f. drogę do niebios (od: sūr – ranić, być stabilny, sūra – słońce, mędrzec, svar – niebo; gam – iść, gati – poruszanie się, droga, podróż, rezultat, schronienie, źródło);
prārthayante pra-arth (pragnąć, prosić) Praes. Ā 1c.3 pragną, proszą;
te tat sn. 1i.3 m. oni;
puṇyam puṇya 2i.1 m. do szlachetnego, do dobrego, do pobożnego, do czystego (od: – oczyszczać, lub puṇ – działać cnotliwie);
āsādya ā-sad (siadać, docierać) absol. osiadłszy, dotarłszy;
surendra-lokam sura-indra-loka 2i.1 m. ; TP : surāṇām indrasya lokam itido świata króla niebian (od: sur – władać lub svar – niebo, sura – niebianin; ind – posiadać moc, indra – król, najlepszy, władca niebios; loka – świat);
aśnanti (osiągać, radować się, przenikać) Praes. P 1c.3 osiągają, radują się;
divyān divya 2i.3 n. boskie (od: div – jaśnieć, diva – niebiosa);
divi div 7i.1 f. w niebiosach (od: div – jaśnieć);
deva-bhogān deva-bhoga 2i.3 m. ; TP : devānāṃ bhogān itiradości bogów (od: div – jaśnieć, bawić się, deva – bóg, niebianin; bhuj – cieszyć się, jeść, posiadać, bhoga – przyjemności, luksusy, bogactwo);

 

warianty tekstu


trai-vidyā → trī vidyā (trojaka nauka);
soma-pāḥ → soma-pā;
pūta-pāpā → dhūta-pāpā (których grzech jest strząśnięty);
prārthayanteprārthayaṃti (pragną, proszą);
surendra-lokam → surendra-lokān (światy króla niebian);
deva-bhogān → deha-bhogān (radości cielesne);
 
 



Śāṃkara


ye pūrvoktair nivṛtti-prakārair ekatva-pṛthaktvādi-vijñānair yajñair māṃ pūjayanta upāsate jñāna-vidaḥ, te yathā-vijñānaṃ mām eva prāpnuvanti | ye punar ajñāḥ kāma-kāmāḥ—

traividyā ṛg-yajuḥ-sāma-vido māṃ vasv-ādi-deva-rūpiṇaṃ somapāḥ somaṃ pibantīti somapāḥ, tenaiva soma-pānena pūta-pāpāḥ śuddha-kilbiṣāḥ, yajñair agniṣṭomādibhir iṣṭvā pūjayitvā svar-gatiṃ svarga-gamanaṃ svar eva gatiḥ svar-gatis tām, prārthayante | te ca puṇyaṃ puṇya-phalam āsādya saṃprāpya surendra-lokaṃ śatakratoḥ sthānam aśnanti bhuñjate divyān divi bhavān aprākṛtān deva-bhogān devānāṃ bhogān

 

Rāmānuja


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.21
 

Śrīdhara


tad evam avajānanti māṃ mūḍhā ity ādi śloka-dvayena kṣipra-phalāśayā devatāntaraṃ yajanto māṃ nādriyanta ity abhaktā darśitāḥ | mahātmānas tu māṃ pārthety ādinā ca mad-bhaktā uktāḥ | tatraikatvena pṛthaktvena vā ye parameśvaraṃ na bhajanti teṣāṃ janma-mṛtyu-pravāho durvāra ity āha traividyā iti dvābhyām | ṛg yajuḥ sāma lakṣaṇās tisro vidyāyeṣāṃ te trividyāḥ | trividyā eva traividyāḥ | svārthe tad-dhitaḥ | trisro vidyā adhīyate jānanti vā | traividyā veda-trayokta-karma-parāḥ ity arthaḥ | veda-traya-vihita-yajñair mām iṣṭvā mamaiva rūpaṃ devatānataram ity ajānanto ‚pi vastuta indrādi-rūpeṇa mām eveṣṭvā sampūjya | yajña-śeṣaṃ somaṃ pibantīti somapāḥ | tenaiva pūta-pāpāḥ śodhita-kalmaṣāḥ santaḥ svargatiṃ svargaṃ prati gatiṃ ye prārthayante te puṇya-phala-rūpaṃ surendra-lokaṃ svargam āsādya prāpya | divi svarge | divyānuttamān devānāṃ bhogān | aśnanti bhuñjate

 

Madhusūdana


evam ekatvena pṛthaktvena bahudhā ceti trividhā api niṣkāmāḥ santo bhagavantam upāsīnāḥ sattva-śuddhi-jñānotpatti-dvāreṇa krameṇa mucyante | ye tu sakāmāḥ santo na kenāpi prakāreṇa bhagavantam upāsate kintu sva-sva-kāma-sādhanāni kāmyāny eva karmāṇy anutiṣṭhanti te sattva-śodhakābhāvena jñāna-sādhanam anadhirūṇāḥ punaḥ punar janma-maraṇa-prabandhena sarvadā saṃsāra-duḥkham evānubhavantīty āha traividyeti dvābhyām |

ṛg-veda-yajur-veda-sāma-veda-lakṣaṇā hautrādhvarya-vaudgātra-pratipatti-hetavas tisro vidyā yeṣāṃ te tri-vidyās tri-vidyā eva svārthika-tad-dhitena traividyās tisro vidyā vidantīt vā veda-traya-vido yājñikā yajñair agniṣṭomādibhiḥ krameṇa savana-traye vasu-rudrād ity arūpiṇaṃ mām īśvaram iṣṭvā tad-rūpeṇa mām ajānanto ‚pi vastu-vṛttena pūjayitvābhiṣutya hutvā ca somaṃ pibantīti somapāḥ santas tenaiva soma-pānena pūta-pāpā nirasta-svarga-bhoga-pratibandhaka-pāpāḥ sakāmatayā svar-gatiṃ prārthayante na tu sattva-śuddhi-jñānotpatty-ādi | te divi svarge loke puṇyaṃ puṇya-phalaṃ sarvotkṛṣṭaṃ surendra-lokaṃ śata-kratoḥ sthānam āsādya divyān manuṣyair alabhyān deva-bhogān deva-dehopabhogyān kāmān aśnanti bhuñjate

 

Viśvanātha


evaṃ trividhopāsanāvanto ‚pi bhaktā eva mām eva parameśvaraṃ jānanto mucyante | ye tu karmiṇas te na mucyanta evety āha dvābhyāṃ traividyā iti | ṛg-yajuḥ-sāma-lakṣaṇās tisro vidyā adhīyante jānanti vā traividyā veda-trayokta-karma-parā ity arthaḥ | yajñair mām iṣṭvendrādayo mamaiva rūpāṇi ity ajānanto ‚pi vastuta indrādi-rūpeṇa mām eveṣṭvā yajña-śeṣaṃ somaṃ pibantīti somapās te puṇyaṃ prāpya

 

Baladeva


evaṃ svabhaktānāṃ vṛttam abhidhāya teṣām eva viśeṣaṃ bodhayituṃ sva-vimukhānāṃ vṛttim āha traividyā iti dvābhyām | tisṝṇāṃ vidyānāṃ samāhāras trividyaṃ | tad ye ‚dhīyante vidanti ca te traividyāḥ | tad adhīte tad veda iti sūtrād aṇ | ṛg-yajuḥ-sāmokta-karma-parā ity arthaḥ | trayī-vihitair jyotiṣṭomādibhir yajñair mām iṣṭvendrādayo mamaiva rūpāṇy avidvanto ‚pi vastutas tat-tad-rūpeṇāvasthitaṃ mām evāradhyety arthaḥ | somapā yajña-śeṣaṃ somaṃ pibantaḥ | pūta-pāpā vinaṣṭ-svargādi-prāpti-virodha-kalmaṣāḥ santo ye svargatiṃ prārthayante te puṇyam ity ādi visphuṭārthaḥ | mayaiva dattam iti śeṣaḥ

 
 



Michalski


Znawcy trzech Wed, pijący somę, oczyszczeni od zła – czczą mnie ofiarami i o wejście do nieba błagają, – a kiedy osiągną świat cudowny Indry – zażywają w niebie boskich rozkoszy.

 

Olszewski


Otwieram drogę do raju mędrcom, którzy przeczytali trzy Wedy, którzy pili somę, oczyścili się ze swoich grzechów i spełnili ofiarę. Doszedłszy do świętej siedziby boga Indry, karmią się w raju pokarmem boskim.

 

Dynowska


Znawcy trzech Wed i ci co świętą Somę piją, czyści i wolni od grzechu, ofiarą Mnie wielbiąc o drogę do nieba pytają, a wzniósłszy się w niebiański świat Władcy Świetlistych, biesiad anielskich kosztują.

 

Sachse


Znawcy trzech Wed zmywają swe winy pijąc somę;
złożywszy ofiary błagają mnie o wstęp do nieba.
A gdy dostaną się do świętego królestwa Indry,
zażywają w niebie niebiańskich,
bogom należnych rozkoszy.

 

Kudelska


Znawcy trzech Wed, napój somy pijący, z grzechów oczyszczeni, poprzez ofiarę cześć mi składają i proszą o wejście do nieba;
A gdy osiągną wspaniały świat Indry, doznają w niebie boskich rozkoszy.

 

Rucińska


Znawcy trój-Wedy, którzy pijąc somę
z win się obmyli i czcząc mnie ofiarą
Proszą o niebo, zdobywszy świat Indry,
niebiańskich w raju zażywają uciech.

 

Szuwalska


Znawcy Wed, którzy piją święty napój soma,
Oczyszczają się z grzechów. Czcząc Mnie ofiarami,
Modlą się, by do nieba udać się po śmierci.
Dzięki swej pobożności rodzą się w krainie
Boga Indry, by cieszyć się tam boskim życiem.
 
 

BhG 9.21

te taṃ bhuktvā svarga-lokaṃ viśālaṃ kṣīṇe puṇye martya-lokaṃ viśanti
evaṃ trayī-dharmam anuprapannā gatāgataṃ kāma-kāmā labhante

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


te (oni) tam viśālam svarga-lokam (ten rozległy świat niebiański) bhuktvā (skosztowawszy)
puṇye kṣīṇe (gdy zasługi zostały zniszczone) martya-lokam (w świat śmiertelny) viśanti (wchodzą).
evam (tak) trayī-dharmam anuprapannāḥ (podążający za dharmą trójki [Wed]) kāma-kāmāḥ (pragnący rozkoszy) gatāgatam (odejście i przyjście) labhante (osiągają).

 

tłumaczenie polskie


Oni skosztowawszy rozległych światów niebiańskich,
gdy ich zasługi wyczerpały się, wchodzą do świata śmiertelników.
Tak ci, którzy przestrzegają dharmy trójki [Wed] i pragną rozkoszy,
osiągają odejście i powrót.

 

analiza gramatyczna

te tat sn. 1i.3 m. oni;
tam tat sn. 2i.1 m. ten;
bhuktvā bhuj (jeść, cieszyć się) absol. zjadłszy, nacieszywszy się;
svarga-lokam svarga-loka 2i.1 m. ; TP : svargasya lokam itiświat niebiański (od: sūr – ranić, być stabilnym, sūra – słońce, mędrzec, svar – niebo, svar-ga – wiodący do nieba, niebiosa; loka – świat);
viśālam viśāla 2i.1 m. szeroki, rozległy, wielki, potężny (od: viś – wchodzić, lub vi-śṛ);
kṣīṇe kṣīṇa 7i.1 m. loc.abs.gdy jest: zniszczony, stracony, usunięty (od: kṣi – niszczyć);
puṇye puṇya 7i.1 m. loc.abs. w szlachetnym, w dobrym, w pobożnym, w czystym (od: – oczyszczać, lub puṇ – działać cnotliwie);
martya-lokam martya-loka 2i.1 m. ; TP : martyānāṃ lokam itido świata śmiertelników (od: mṛ – umierać, mṛtyu – śmierć, martya – śmiertelny, śmiertelnik; loka – świat);
viśanti viś (wchodzić) Praes. P 1c.3 wchodzą;
evam av. w ten sposób;
trayī-dharmam trayī-dharma 2i.1 m. ; TP : [veda-] traya [-vihitaṃ] dharmam iti za dharmą [ustanowioną] w trójce [Wed] (od: tri – trzy; traya – potrójny, f. trayī – potrójny, trójka Wed; dhṛ – dzierżyć, posiadać, dharma – dharma);
anuprapannāḥ anu-pra-panna (anu-pra-pat – wchodzić za, podążać) PP 1i.3 m. podążający za;
gatāgataṃ gata-āgata 2i.1 n. ; DV : gataṃ cāgataṃ cetiodchodzenie i przychodzenie (od: gam – iść, PP gata – poszły; ā-gam – przychodzić);
kāma-kāmāḥ kāma-kāma 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ kāmānāṃ kāmo ‘sti te  ci, których pragnieniem są rozkosze (od: kam –pragnąć, kochać, tęsknić, kāma – pragnienie, miłość, przyjemność);
labhante labh (osiągać) Praes. Ā 1c.3 osiągają;

 

warianty tekstu


kṣīṇe puṇyepuṇye kṣīṇe (gdy zasługi uległy wyczerpaniu);
martya-lokaṃmartya-loke (w świat śmiertelników);
evaṃ trayī-dharmam evaṃ hī trayī dharmyam / evaṃ hī trai-dharmyam (tak zaiste potrójną dharmę);
anuprapannā → anupraviṣṭā (wchodzący);
gatāgataṃ → gatāgatiṃ (pójście i przyjście);
kāma-kāmā → kāma-kāmaṃ ([osiągają] pragnienie rozkoszy);
 
 



Śāṃkara


te taṃ bhuktvā svarga-lokaṃ viśālaṃ vistīrṇaṃ kṣīṇe puṇye martya-lokaṃ viśanti āviśanti | evaṃ yathoktena prakāreṇa trayī-dharmaṃ kevalaṃ vaidikaṃ karmānuprapannā gatāgataṃ gataṃ cāgataṃ ca gatāgataṃ gamanāgamanaṃ kāma-kāmāḥ kāmān kāmayanta iti kāma-kāmā labhante gatāgatam eva, na tu svātantryaṃ kvacil labhanta ity arthaḥ

 

Rāmānuja


evaṃ mahātmanāṃ jñānināṃ bhagavadanubhavaikabhogānāṃ vṛttam uktvā teṣām eva viśeṣaṃ darśayitum ajñānāṃ kāmakāmānāṃ vṛttam āha

ṛgyajussāmarūpās tisro vidyāḥ trividyam; kevalaṃ trividyaniṣṭhās traividyāḥ, na tu trayyantaniṣṭhāḥ / trayyantaniṣṭhā hi mahātmanaḥ pūrvoktaprakāreṇa nikhilavedavedyaṃ mām eva jñātvā+atimātramadbhaktikāritakīrtanādibhir jñānayajñena ca madekaprāpyā mām evopāsate / traividyās tu vedapratipādyakevalendrādiyāgaśiṣṭasomān pibantaḥ, pūtapāpāḥ svargādiprāptivirodhipāpāt pūtāḥ, taiḥ kevalendrādidevatyatayā+anusaṃhitair yajñair vastutas tadrūpaṃ mām iṣṭvā, tathāvasthitaṃ mām ajānantaḥ svargagatiṃ prārthayante / te puṇyam duḥkhāsaṃbhinnaṃ surendralokaṃ prāpya tatra tatra divyān devabhogān aśnanti / te taṃ viśālaṃ svargalokaṃ bhuktvā tadanubhavahetubhūte puṇye kṣīṇe punar api martyalokaṃ viśanti / evaṃ trayyantasiddhajñānavidhurāḥ kāmyasvargādikāmāḥ kevalaṃ trayīdharmam anuprapannāḥ gatāgataṃ labhante alpāsthirasvargādīn anubhūya punaḥ punar nivartanta ityarthaḥ

 

Śrīdhara


tataś ca te tam iti | te svarga-kāmās taṃ prārthitaṃ vipulaṃ svarga-lokaṃ tat-sukhaṃ bhuktvā bhoga-prāpake puṇye kṣīṇe sati martya-lokaṃ viśanti | punar apy evam eva veda-traya-vihitaṃ dharmam anugatāḥ kāma-kāmā bhogān kāmayamānā gatāgataṃ yātāyātaṃ labhante

 

Madhusūdana


tataḥ kim aniṣṭam iti tadāha te tam iti | te sakāmās taṃ kāmyena puṇyena prāptaṃ viśālaṃ vistīrṇaṃ svarga-lokaṃ bhuktvā tad-bhoga-janake puṇye kṣīṇe sati tad-deha-nāśāt punar deha-grahaṇāya martya-lokaṃ viśanti punar garbha-vāsādi-yātanā anubhavantīty arthaḥ | punaḥ punar evam ukta-prakāreṇa | hiḥ prasiddhy-arthaḥ | traidharmyaṃ hautrādhvaryavaudgātra-dharma-trayāha jyotirṣṭomādikaṃ kāmyaṃ karma | trayī-dharmam iti pāṭhe ‚pi trayyā veda-trayeṇa pratipāditaṃ dharmam iti sa evārthaḥ | anupapannā anādau saṃsāre pūrva-pratipatty-apekṣayānu-śabdaḥ | pūrva-pratipatty-anantaraṃ manuṣya-lokam āgatya punaḥ pratipannāḥ | kāma-kāmā divyān bhogān kāmayamānā evaṃ gatāgataṃ labhante karma kṛtvā svargaṃ yānti tata āgatya punaḥ karma kurvantīty evaṃ garbha-vāsādi-yātanā-pravāhas teṣām aniśam anuvartata ity abhiprāyaḥ

 

Viśvanātha


gatāgataṃ punaḥ punar mṛtyu-janmanī

 

Baladeva


tataś ca te tam iti te svarga-prārthakāḥ prārthitaṃ taṃ svarga-lokaṃ bhuktvā tat-prāpake puṇye kṣīṇe sati martya-lokaṃ viśanti pañcāgni-vidyokta-rītyā bhuvi brāhmaṇādi-janmāni labhante punar apy evam eva trayī-vihitaṃ dharmam anutiṣṭhantaḥ kāma-kāmāḥ svarga-bhogecchavo gatāgataṃ labhante saṃsarantīty arthaḥ
 
 



Michalski


Ale gdy się nacieszą szerokim światem nieba i gdy wyczerpią się ich zasługi, – wracają z powrotem na świat śmiertelnych. – Tak oto posłuszni prawom trzech Wed i pragnień pełni, -– idą do nieba, by wrócić na ziemię.

 

Olszewski


A gdy już pokosztowali tego wielkiego świata niebios, kiedy już otrzymali nagrodę zasług swoich, wracają do bytu śmiertelnych. W taki sposób ludzie, którzy żyją według trzech ksiąg Prawa, goniąc za szczęściem doczesnem, podlegli są powrotom.

 

Dynowska


a gdy się wielkością dziedzin niebiańskich nasycą, a świątobliwość swoją wyżyją do dna, znów na ten świat śmiertelnych wracają. Idąc za przepisami Wed, żyjąc cnotliwie i pragnąc nagrody, osiągają to co przemija.

 

Sachse


A kiedy się już nasycą szczęściem niebios szerokich,
i kiedy wyczerpie się zasób ich zasług,
powracają do świata śmiertelnych.
Tak to ciągłe pojawianie się i zanik
jest udziałem tych,
którzy hołdują potrójnemu prawu
i dążą do zaspokojenia swych pragnień.

 

Kudelska


I gdy tam nacieszą się rozległym krajem niebiańskim i wyczerpie się owoc ich czynów cnotliwych,
To na świat śmiertelny znów przychodzą, tu, podążając za prawami trzech Wed, doświadczając różnorodnych pragnień, osiągają to, co przemija.

 

Rucińska


Gdy się nasycą wielkim światem niebios,
wraz z końcem zasług wchodzą w świat śmiertelnych…
Tak to służący trójdharmie przychodzą
wciąż i odchodzą, spragnieni rozkoszy!

 

Szuwalska


Doświadczywszy radości nieograniczonej,
Gdy uczynków pobożnych wyczerpią się skutki,
Zmuszeni są powrócić do świata śmiertelnych.
Tak zasad pism wedyjskich wiernie przestrzegając,
Spełnienia w pożądaniu swoim pożądając,
Osiągają rezultat, który jest nietrwały.
 
 

BhG 9.22

ananyāś cintayanto māṃ ye janāḥ paryupāsate
teṣāṃ nityābhiyuktānāṃ yoga-kṣemaṃ vahāmy aham

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


ye janāḥ (którzy ludzie) ananyāḥ (nie oddani niczemu innemu) mām (o mnie) cintayantaḥ (rozmyślający) [mām](mnie) paryupāsate (oddają cześć),
aham (ja) teṣām nityābhiyuktānām (tych zawsze zaprzężonych) yoga-kṣemam (zysk i utrzymanie) vahāmi (niosę).

 

tłumaczenie polskie


Ja dostarczam zysku i utrzymania tym ludziom,
którzy nie oddani niczemu innemu zawsze o mnie rozmyślają,
mnie czczą i są zawsze zaprzężeni.

 

analiza gramatyczna

ananyāḥ an-anya 1i.3 m. nieoddani niczemu innemu (od: anya – inny);
cintayantaḥ cintayant (cint – myśleć, rozważać) PPr 1i.3 m. rozmyślający;
mām asmat sn. 2i.1o mnie;
ye yat sn. 1i.3 m. którzy;
janāḥ jana 1i.3 m. ludzie, rasy, rody (od: jan – rodzić, stwarzać);
paryupāsate pari-upa-ās (oddawać cześć, wielbić) Praes. Ā 1c.3 oddają cześć, uczestniczą;
teṣām tat sn. 6i.3 m. tych;
nityābhiyuktānām nitya-abhi-yukta 6i.3 m. nityam abhiyuktā itizawsze zaprzężeni (od: av. nityam – zawsze; abhi-yuj – przyłączyć, PP abhi-yukta –zaprzężony);
yoga-kṣemam yoga-kṣema 2i.1 n. ; DV : yogaṃ ca kṣemaṃ ceti zysk i utrzymanie (od: yuj – zaprzęgać, łączyć, yoga – przyłączanie, zysk, zaprzęgnięcie, zastosowanie, metoda, środki, jedna ze szkół filozofii indyjskiej; kṣema – spokój, bezpieczeństwo, dobrobyt, zachowanie);
vahāmi vah (nieść) Praes. P 3c.1 niosę, dostarczam;
aham asmat sn. 1i.1ja;

 

warianty tekstu


ananyāś cintayanto māṃ ananyāś ca viraktā māṃ (i nieoddani niczemu innemu, obojętni, mnie…);
vahāmy → dadāmy (daję);
 
 


Śāṃkara


ye punar niṣkāmāḥ samyag-darśinaḥ—

ananyā apṛthag-bhūtāḥ paraṃ devaṃ nārāyaṇam ātmatvena gatāḥ santaś cintayanto māṃ ye janāḥ saṃnyāsinaḥ paryupāsate, teṣāṃ paramārtha-darśināṃ nityābhiyuktānāṃ satatābhiyogināṃ yoga-kṣemaṃ yogo’prāptasya prāpaṇaṃ kṣemas tad-rakṣaṇaṃ tad-ubhayaṃ vahāmi prāpayāmy aham | jñānī tv ātmaiva me mataṃ [gītā 7.18] sa ca mama priyaḥ [gītā 7.17] yasmād tasmāt te mamātma-bhūtāḥ priyāś ceti |

nanv anyeṣām api bhaktānāṃ yoga-kṣemaṃ vahaty eva bhagavān | satyaṃ vahaty eva | kiṃtv ayaṃ viśeṣaḥ—anye ye bhaktās te ātmārthaṃ svayam api yoga-kṣemam īhante | ananya-darśinas tu nātmārthaṃ yoga-kṣemam īhante | na hi te jīvite maraṇe vātmano gṛddhiṃ kurvanti | kevalam eva bhagavac-charaṇās te | ato bhagavān eva teṣāṃ yoga-kṣemaṃ vahatīti

 

Rāmānuja


mahātmanas tu niratiśayapriyarūpamaccintanaṃ kṛtvā mām anavadhikātiśayānandaṃ prāpyana punar āvartanta iti teṣāṃ viśeṣaṃ darśayati

ananyāḥ ananyaprayojanāḥ, maccintanena vinā+ātmadhāraṇālābhān maccintanaikaprayojanāḥ māṃ cintayanto ye mahātmāno janāḥ paryupāsate sarvakalyānṇaguṇānvitaṃ sarvavibhūtiyuktaṃ māṃ parita upāsate, anyūnam upāsate, teṣāṃ nityābhiyuktānām mayi nityābhiyogaṃ kāṅkṣamāṇānām, aham matprāptilakṣaṇaṃ yogam, apunarāvṛttirūpaṃ kṣemam ca vahāmi

 

Śrīdhara


mad-bhaktās tu mat-prasādena kṛtārthā bhavantīty āha ananyāḥ iti | ananyā nāsti mad-vyatirekeṇānyat kāmayaṃ yeṣāṃ te | tathābhūtā ye janā māṃ cintayantaḥ sevante teṣāṃ nityābhiyuktānāṃ sarvadā mad-eka-niṣṭhānāṃ yogaṃ dhanādi-lābhaṃ kṣemaṃ ca tat-pālanaṃ mokṣaṃ vā | tair aprārthitam apy aham eva vahāmi prāpayāmi

 

Madhusūdana


niṣkāmāḥ samyag-darśinas tu ananyā iti | anyo bheda-dṛṣṭi-viṣayo na vidyate yaṣāṃ te ‚nanyāḥ sarvādvaita-darśinaḥ sarva-bhoga-niḥspṛhāḥ | aham eva bhagavān vāsudevaḥ sarvātmā na mad-vyatiriktaṃ kiṃcid astīti jñātvā tam eva pratyañcaṃ sadā cintayanto māṃ nārāyaṇam ātatvena ye janāḥ sādhana-catuṣṭaya-sampannāḥ saṃnyāsinaḥ pari sarvato ‚navacchinnatayā paśyanti te mad-ananyatayā kṛtakṛtyā eveti śeṣaḥ |

advaita-darśana-niṣṭhānām atyanta-niṣkāmānāṃ teṣāṃ svayam aprayatamānāṃ kathaṃ yoga-kṣemau syātām ity ata āha teṣāṃ nityābhiyuktānāṃ nityam anavaratam ādareṇa dhyāne vyāpṛtānāṃ deha-yātrā-mātrārtham apy aprayatamānānāṃ yogaṃ ca kṣemaṃ ca | alabdhasya lābhaṃ labdhasya parirakṣaṇaṃ ca śarīra-sthity-arthaṃ yoga-kṣemam akāmayamānānām api vahāmi prāpayāmy ahaṃ sarveśvaraḥ |

teṣāṃ jñānī nitya-yukta eka-bhaktir viśiṣyate |
priyo hi jñānino ‚tyartham ahaṃ sa ca mama priyaḥ || [Gītā 7.17] iti hy uktam |

yadyapi sarveṣām api yoga-kṣemaṃ vahati bhāgavāṃs tathāpy anyeṣāṃ prayatnam utpādya tad-dvārā vahati jñānināṃ tu tad-arthaṃ prayatnam utpādya vahatīti viśeṣaḥ

 

Viśvanātha


mad-ananya-bhaktānāṃ sukhaṃ tu na karma-prāpyaṃ kintu mad-dattam evety āha ananyā iti | nityam eva sadaivābhiyuktānāṃ paṇḍitānām iti tad anye nityam apaṇḍitā iti bhāvaḥ | yad vā nitya-saṃyoga-spṛhāvatāṃ yogo dhanādi-lābhaḥ kṣemaṃ tat-pālanaṃ ca tair tair anapekṣitam apy aham eva vahāmy atra karomīty aprayujya vahāmīti prayogāt teṣāṃ śarīra-poṣaṇa-bhāro mayaivohyate yathā svakalatra-putrādi-poṣaṇa-bhāro gṛhastheneti bhāvaḥ | na ca anyeṣām iva teṣām api yoga-kṣemaṃ karma-prāpyam evety ata ātmārāmasya sarvetodāsīnasya parameśvarasya tava kiṃ tad-vahaneneti vācyam | bhaktir asya bhajanaṃ tad ihāmutropādhi-nairāsyenāmuṣmin manaḥ-kalpanam etad eva naiṣkarmyam | iti śruter mad-anya-bhaktānāṃ niṣkāmatvena naiṣkarmyāt teṣu dṛṣṭaṃ sukhaṃ mad-dattam eva | tatra mama sarvatrodāsīnasyāpi sva-bhakta-vātsalyam eva hetur jñeyaḥ | na caivaṃ tvayi sveṣṭa-deve sva-nirvāha-bhāraṃ dadānās te bhaktāḥ prema-śūnyā iti vācyam | tair mayi sva-bhārasya sarvathaivānarpaṇāt mayaiva svecchayā grahaṇāt | na ca saṅkalpa-mātreṇa viśva-sṛṣṭy-ādi kartuṃ mamāyaṃ bhāro jñeyaḥ | yad vā bhakta-janāsaktasya mama sva-bhogya-kāntābhāra-vahanam iva tadīya-yoga-kṣema-vahanam atisukha-pradam iti

 

Baladeva


atha sva-bhaktānāṃ viśeṣaa nirūpayati ananyā iti | ye janā ananyā mad-eka-prayojanā māṃ cintayanto dhyāyantaḥ paritaḥ kalyāṇa-guṇa-ratnāśrayatayā vicitrādbhuta-līlā-pīyūṣāśrayatayā divya-vihbūty-āśrayatayā copāsate bhajanti teṣāṃ nityaṃ sarvadaiva mayy abhiyuktānāṃ vismṛta-deha-yātrāṇām aham eva yoga-kṣemam annādy-āharaṇaṃ tat-saṃrakṣaṇaṃ ca vahāmi | atra karomīty anuktvā vahāmīty uktis tu tat-poṣaṇa-bhāro mayaiva voḍhavyo gṛhasthasyeva kuṭumba-poṣaṇa-bhāra iti vyanakti | evam āha sūtrakāraḥ svāminaḥ phala-śruter ity ātreyaḥ [Vs 3.4.44] iti | atrāhuḥ teṣāṃ nityaṃ mayā sārdham abhiyogaṃ vāñchatāṃ yogaṃ mat-prāpti-lakṣaṇaṃ kṣemaṃ ca matto ‚punar-āvṛtti-lakṣaṇam aham eva vahāmi | teṣāṃ mat-prāpaṇa-bhāro mamaiva | na tv arcir-āder deva-gaṇasyeti | evam evābhidhāsyati dvādaśe – ye tu sarvāṇi karmāṇi ity ādi-dvayena | sūtrakāro ‚py evam āha viśeṣaṃ ca darśayati [Vs 4.3.16] iti
 
 



Michalski


Tym jednak, którzy czczą mnie, o niczym pozamną nie myśląc, – tym, bezpowrotnie mi oddanym, ja zabezpieczę wszystko, co zdobyli.

 

Olszewski


Ludzie, którzy mnie służą, nie myśląc o żadnej innej rzeczy i pozostając w ciągłem zjednoczeniu ze mną, otrzymują odemnie szczęśliwość Jedności.

 

Dynowska


Lecz tych, którzy Mnie jednemu przynoszą swą cześć, w nic innego nie kierując myśli, tych zharmonizowanych ze Mną i w Jodze zjednoczonych, Ja Sam obdarzam i chronię.

 

Sachse


Natomiast ludziom, którzy myślą jedynie o mnie
i mnie jednemu oddają cześć,
im, bezustannie zatopionym w jodze,
ja sam zapewniam bezpieczną egzystencję.

 

Kudelska


Ludziom, którzy cześć mi składają o mnie myśląc jedynie, myśli tej całkowicie oddani,
Ja sam dostarczam tego, czego potrzebują, i chronię to, co posiadają.

 

Rucińska


Tym, co o innym nie myśląc, mnie wielbią, w Tym zatopieni,
Tym ludziom ja sam zapewniam zdobycie i utrzymanie”.

 

Szuwalska


Tych, co myśli swe na Mnie skupiają jedynie,
Wiernie dążąc do prawdy, otaczam opieką.
 
 

BhG 9.23

ye py anya-devatā-bhaktā yajante śraddhayānvitāḥ
te pi mām eva kaunteya yajanty avidhi-pūrvakam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he kaunteya (Kuntjowicu!),
ye anya-devatā-bhaktāḥ api (którzy, choć wielbiciele innych bóstw) śraddhayā anvitāḥ (wyposażeni w wiarę) yajante (czczą),
te api (nawet ci) avidhi-pūrvakam (niezgodnie z zasadami) mām eva (mnie właśnie) yajanti (czczą).

 

tłumaczenie polskie


Kuntjowicu, wielbiciele innych bóstw, którzy czczą [je] z wiarą,
wielbią jedynie mnie, ale [czynią to] niezgodnie z zasadami.

 

analiza gramatyczna

ye yat sn. 1i.3 m. którzy;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
anya-devatā-bhaktāḥ anya-devatā-bhakta 1i.3 m. ; TP : anyāsāṃ devatānāṃ bhaktā itiwielbiciele innych bóstw (od: anya – inny; div – jaśnieć, bawić się, deva – bóg, niebianin, devatā – bóstwo, ubóstwione; bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, PP bhakta – rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany);
yajante yaj (poświęcać, składać w ofierze, czcić) Praes. Ā 1c.3 czczą, składają ofiary;
śraddhayā śrad-dhā 3i.1 f. przez wiarę, przez przekonanie (od: śrat  – w złożeniach: wiara; dhā – pokładać [wiarę]);
anvitāḥ anvita (anu-i – podążać) PP 1i.3 m. połączeni, wyposażeni (w co? – wymaga instrumentalu);
te tat sn. 1i.3 m. oni;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
kaunteya kaunteya 8i.1 m. o synu Kunti (od: kunti – lud Kuntiów, kuntī – Kunti, matka Pandowiców);
yajanti yaj (poświęcać, składać w ofierze, czcić) Praes. P 1c.3 czczą, składają ofiary;
avidhi-pūrvakam av. niezgodnie z zasadami (od: vidhi – zasada, nakaz, prawo; pūrvaka – wcześniejszy, starożytny, na końcu złożeń: poprzedzony;

 

warianty tekstu


ye py anya-devatā-bhaktā ye tv anya-devatā bhaktā (ale którzy wielbiciele innych bóstw);
yajanty avidhi-pūrvakamyajaṃti vidhi-pūrvakam / yajante ‘vidhi-pūrvakam (czczą zgodnie z zasadami / czczą niezgodnie z zasadami);

Druga pada BhG 9.23 jest taka sama jak druga pada BhG 17.1

 
 


Śāṃkara


nanv anyāpi devatās tvam eva cet tad-bhaktāś ca tvām eva yajante | satyam evaṃ—

ye’py anya-devatā-bhaktā anyāsu devatāsu bhaktā anya-devatā-bhaktāḥ santo yajante pūjayanti śraddhayā āstikya-buddhyānvitā anugatāḥ, te’pi mām eva kaunteya yajanty avidhi-pūrvakam avidhir ajñānaṃ tat-pūrvakaṃ yajanta ity arthaḥ

 

Rāmānuja


ye tv indrādidevatābhaktāḥ kevalatrayīniṣṭhāḥ śraddhayā+anvitāḥ indrādīn yajante, te ‚pi pūrvoktena nyāyena sarvasya maccharīratayā madātmakatvena, indrādiśabdānāṃ ca madvācitvād vastuto mām eva yajante; api tv avidhipūrvakaṃ yajante / indrādīnāṃ devatānāṃ karamsvārādhyatayā anvayaṃ yathā vedāntavākyāni, „caturhotāro yatra saṃpadaṃ gacchanti deaiḥ” ityādīni vidadhati, na tatpūrvakaṃ yajante / vedāntavākyajātaṃ hi paramapuruṣaśarīratayā+avasthitānām indrādīnām ārādhyatvaṃ vidadhad atmabhūtasya paramapuruṣasyaiva sākṣād ārādhyatvaṃ vidadhāti / caturhotāraḥ agnihotradarśapūrṇamāsādīni karmāṇi, yatra paramātmany ātmatayā+avasthite saty eva taccharīrabhūtendrādidevaiḥ; saṃpadaṃ gacchanti indrādidevānām ārādhanāny etāni karmāṇītīmāṃ saṃpadaṃ gacchantītyarthaḥ

 

Śrīdhara


nanu ca tvad-vyatirekeṇa vastuto devatāntarasyābhāvādindrādi-sevino ‚pi tvad-bhaktā eveti kathaṃ te gatāgataṃ labheran ? tatrāha ye ‚pīti | śraddhayopetā bhaktāḥ santo ye janā anya-devatā indrādi-rūpā yajante te ‚pi mām eva yajantīti satyaṃ kintu avidhi-pūrvakam | mokṣa-prāpakaṃ vidhiṃ vinā yajanti | atas te punar āvartante

 

Madhusūdana


nanv anyā api devatās tvam eva tvad-vyatiriktasya vastv-antarasyābhāvāt | tathā ca devatāntara-bhaktā api tvām eva bhajanta iti na ko ‚pi viśeṣaḥ syāt | tena gatāgataṃ kāma-kāmā vasu-rudrādityādi-bhaktā labhante | ananyāś cintayanto māṃ tu kṛta-kṛtyā iti katham uktaṃ tatrāha ye ‚pīti | yathā mad-bhaktā mām eva yajanti tathā ye ‚nya-devatānāṃ vasv-ādīnāṃ bhaktā yajante jyotiṣṭomādibhiḥ śraddhayāstikya-buddhyā ‚nvitāḥ | te ‚pi mad-bhaktā iva he kaunteya tat-tad-devatā-rūpeṇa sthitaṃ mām eva yajanti pūjayanti | avidhi-pūrvakam avidhir ajñānaṃ tat-pūrvakaṃ sarvātmatvena mām ajñātvā mad-bhinnatvena vastv-ādīn kalapayitvā yajantīty arthaḥ

 

Viśvanātha


nanu ca jñāna-yajñena cāpy anye ity anena tvayā svasyaivopāsanā trividhoktā | tatra bahudhā viśvato-mukham iti tṛtīyāyā upāsanāyā jñāpanārtham | ahaṃ kratur ahaṃ yajñaḥ ity ādi svasya viśva-rūpatvaṃ darśitaṃ | ataḥ karma-yogena karmāṅga-bhūtendrādi-yājakās tathā prādhānyenaiva devatāntara-bhaktā api tvad-bhaktā eva | kathaṃ tarhi te na mucyante ? yad uktaṃ tvayā gatāgataṃ kāma-kāmā labhante iti | antavat tu phalaṃ teṣām iti ca | tatrāha ye ‚pīti satyaṃ mām eva yajantīti | kintv avidhi-pūrvakam mat-prāpakaṃ vidhiṃ vinaiva yajanty ataḥ punar āvartante

 

Baladeva


nanv indrādi-yājino ‚pi vastutas tvad-yājina eva teṣāṃ kuto gatāgatam iti cet tatrāha ye ‚pīti | ye janā anya-devatā-bhaktāḥ kevaleṣv indrādiṣu bhaktimantaḥ śraddhayā ataeva phala-pradā iti dṛḍha-viśvāsenopetāḥ santo yajante yajñais tān arcayanti | te ‚pi mām eva yajanti iti satyam etat | kintv avidhi-pūrvakaṃ te yajanti yena vidhinā gatāgata-nivartakā mat-prāptiḥ syāt taṃ vidhiṃ vinaiva | atas tat te labhante
 
 



Michalski


Ci, którzy miłują innych bogów i wiarą natchnieni składają im ofiary, – ci, Kauntejo, składają ofiary mnie, chociaż nie tak, jakby powinni.

 

Olszewski


Ci nawet, którzy pełni wiary, wielbią inne bóstwa, czczą mię także, chociaż nie podług przepisów starożytnych.

 

Dynowska


Nawet ci, którzy z żywą wiarą Świetlistym składają ofiary, Mnie również tym wielbią, o synu Kunti, chociaż nie wedle pradawnych wskazań.

 

Sachse


Ci zaś, którzy jako wyznawcy innych bóstw
im w głębokiej wierze składają ofiary,
w rzeczywistości mnie je składają, o synu Kunti,
choć nieświadomie.

 

Kudelska


Nawet ci, którzy inne bóstwa wielbią, jeśli całą swą wiarę w to wkładają, mnie składają hołd;
Lecz ich, synu Kunti, ofiara nie jest zgodna ze starożytnym prawem.

 

Rucińska


I ci, którzy innym bóstwom oddają cześć pełni wiary,
Nawet i oni mnie tylko czczą nieświadomie, Kauntejo!

 

Szuwalska


Osoby, które z wiarą innych bogów wielbią,
Mnie również cześć oddają, chociaż niewłaściwie,
 
 

BhG 9.24

ahaṃ hi sarva-yajñānāṃ bhoktā ca prabhur eva ca
na tu mām abhijānanti tattvenātaś cyavanti te

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


aham hi (zaiste ja) sarva-yajñānām (wszystkich ofiar) bhoktā ca (i radujący się) prabhuḥ eva ca (i zaiste pan).
[te tu] (ale oni) tattvena (prawdziwie) mām (mnie) na abhijānanti (nie rozpoznają),
ataḥ [te](z tego powodu oni) cyavanti (upadają).

 

tłumaczenie polskie


Zaiste to ja raduję się wszelkimi ofiarami i jestem [ich] panem.
Oni nie rozpoznają mnie zgodnie z prawdą, dlatego upadają.

 

analiza gramatyczna

aham asmat sn. 1i.1ja;
hi av. ponieważ, albowiem, właśnie, zaiste, z pewnością;
sarva-yajñānām sarva-yajña 6i.3 m. ; sarvāṇāṃ yajñānām itiwszystkich ofiar (od: sarva – wszystko; yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić, yajña – ofiara, czczenie, imię Wisznu);
bhoktā bhoktṛ 1i.1 m. jedzący, cieszący się (od: bhuj – jeść, cieszyć się);
ca av. i;
prabhuḥ pra-bhu 1i.1 m. doskonały, potężny, bogaty, Pan, Władca (od: pra- – prefiks: na przedzie, bardzo; bhū – być);
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
ca av. i;
na av. nie;
tu av. ale, wtedy, z drugiej strony, i;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
abhijānanti abhi-jñā (rozpoznawać) Praes. P 1c.3 rozpoznają, rozumieją;
tattvena av. prawdziwie, zgodnie z prawdą (od: tat – to, abst. tat-tva – tość, prawda, realność);
ataḥ av. stąd, odtąd (ablativus nieodmienny zakończony na -tas);
cyavanti cyu (odpadać, odchodzić) Praes. P 1c.3 upadają, zbaczają;
te tat sn. 1i.3 m. oni;

 

warianty tekstu


sarva-yajñānāṃsarva-bhūtānāṃ (wszystkich bytów);
cyavanti → calaṃti / vyacaṃti / cavaṃti / calaṃte (drżą / zginają się / drżą);
 
 



Śāṃkara


kasmāt te’vidhi-pūrvakaṃ yajanta ity ucyate | yasmāt—

ahaṃ hi sarva-yajñānāṃ śrautānāṃ smārtānāṃ ca sarveṣāṃ yajñānāṃ devatātmatvena bhoktā ca prabhur eva ca | mat-svāmiko hi yajñaḥ, adhiyajño’ham evātra [gītā 8.4] iti hy uktam | tathā na tu mām abhijānanti tattvena yathāvat | ataś cāvidhi-pūrvakam iṣṭvā yāga-phalāc cyavanti pracyavante te

 

Rāmānuja


atas traividyā indrādiśarīrasya paramapuruṣasyārādhanāny etāni karmāṇi; ārādhyaś ca sa eveti na jānanti, te ca parimitaphalabhāginaś cyavanasvabhāvāś ca bhavanti; tad āha

prabhur eva ca tatra tatra phalapradātā cāham eva ityarthaḥ

 

Śrīdhara


etad eva vivṛṇoti aham iti | sarveṣāṃ yajñānāṃ tat-tad-devatā-rūpeṇāham eva bhoktā | prabhuś ca svāmī | phala-dātā cāpy aham evety arthaḥ | evambhūtaṃ māṃ te tattvena yathāvan nābhijānanti | ataś cyavanti pracyavante punar āvartante | ye tu sarva-devatāsu mām evātaryāminaṃ paśyanto yajanti te tu nāvartante

 

Madhusūdana


avidhi-pūrvakatvaṃ vivṛṇvan phala-pracyutim amīṣām āha aham hīti | ahaṃ bhagavān vāsudeva eva sarveṣāṃ yajñānāṃ śrautānāṃ smārtānāṃ ca tat-tad-devatā-rūpeṇa bhoktā ca svenāntaryāmi-rūpeṇādhiyajñatvāt prabhuś ca phala-dātā ceti prasiddham etat | devatāntara-yājinas tu mām īdṛśaṃ tattvena bhoktṛtvena prabhutvena ca bhagavān vāsudeva eva vastv-ādi-rūpeṇa yajñānāṃ bhoktā svena rūpeṇa ca phala-dātā na tad-anyo ‚sti kaścid ārādhya ity evaṃ-rūpeṇa na jānanti | ato mat-svarūpāparijñānān mahatāyāseneṣṭvāpi mayy anarpita-karmāṇas tat-tad-deva-lokaṃ dhūmādi-mārgeṇa gatvā tad-bhogānte cyavanti pracyavante tad-bhoga-janaka-karma-kṣayāt tad-dehādi-viyuktāḥ punar deha-grahaṇāya manuṣya-lokaṃ pratyāvartante | ye tu tat-tad-devatāsu bhagavantam eva sarvāntaryāmiṇaṃ paśyanto yajante te bhagavad-arpita-karmāṇas tad-vidyā-sahita-karma-vaśād arcir-ādi-mārgeṇa brahma-lokaṃ gatvā tatrotpanna-samyag-darśanās tad-bhogānte mucyanta iti vivekaḥ

 

Viśvanātha


avidhi-pūrvakatvaṃ evāha aham iti | devatāntara-rūpeṇāham eva bhoktā prabhuḥ svāmī phala-dātā cāham evati | māṃ tu tattvena na jānanti | yathā sūryasyāham upāsakaḥ | sūrya eva mayi prasīdatu | sūrya eva mad-abhīṣṭaṃ phalaṃ dadātu | sūrya eva parameśvara iti teṣāṃ buddhiḥ | na tu parameśvaro nārāyaṇa eva sūryaḥ | sa eva tādṛśa-śraddhotpādakaḥ | sa eva mahyaṃ sūryopāsanā-phala-pradaḥ | iti buddhi-ratas tattvato mad-abhijñānābhāvāt te cyavante | bhagavān nārāyaṇa eva sūryādi-rūpeṇārādhyate iti bhāvanayā viśvato-mukhaṃ mām upāsīnās tu mucyanta eva | tasmān mad-vibhūtiṣu sūryādiṣu pūjā mad-vibhūti-jñāna-pūrvikaiva kartavyā | na tv anyathā iti dyotitam

 

Baladeva


avidhi-pūrvakatāṃ darśayati ahaṃ hīti | aham evendrādi-rūpeṇa sarveṣāṃ yajñānāṃ bhoktā prabhuḥ svāmī pālakaḥ phaladaś cety evaṃ tattvena māṃ nābhijānanti | atas te cyavanti saṃsaranti

 
 


Michalski


Ja bowiem odbieram wszystkie ofiary i jestem ich panem, lecz ci nie poznali mej prawdziwej istoty, i dlatego wrócą na ziemię.

 

Olszewski


Albowiem ja pobieram i przewodniczę wszystkim Ofiarom; lecz oni mię nie znają w mej treści i przez to na nowo upadają.

 

Dynowska


Bowiem jam jest Pan ofiar wszystkich, każdą upodobałem ofiarę, a oni błądzą, Mej istotnej, najgłębszej nie znając natury.

 

Sachse


Albowiem to ja jestem odbiorcą wszystkich ofiar
i ich panem.
Oni zaś nie znają prawdy o mnie
i dlatego oddalają się [ode mnie].

 

Kudelska


Bowiem Ja spożywam wszystkie ofiary i Ja jestem panem ich wszystkich,
Ci, którzy nie rozpoznają mojej prawdziwej natury, przepadają.

 

Rucińska


Ja bowiem wszystkie ofiary spożywam i jam ich panem –
Lecz mnie nie znają prawdziwie, dlatego wciąż upadają.

 

Szuwalska


Gdyż to Ja jestem Panem ofiar i radości
Podmiotem. Nieświadomi, kim jestem, upadną.
 
 

BhG 9.25

yānti deva-vratā devān pitṝn yānti pitṛ-vratāḥ
bhūtāni yānti bhūtejyā yānti mad-yājino pi mām

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


deva-vratāḥ ([spełniający] śluby dla niebian) devān (do niebian) yānti (idą),
pitṛ-vratāḥ ([spełniający] śluby dla przodków) pitṝn (do przodków) yānti (idą),
bhūtejyāḥ ([spełniający] ofiary dla duchów) bhūtāni (do duchów) yānti (idą),
mad-yājinaḥ api (ale moi czciciele) mām (do mnie) yānti (idą).

 

tłumaczenie polskie


[Spełniający] śluby dla niebian udają się do niebian,
[Spełniający] śluby dla przodków udają się do przodków,
[Spełniający] ofiary dla duchów udają się do duchów,
ale moi czciciele udają się do mnie.

 

analiza gramatyczna

yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
deva-vratāḥ deva-vrata 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ deveṣu vratāni santi teci, których śluby są [przeznaczone] dla bogów (od: div – jaśnieć, bawić się, deva – bóg, niebianin; vṛ – wybierać, lubić lub vṛ – zakrywać, powściągać, vrata – pokuta, asceza, ślub);
devān deva 2i.3 m. do bogów, do niebian (od: div – jaśnieć, bawić się);
pitṝn pitṛ 2i.3 m. do ojców, do przodków;
yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
pitṛ-vratāḥ pitṛ-vrata 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ pitṛṣu vratāni santi teci, których śluby są [przeznaczone] dla przodków (od: pitṛ – ojciec, przodek; vṛ – wybierać, lubić lub vṛ – zakrywać, powściągać, vrata – pokuta, asceza, ślub);
bhūtāni bhūta 2i.3 n. do istot, do duchów (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, świat);
yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
bhūtejyāḥ bhūta-ijya 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ bhuteṣv ijyāsti teci, których czczenie jest [przeznaczone] dla duchów (od: bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy; istoty, byty, duchy; yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić, ijyā – ofiara, dar, czczenie);
yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
mad-yājinaḥ mad-yājin 1i.3 m. ; TP : ye māṃ yajantīti teci, którzy czczą mnie (od: mat – forma pierwszej osoby l. pojedynczej używana głównie na początku złożeń; yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić; -in, -min, -vin – sufiksy tworzące przymiotniki posesywne);
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
mām asmat sn. 2i.1do mnie;

 
 



Śāṃkara


ye’py anya-devatā-bhakti-mattvenāvidhi-pūrvakaṃ yajante, teṣām api yāga-phalam avaśyaṃbhāvi | kathaṃ ?—

yānti gacchanti deva-vratā deveṣu vrataṃ niyamo bhaktiś ca yeṣāṃ te deva-vratā devān yānti | pitṝn agniṣv āttādīn yānti pitṛ-vratāḥ śrāddhādi-kriyā-parāḥ pitṛ-bhaktāḥ | bhūtāni vināyaka-mātṛ-gaṇa-catur-bhaginyādīni yānti bhūtejyā bhūtānāṃ pūjakāḥ | yānti mad-yājino mad-yajana-śīlā vaiṣṇavā mām eva yānti | samāne’py āyāse mām eva na bhajante’jñānāt, tena te’lpa-phala-bhājo bhavantīty arthaḥ

 

Rāmānuja


aho mahad idaṃ vaicitryam, yad ekasminn eva karmaṇi vartamānāḥ saṅkalpamātrabhedena kecid atyalpaphalabhāginaś cyavanasvabhāvāś ca bhavanti; kecana anavadhikātiśayānandaparamapuruṣaprāptirūpaphalabhāgino ‚punarāvartinaś ca bhavantīty āha

vrataśabdaḥ saṅklpavācī; devavratāḥ darśapūrṇamāsādibhiḥ karmabhiḥ indrādīn yajāmahe iti indrādiyajanasaṅkalpā ye, te indrādīn devān yānti / ye ca pitṛyajñādibhiḥ pitQn yajāmahe iti pitṛyajanasaṅkalpāḥ, te pitQn yānti / ye ca „yakṣarakaṣaḥpiśācādīni bhūtāni yajāmahe” iti bhūtayajanasaṅkalpāḥ, te bhūtāni yānti / ye te tair eva yajñaiḥ „devapitṛbhūtaśarīrakaṃ paramātmānaṃ bhagavantaṃ vāsudevaṃ yajāmahe” iti māṃ yajante, te madyājino mām eva yānti / devādivratāḥ devādīn prāpya tais saha parimitaṃ bhogaṃ bhuktvā teṣāṃ vinaśakāle tais saha vinaṣṭā bhavanti / madyājinas tu mām anādinidhanaṃ sarvajñaṃ satyasaṅkalpam anavadhikātiśayāsaṃkhyeyakalyāṇaguṇagaṇamahodadhim anavadhikātiśayānandaṃ prāpya na punar nivartanta ityarthaḥ

 

Śrīdhara


tad evopapādayati yāntīti | deveṣv indrādiṣu vrataṃ niyamo yeṣāṃ te antavanto devān yānti | ataḥ punar āvartante | pitṝṣu vrataṃ yeṣāṃ śrāddhādi-kriyā-parāṇāṃ te pitṝn yānti | bhūteṣu vinārakamātṛpaṇādiṣu ijyā pūjā yeṣāṃ te bhūtejyā bhūtāni yānti | māṃ yaṣṭuṃ śīlaṃ yeṣāṃ te mad-yājinaḥ | te mām evākṣayaṃ paramānanda-svarūpaṃ yānti

 

Madhusūdana


devatāntara-yājinām anāvṛtti-phalābhāve ‚pi tat-tad-devatāyām ānurūpa-kṣudra-phalāvāptir dhruveti vadan bhagavad-yājināṃ tebhyo vailakṣaṇyam āha yāntīti | avidhi-pūrvaka-yājino hi trividhā antaḥkaraṇopādhi-guṇa-traya-bhedāt | tatra sāttvikā deva-vratāḥ | devā vasu-rudrādityādayas tat-sambandhi-vrataṃ baly-upahāra-pradakṣiṇa-prahvī-bhāvādi-rūpaṃ pūjanaṃ yeṣāṃ te tān eva devān yānti taṃ yathā yathopāsate tad eva bhavati iti śruteḥ | rājasās tu pitṛ-vratāḥ śrāddhādi-kriyābhir agniṣv āttādīnāṃ pitṝṇām ārādhakās tān eva pitṝn yānti | tathā tāmasā bhūtejyā yakṣa-rakṣo-vināyaka-mātṛ-gaṇādīnāṃ bhūtānāṃ pūjakās tāny eva bhūtāni yānti | atra deva-pitṛ-bhūta-śabdānāṃ tat-sambandhi-lakṣaṇayoṣṭra-mukha-nyāyena samāsaḥ | madhyama-pada-lopi-samāsānaṅgīkārān prakṛti-vikṛti-bhāvābhāvena ca tādarthya-caturthī-samāsāyogāt | ante ca pūjāvācījyāśabda-prayogāt pūrva-paryāya-dvaye ‚pi vrata-śabdaḥ pūjā-para eva |

evaṃ devatāntarārādhanasya tat-tad-devatā-rūpatvam antavat phalam uktvā bhagavad-ārādhanasya bhagavad-rūpatvam anantaṃ phalam āha māṃ bhagavantaṃ yaṣṭuṃ pūjayituṃ śīlaṃ yeṣāṃ te mad-yājinaḥ sarvāsu devatāsu bhagavad-bhāva-darśino bhagavad-ārādhana-parāyaṇā māṃ bhagavantam eva yānti | samāne ‚py āyāse bhagavantam anataryāmiṇam ananta-phala-dam anārādhya devatāntaram ārādhyāntavat-phalaṃ yāntīty aho durdaiva-vaibhavam ajñānām ity abhiprāyaḥ

 

Viśvanātha


nanu ca tat-tad-devatā-pūjā-paddhatau yo yo vidhir uktas tenaiva vidhinā sā sā devatā pūjyata eva | yathā viṣṇu-pūjā-paddhatau ya eva vidhis tenaiva vaiṣṇavā viṣṇuṃ pūjayanti | ato devatāntara-bhaktānāṃ ko doṣa iti cet satyam | tarhi tāṃ tāṃ devatāṃ tad-bhaktāḥ prāpnuvanty eva ity ayaṃ nyāya eva ity āha yāntīti | tena tat-tad-devatānām api naśvaratvāt tat-tad-devatā-bhaktāḥ katham anaśvaro bhavantu ? ahaṃ tv anaśvaro nityo mad-bhaktā apy anaśvarāḥ iti te nityā eveti dyotitam | bhavān ekaḥ śiṣyate śeṣa-saṃjñaḥ [BhP 10.3.25] iti | eko nārāyaṇa evāsīn na brahmā na ca śaṅkaraḥ iti | parārdhānte so ‚budhyata gopa-rūpo me purastād āvirbabhūva [GTU 1.25] iti | na cyavante ca mad-bhaktā mahati pralaye ‚pi [SkandaP Kāśī-khaṇḍe] ity ādi śruti-smṛtibhyaḥ

 

Baladeva


vastuto mama tat tad devatādi-rūpatayā sthitatve ‚pi tad-rūpatayā maj-jñānābhāvād eva temāṃ nāpnuvantīty āha yāntīti | atrādy-apaaryāye vrata-śabdaḥ pūjābhidhāyī paratrejyā-śabdāt | deva-vratā deva-pūjakāḥ sāttvika-darśa-paurṇamāsy-ādi-karmabhir indrādīn yajantas tān eva yānti | pitṛ-vratā rājasāḥ śrāddhādi-karmabhiḥ pitṝn yajantas tān eva yānti | bhūtejyās tāmasās tat-tad-balibhir yakṣa-rakṣo-vināyakān pūjayantas tāny eva bhūtāni yānti | mad-yājinas tu nirguṇāḥ sulabhair dravyair mām arcayanto mām eva yānti | apir avadhāraṇe | ayam arthaḥ – indrādīnāṃ vayam upāsakās ta evāsmākam īśvarāḥ pūjābhiḥ prasīdantaḥ phalāny abhīṣā̆tāni dadyur iti mad-anya-deva-sevakānāṃ bhāvanā | sarva-śaktiḥ sarveśvaro vāsudevas tad-devatādi-rūpeṇāvasthito ‚smat-svāmī sulabhopacāraiḥ karmabhir ārādhitaḥ sarvāṇy asmad-abhīṣṭāni dadyād iti mat-sevakānāṃ bhāvanā | tataś ca samānāny eva karmāṇy anutiṣṭhanto ‚pi devādi-sevino mad-bhāvanā-vaimukhyāt tān nijeṣṭān evācirāyuṣo ‚lpa-vibhūtīn āsādya taiḥ saha parimitān bhogān bhuktvā tad-vināśe vinaśyanti | mat-sevinas tu mām anādi-nidhanaṃ satya-saṅkalpam ananta-vibhūtiṃ vijñānānanda-mayaṃ bhakta-vatsalaṃ sarveśvaraṃ prāpya mattaḥ punar na nivartante | mayā sākam anantāni sukhāni anubhavante mad-dhāmni divye vilasantīti
 
 



Michalski


Czciciele bogów idą do bogów, czciciele przodków idą do przodków, ci, co duchom składają ofiary, idą do duchów, a kto mnie składa ofiarę, idzie do mnie.

 

Olszewski


Ci, którzy bogom składają ofiary, idą bo bogów; do przodków ci, którzy przodkom ofiarują; do larw ci, którzy larwom ofiarują i do mnie, którzy mnie służą.

 

Dynowska


Do Świetlistych idą ci, którzy Świetlistych wielbią; do przodków, którzy przodkom oddają cześć; do duchów przyrody, którzy duchom przyrody składają ofiary; lecz ci, którzy Mnie wielbią, do Mnie przychodzą.

 

Sachse


Wyznawcy bogów idą do [świata] bogów,
do [świata] przodków idą wierni cieniom przodków,
ku krainie demonów
idą [ludzie] składający ofiary demonom,
ku mnie zaś idą ci, którzy mnie składają ofiarę.

 

Kudelska


Ci, którzy czczą bóstwa, do bóstw zdążają, ci, którzy oddają cześć przodkom, idą do świata przodków,
Ci, którzy wielbią mnie, do mnie przychodzą.

 

Rucińska


Do bóstw czciciele bóstw idą, do przodków – przodków czciciele.
Do duchów – czciciele duchów, a do mnie – moi czciciele!

 

Szuwalska


Kto czci bogów, narodzi się między bogami.
Kto cześć przodkom oddaje, w ich świecie żyć będzie.
Tak też z każdą wielbioną przez siebie istotą
Łączy się jej wielbiciel. A kto Mnie czcią darzy,
Ten ze Mną mieszkać będzie.
 
 

BhG 9.26

patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyaṃ yo me bhaktyā prayacchati
tad ahaṃ bhakty-upahṛtam aśnāmi prayatātmanaḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


yaḥ (kto) bhaktyā(z uwielbieniem) me (mnie) patram (liść) puṣpam (kwiat) phalam (owoc) toyam (wodę) prayacchati (składa w darze),
aham (ja) [tasya] prayatātmanaḥ (tego, który złożył w darze swą jaźń) tat bhakty-upahṛtam (to z uwielbieniem przedłożone) aśnāmi (spożywam).

 

tłumaczenie polskie


Gdy ktoś z uwielbieniem złoży mi w darze liść, kwiat, owoc czy wodę,
to ja spożywam te ofiary uwielbienia od tego, który złożył w darze swą jaźń.

 

analiza gramatyczna

patram patra / pattra 2i.1 n. liść, płatek;
puṣpam puṣpa 2i.1 n. kwiat (od: puṣ  kwitnąć,);
phalam phala 2i.1 n. owoc (od: phal – dojrzewać);
toyam toya 2i.1 n. wodę;
yaḥ yat sn. 1i.1 m. kto;
me asmat sn. 4i.1 mnie (skrócona forma od: mahyam);
bhaktyā bhakti 3i.1 f. z oddaniem, z miłością, z uwielbieniem (od: bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, bhakta – rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany);
prayacchati pra-yam (dawać) Praes. P 1c.1 daje;
tat tat sn. 2i.1 n. to;
aham asmat sn. 1i.1ja;
bhakty-upahṛtam bhakty-upahṛta 2i.1 n. ; TP : bhaktyopahṛtam iti złożone z uwielbieniem (od: bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, bhakti – oddanie, miłość, uwielbienie; upa-hṛ – składać, przynosić, PP upa-hṛta – zebrane, złożone, ofiarowane);
aśnāmi (osiągać, radować się) Praes. P 3c.1 spożywam, raduję się;
prayatātmanaḥ prayata-ātman 6i.1 m. ; BV : yasyātmā prayato ‘sti tasyaktórego  jaźń jest złożona w darze (od: pra-yam – złożyć, obdarzyć, ofiarować PP prayata – złożony w darze, ofiarowany; ātman – jaźń);

 

warianty tekstu


bhakty-upahṛtam → bhaktyāpahṛtam (zabrane z uwielbieniem);
 
 



Śāṃkara


na kevalaṃ mad-bhaktānām anāvṛtti-lakṣaṇam ananta-phalam, sukhārādhanaś cāham | kathaṃ ?—

patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyam udakaṃ yaḥ me mahyaṃ bhaktyā prayacchati, tat ahaṃ patrādi bhaktyā upahṛtaṃ bhakti-pūrvakaṃ prāpitaṃ bhakty-upahṛtam aśnāmi gṛhṇāmi prayatātmanaḥ śuddha-buddheḥ

 

Rāmānuja


madyājinām ayam api viśeṣo ‚stīty āha

sarvasulabhaṃ patraṃ vā puṣpaṃ vā phalaṃ vā toyaṃ vā yo bhaktyā me prayacchati atyarthamatpriyatvena tatpradānena vinā+ātmadhāraṇam alabhamānatayā tadekaprayojano yo me patrādikaṃ dadāti; tasya prayatātmanaḥ tatpradānaikaprayojanatvarūpaśuddhiyuktamanasaḥ, tat tathāvidhabhaktyupahṛtam, aham sarveśvaro nikhilajagadudayavibhavalayalīlā+avāptasamastakāmaḥ satyasaṅkalpo ‚navadhikātiśayāsaṃkhyeyakalyāṇaguṇagaṇaḥ svābhāvikānavadhikātiśayānandasvānubhave vartamāno ‚pi, manorathapathadūravarti priyaṃ prāpyaivāśnāmi / yathoktaṃ mokṣadharme, „yāḥ kriyāḥ saṃprayuktās syur ekāntagatabuddhibhiḥ / tāḥ sarvāḥ śirasā devaḥ pratigṛhṇāti vai svayam” iti

 

Śrīdhara


tad evaṃ sva-bhaktānām akṣaya-phalam uktam | anāyāsatvaṃ ca sva-bhakter darśayati patram iti | patra-puṣpādi-mātram api mahyaṃ bhaktyā prītyā yaḥ prayacchati tasy aprayatātmanaḥ śuddha-cittasya niṣkāma-bhaktasya tat-patra-puṣpādikaṃ bhaktyā tena upahṛtaṃ samarpitam aham aśnāmi | na hi mahā-vibhūti-pateḥ parameśvarasya mama kṣudra-devatānām iva bahu-vitta-sādhya-yogādibhiḥ paritoṣaḥ syāt | kintu bhakti-mātreṇa | ato bhaktena samarpitaṃ yat kiñcit patrādi-mātram api tad-anugrahārtham evāśnāmīti bhāvaḥ

 

Madhusūdana


tad evaṃ devatāntarāṇi parityajyānanta-phalatvād bhagavata evārādhanaṃ kartavyam atisukaratvāc cety āha patram iti | patraṃ puṣpaṃ phalaṃ toyam anyad vānāyāsa-labhyaṃ yat kiṃcid vastu yaḥ kaścid api naro me mahyam ananta-mahā-vibhūti-pataye parameśvarāya bhaktyā na vāsudevāt param asti kiṃcit iti buddhi-pūrvikayā prītyā pracchatīśvarāya bhṛtyavad upakalpayati mat-svatvānā āspada-dravyābhāvāt sarvasyāpi jagato mayaivārjitatvāt | ato madīyam eva sarvaṃ mahyam arpayati janaḥ | tasya prītyā prayacchataḥ prayatātmanaḥ śuddha-buddhes tat-patra-puṣpādi-tuccham api vastu ahaṃ sarveśvaro ‚śnāmi aśanavat prītyā svīkṛtya tṛpyāmi | atra vācasyātyanta-tiraskārād aśana-lakṣitena svīkāra-viśeṣeṇa prīty-atiśaya-hetutvaṃ vyajyate | na ha vai devā aśnanti na pibanty etad evāmṛtaṃ dṛṣṭvā tṛpyanti iti śruteḥ |

kasmāt tuccham api tad aśnāsi ? yasmād bhakty-upahṛtaṃ bhaktyā prītyā samarpitaṃ tena prītyā samarpaṇaṃ mat-svīkāra-nimittam ity arthaḥ | atra bhaktyā prayacchatīty uktvā punar bhakty-upahṛtam iti vadann abhaktasya brāhmaṇatva-tapasvitvādi mat-svīkāra-nimittaṃ na bhavatīti parisaṅkhyāṃ sūcayati | śrīdāma-brāhmaṇānīta-taṇḍula-kaṇa-bhakṣaṇavat prīti-viśeṣa-pratibaddha-bhakṣyābhakṣya-vijñāno bāla iva mātrādy-arpitaṃ patra-puṣpādi bhaktārpitaṃ sākṣād eva bhakṣayāmīti vā | tena bhaktir eva mat-paritoṣa-nimittaṃ na tu devatāntaravad baly-upahārādi bahu-vitta-vyayāyāsa-sādhyaṃ kiṃcid iti devatāntaram apahāya mām eva bhajetety abhiprāyaḥ

 

Viśvanātha


varaṃ devāntara-bhaktāvāyāsādhikyaṃ na tu mad-bhaktāv ity āha patram iti | atra bhaktyeti karaṇam | tṛtīyāyāṃ bhakty-upahṛtam iti paunaruktaṃ syāt | ataḥ sahārthe tṛtīyā | bhaktyā sahito mad-bhaktā ity arthaḥ | tena mad-bhakta-bhinno janas tātkālikyā bhaktyā yat prayacchati tat tenopahṛtam api patra-puṣpādikaṃ naivāśnāmīti dyotitam | tataś ca mad-bhakta eva patrādikaṃ yad dadāti tat tasyāham aśnāmi yathocitam upayuñje | kīdṛśam ? bhaktyopahṛtam | na tu kasyacid anurodhādinā dattam ity arthaḥ | kiṃ ca mad-bhaktasyāpy apavitra-śarīratve sati nāśnāmīty āha prayatātmanaḥ śuddha-śarīrasyeti rajaḥsvalādayo vyāvṛttāḥ | yad vā prayatātmanaḥ śuddhāntaḥkaraṇasya mad-bhaktaṃ vinā nānyaḥ śuddhāntaḥkaraṇa iti | dhautātmā puruṣaḥ kṛṣṇa-pāda-mūlaṃ na muñcati [BhP 2.8.5] iti parīkṣid-ukter mat-pāda-sevā-tyāgāsāmārthyam eva śuddha-cittatva-cihnam | ataḥ kvacit kāma-krodhādi-sattve ‚pi utkhāta-daṃṣṭroraga-daṃśavat tasyākiṃcit-karatvaṃ jñeyam

 

Baladeva


evam akṣayānanta-phalatvān mad-bhaktiḥ kāryety uktvā sukha-sādhyatvāc ca sā kāryety āha patram iti | patraṃ vā puṣpaṃ vānyad vā | yat sulabhaṃ vastu yo bhaktyā prīti-bhareṇa me sarveśvarāya prayacchati, tasya bhakty-upahṛtaṃ prīty-arpitaṃ tat-tad-ananta-vibhūtiḥ pūrṇa-kāmo ‚py aham aśnāmi yathocitam upabhuñje | tat-prīty-udita-kṣut-tṛṣṇaḥ san tad-bhaktyāveśāt tat sarvam admīti vā | tasya kīdṛśasyety āha prayatātmano viśuddha-manaso niṣkāmasyety arthaḥ | tathī̀a ca niṣkāmeṇa mad-anuraktenārpitaṃ tad aśnāmi | tad-viparītenārpitaṃ tu nāśnāmīty uktam | bhaktyā ity uktvāpi punar bhakty-upahṛtam ity uktir bhaktir eva mat-toṣikā | na tu divjatva-tapasvitvād iti sūcayati | iha satatam ananyaḥ patram ity ādibhis tribhir uktā kīrtanādi-rūpa-viśuddha-bhaktir arpitaiva kriyeta, na tu kṛtvārpiteti |

iti puṃsārpitā viṣṇau bhaktiś cen nava-lakṣaṇā |
kriyeta bhagavaty addhā tan manye ‚dhītam uttamam [BhP 7.5.19]

iti prahlāda-vākyāt | atas tathātra nokteḥ

 
 



Michalski


Gdy mi kto z miłością ofiaruje liść, kwiat, owoc, lub wodę, ja przyjmę to zawsze łaskawie, jeżeli mi będzie podane przez oddanego całą duszą człowieka.

 

Olszewski


Kiedy mi ze czcią składają liść, kwiat, owoc lub wodę, biorę je sobie za pożywienie, jako ofiarę pobożną.

 

Dynowska


Każdy najdrobniejszy dar z miłością złożony – listek, kwiat, owoc, wody odrobinę – trudzącej się duszy samooddania dar, przyjmuję Ja Sam.

 

Sachse


Jeśli ktoś darzy mnie z miłością,
czy to liściem, czy kwiatem, owocem czy wodą,
przyjmuję ów dar miłości
człowieka o czystym sercu.

 

Kudelska


Cokolwiek z miłością jest mi ofiarowane, czy jest to liść, kwiat, owoc, czy choćby kropla wody,
Ja przyjmuję jako dar miłości, płynący z czystego serca.

 

Rucińska


Gdy ktoś z miłością mi daje liść, kwiecie, owoc czy wodę,
Ja dar ten, ze czcią złożony przez serce czyste, przyjmuję.

 

Szuwalska


Owoc, kwiat, liść, wodę
Przyjmę chętnie, gdy są mi darowane szczerze.
 
 

BhG 9.27

yat karoṣi yad aśnāsi yaj juhoṣi dadāsi yat
yat tapasyasi kaunteya tat kuruṣva mad-arpaṇam

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he kaunteya (Kuntjowicu!),
yat karoṣi (co czynisz), yat aśnāsi (co jesz), yat juhoṣi (co składasz w ofierze), yat dadāsi (co dajesz), yat tapasyasi (jaką ascezę podejmujesz),
tat [sarvam eva] (zaiste to wszystko) mad-arpaṇam (ofiarą dla mnie) kuruṣva (uczyń).

 

tłumaczenie polskie


Kuntjowicu, cokolwiek czynisz, jesz, składasz w ofierze, dajesz w darze,
jakąkolwiek ascezę praktykujesz, uczyń to ofiarą dla mnie.

 

analiza gramatyczna

yat yat sn. 2i.1 n. co;
karoṣi kṛ (robić) Praes. P 2c.1 czynisz;
yat yat sn. 2i.1 n. co;
aśnāsi (osiągać, radować się) Praes. P 2c.1 spożywasz, radujesz się;
yat yat sn. 2i.1 n. co;
juhoṣi hu (składać w ofierze) Praes. P 2c.1 składasz w ofierze;
dadāsi (dawać) Praes. P 2i.1dajesz;
yat yat sn. 2i.1 n. co;
yat yat sn. 2i.1 n. co;
tapasyasi tapasya (podejmować ascezę) denom. Praes. P 2c.1 podejmujesz ascezę (od: tap – topić, palić, tapas – gorąco, asceza);
kaunteya kaunteya 8i.1 m. o synu Kunti (od: kunti – lud Kuntiów, kuntī – Kunti, matka Pandowiców);
tat tat sn. 2i.1 n. to;
kuruṣva kṛ (robić) Imperat. Ā 2c.1 uczyń;
mad-arpaṇam mad-arpaṇa 1i.1 n. ; TP : mayy arpaṇam iti  – ofiarą dla mnie (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ‘ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; – iść, osiągać, arpaṇa – ofiara, powierzenie, wręczenie);

 
 



Śāṃkara


yataḥ evam, ataḥ—

yat karoṣi svataḥ prāptam, yad aśnāsi, yac ca juhoṣi havanaṃ nirvartayasi śrautaṃ smārtaṃ vā, yad dadāsi prayacchasi brāhmaṇādibhyo hiraṇyānnājyādi, yat tapasyasi tapaś carasi kaunteya, tat kuruṣva mad-arpaṇaṃ mat-samarpaṇam

 

Rāmānuja


yasmāj jñānināṃ mahātmanāṃ vāṅmanasāgocaro ‚yaṃ viśeṣaḥ, tasmāt tvaṃ ca jñānī bhūtvā uktalakṣaṇabhaktibhārāvanamitātmā ātmīyaḥ kīrtanayatanārcanapraṇāmādikaṃ satataṃ kurvāṇo laukikaṃ vaidikaṃ ca nityanaimittikaṃ karma cetthaṃ kurv ity āhā

yad dehayātrāśeṣabhūtaṃ laukikaṃ karma karoṣi, yac ca dehadhāraṇāyāśnāsi, yac ca vaidikaṃ homadānatapaḥprabhṛti nityanaimittikaṃ karma karoṣi, tat sarvaṃ madarpaṇaṃ kuruṣva / arpyata ity arpaṇam sarvasya laukikasya vaidikasya ca karmaṇaḥ kartṛtvaṃ bhoktṛtvam ārādhyatvaṃ ca yathā mayi samarpitaṃ bhavati tathā kuru / etad uktaṃ bhavati yāgadānādiṣu ārādhyatayā pratīyamānānāṃ devādīnāṃ karmakartur bhoktuḥ tava ca madīyatayā matsaṅkalpāyattasvarūpasthitipravṛttitayā ca mayy eva paramaśeṣiṇi paramakartari tvāṃ ca kartāraṃ bhoktāram ārādhakam, ārādhyaṃ ca devatājātam, ārādhanaṃ ca kriyājātaṃ sarvaṃ samarpaya; tava manniyāmyatāpūrvakamaccheṣataikarasatām ārādhyādes caitatsvabhāvagarbhatām atyarthaprītiyukto ‚nusaṃdhatsva iti

 

Śrīdhara


na ca patra-puṣpādikam api yajñārtha-paśu-somādi-dravyavan mad-artham evodyamair āpādya samarpaṇīyam | kiṃ tarhi ? yat karoṣīti svabhāvataḥ śāstrato vā yat kiñcit karma karoṣi | tathā yad aśnāsi | yaj juhoṣi | yad dadāsi | yat tapasyasi tapaḥ karoṣi | tat sarvaṃ mayy arpitaṃ yathā bhavaty evaṃ kuruṣva

 

Madhusūdana


kīdṛśaṃ te bhajanaṃ tad āha yat karoṣīti | yat karoṣi śāstrād ṛte ‚pi rāgāt prāptaṃ gamanādi yad aśnāsi svayaṃ tṛpty-arthaṃ karma-siddhy-arthaṃ vā | tathā yaj juhoṣi śāstra-balān nityam agnihotrādi-homaṃ nirvartayasi | śrauta-smārta-sarva-homopalakṣaṇam etat | tathā yad dadāsi atithi-brāhmaṇādibhyo ‚nna-hiraṇyādi | tathā yat tapasyasi pratisaṃvatsaram ajñāta-prāmādika-pāpa-nivṛttaye cāndrāyaṇādi carasi ucchṛṅkhala-pravṛtti-nirāsāya śarīrendriya-saṃghātaṃ saṃyamayasīti vā | etac ca sarveṣāṃ nitya-naimittika-karmaṇām upalakṣaṇam | tena yat tava prāṇi-svabhāva-vaśād vināpi śāstram avaśyambhāvi gamanāśanādi, yac ca śāstra-vaśād avaśyambhāvi homa-dānādi he kaunteya tat sarvaṃ laukikaṃ vaidikaṃ ca karmānyenaiva nimittena kriyamāṇaṃ mad-arpaṇaṃ mayy arpitaṃ yathā syāt tathā kuruṣva | ātmanepadena samarpaka-niṣṭham eva samarpaṇa-phalaṃ na tu mayi kiṃcid iti darśayati | avaśyambhāvināṃ karmaṇāṃ mayi parama-gurau samarpaṇam eva mad-bhajanaṃ na tu tad-arthaṃ pṛthag-vyāpāraḥ kaścit kartavya ity abhiprāyaḥ

 

Viśvanātha


nanu ca ārto jijñāsur arthārthī jñānī ity ārabhya etāvatīṣu tvad-uktāsu bhaktiṣu madhye khalv ahaṃ kāṃ bhaktiṃ karavai ? ity apekṣāyāṃ bho arjuna sāmprataṃ tāvat tava karma-jñānādīnāṃ tyaktum aśakyatvāt sarvotkṛṣṭāyāṃ kevalāyām ananya-bhaktau nādhikāro nāpi nikṛṣṭāyāṃ sakāma-bhaktau | tasmāt tvaṃ niṣkāmāṃ karma-jñāna-miśrāṃ pradhānī-bhūtām eva bhaktiṃ kurv ity āha yat karoṣīti dvābhyām | laukikaṃ vaidikaṃ vā yat karma tvaṃ karoṣi | yad aśnāsi vyavahārato bhojana-pānādikaṃ yat karoṣi tat tapasyasi tapaḥ karoṣi tat sarvaṃ mayy evāpaṇaṃ yasya tad yathā syāt tathā kuru | na cāyaṃ niṣkāma-karma-yyoga eva, na tu bhakti-yoga iti vācyam | niṣkāma-karmibhiḥ śāstra-vihitaṃ karmaiva bhagavaty arpyate, na tu vyavahārikaṃ kim api kṛtam | tathaiva sarvatra dṛṣṭeḥ | bhaktais tu svātma-manaḥ-prāṇendriya-vyāpāra-mātram eva sveṣṭa-deve bhagavaty arpyate | yad uktaṃ bhakti-prakaraṇa eva –

kāyena vācā manasendriyair vā
buddhyātmanā vānusṛta-svabhāvāt |
karoti yad yat sakalaṃ parasmai
nārāyaṇāyeti samarpayet tam || [BhP 11.2.34] iti |

nanu ca juhoṣīti havanam idam arcana-bhakty-aṅga-bhūtaṃ viṣṇūddeśayakam eva | tapasyasīti | tapo ‚py etad ekādaśy-ādi-vrata-rūpam eva | ata iyam ananyaiva bhaktiḥ kim iti nocyate ? satyam ananyā bhaktir hi kṛtvāpi na bhagavaty arpyate, kintu bhagavaty arpitaiva jñāyate | yad uktaṃ śrī-prahlādena – śravaṇaṃ kīrtanaṃ viṣṇoḥ smaraṇam ity atra iti puṃsārpitā viṣṇau bhaktiś cen nava-lakṣaṇā kriyeta [BhP 7.5.18-19] ity asya vyākhyā ca śrī-svāmi-caraṇānāṃ bhagavati viṣṇau bhaktiḥ kriyate, sā cārpitaivaa satī yadi kriyeta, na tu kṛtā satī paścād arpyate ity ataḥ padyam idaṃ na kevalāyāṃ paryavased iti

 

Baladeva


satatam ity ādibhir nirapekṣāṇāṃ bhaktir mayā tvāṃ praty uktā | tvayā tu pariniṣṭhitena kīrtanādikāṃ bhaktiṃ kurvatāpi loka-saṅgrahāya nikhila-karmārpaṇān mamāpi bhaktiḥ kāryeti bhāvenāh yad iti | yat tvaṃ deha-yātrā-sādhakaṃ laukikaṃ karma karoṣi, yac ca deha-dhāraṇārtham annādikam aśnāsi, tathā yaj juhoṣi vaidikam agnihotrādi-homam anutiṣṭhasi, yac ca sat-pātrebhyo ‚nna-hiraṇyādikaṃ dadāsi, pratyabdam ajñāta-durita-kṣataye cāndrāyaṇādy ācarasi, tat sarvaṃ mad-arpaṇaṃ yathā syāt tathā kuruṣva | tena man-nimittasyāsya lokasya saṅkgrahāt tvayi mat-prasādo bhūyān bhāvīti | na ceyaṃ sarva-karmārpaṇa-rūypā bhaktiḥ sa-niṣṭhānām iti vācyam, tair vaidikānām eva tatrārpyamāṇāt | kintu pariniṣṭhitānām eveyam | tair yat karoṣi ity ādi svāmi-nirdeśena sarva-karmaṇāṃ tatrārpaṇāt | te hi svāmino loka-saṅgrahaṃ prayāsam apaninīṣavas tathā tāny ācarantas taṃ prasādayantīti
 
 



Michalski


Cokolwiekbyś robił, jadł, ofiarował, dawał, jakąkolwiekbyś pokutę czynił, Kauntejo, czyń to wszystko, mnie poświęcając.

 

Olszewski


Tak więc z tego, co czynisz, co jesz, co poświęcasz, co dajesz, jaką pokutę czynisz, synu Kunti, składaj mi z tego ofiarę.

 

Dynowska


Cokolwiek więc czynisz, czy spożywasz, o Kauntejo, czymkolwiek się cieszysz, czy w darze przynosisz, jakikolwiek trud podejmujesz, lub ofiarę składasz – czyń to wszystko Mnie poświęcając.

 

Sachse


Cokolwiek czynisz, cokolwiek jesz,
wylewasz jako obiatę lub składasz w ofierze,
w jakikolwiek sposób się umartwiasz, o synu Kunti,
czyń to jako ofiarę dla mnie.

 

Kudelska


Cokolwiek czynisz czy spożywasz, cokolwiek ofiarowujesz czy oddajesz,
Czemukolwiek się poświęcasz, wszystko to, synu Kunti, uczyń ofiarą dla mnie.

 

Rucińska


Cokolwiek robisz, jesz, dajesz, cokolwiek składasz w ofierze,
Czy się umartwiasz, Kauntejo, każdy ten czyn mnie poświęcaj!

 

Szuwalska


To, co czynisz, spożywasz czy składasz w ofierze,
Dary i wyrzeczenia poświęcone dla Mnie
 
 

BhG 9.28

śubhāśubha-phalair evaṃ mokṣyase karma-bandhanaiḥ
saṃnyāsa-yoga-yuktātmā vimukto mām upaiṣyasi

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


evam [kurvan tvam] (gdy będziesz tak czynił) śubhāśubha-phalaiḥ (wraz z dobrymi i niedobrymi owocami) karma-bandhanaiḥ (od więzów czynów) mokṣyase (będziesz wyzwolony).
sannyāsa-yoga-yuktātmā (którego jaźń zaprzężona jest do jogi wyrzeczenia) vimuktaḥ [san](będąc wyzwolony) mām (mnie) upaiṣyasi (osiągniesz).
 

tłumaczenie polskie


W ten sposób wyzwolisz się od więzów czynów wraz z dobrym i niedobrym owocem,
[a] wyzwolony i zaprzężony do jogi wyrzeczenia osiągniesz mnie.
 

analiza gramatyczna

śubhāśubha-phalaiḥ śubha-aśubha 3i.3 n. ; DV / KD : śubhair ca aśubhair ca phalair itiwraz z dobrymi i niedobrymi owocami (od: śubh – jaśnieć, śubha – piękne, przyjemne, pomyślne, dobre; phal – dojrzewać, phala – owoc, rezultat); lub DV / BV : yeṣāṃ śubhaṃ ca aśubhaṃ ca phale staḥ taiḥ od tych, których owoc jest dobry i niedobry;
evam av. w ten sposób;
mokṣyase muc (wyzwalać) Fut. pass. 2c.1 będziesz wyzwolony;
karma-bandhanaiḥ karma-bandhana 3i.3 m. ; TP : karmaṇāṃ bandhanair itiod więzów czynów (od: kṛ – robić, karman – czyn, działanie i jego skutki; bandh – wiązać, pętać, bandhana – pętanie, więzy, więzienie);
saṃnyāsa-yoga-yuktātmā saṃnyāsa-yoga-yukta-ātman 1i.1 m. ; BV : yasyātmā saṃnyāsya yoge yukto ‘sti saḥten, którego jaźń zaprzężona jest do jogi wyrzeczenia (od: sam-ni-as – zostawiać, odkładać, porzucać, saṃnyāsa –odrzucenie, rezygnacja, wyrzeczenie; yuj – zaprzęgać, łączyć, yoga  – przyłączanie, zysk, zaprzęgnięcie, zastosowanie, metoda, środki, jedna ze szkół filozofii indyjskiej; yuj – zaprzęgać, łączyć, PP yukta – połączony, zaprzężony; ātman – jaźń);
lub: BV : yasyātmā saṃnyāse yogena yukto ‘sti saḥten, którego jaźń dzięki jodze połączona jest z wyrzeczeniem;
vimuktaḥ vimukta (vi-muc – całkowicie wyzwalać, uwalniać) PP 1i.1 m. wyzwolony, wolny;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
upaiṣyasi upa-i (podchodzić, osiągać) Fut. P 2c.1 osiągniesz;

 

warianty tekstu


-phalair evaṃ-phalair eva (właśnie od owoców);
upaiṣyasi → upeṣyasi (będziesz działać by osiągnąć);
 
 



Śāṃkara


evaṃ kurvatas tava yat bhavati, tat sṛṇu—

śubhāśubha-phalaiḥ śubhāśubhe iṣṭāniṣṭe phale yeṣāṃ tāni śubhāśubha-phalāni karmāṇi taiḥ śubhāśubha-phalaiḥ karma-bandhanaiḥ karmāṇy eva bandhanāni karma-bandhanāni taiḥ karma-bandhanair evaṃ mad-arpaṇaṃ kurvan mokṣyase | so’yaṃ saṃnyāsa-yogo nāma, saṃnyāsaś cāsau mat-samarpaṇatayā karmatvād yogaś cāsāv iti, tena saṃnyāsa-yogena yukta ātmāntaḥ-karaṇaṃ yasya tava sa tvaṃ saṃnyāsa-yoga-yuktātmā san vimuktaḥ karma-bandhanair jīvann eva patite cāsmin śarīre mām upaiṣyasi āgamiṣyasi

 

Rāmānuja


evaṃ saṃnyāsākhyayogayuktamanāḥ ātmānaṃ maccheṣatāmanniyāmyataikarasaṃ karma ca sarvaṃ madārādhanam anusaṃdadhāno laukikaṃ vaidikaṃ ca karma kurvan śubhāśubhaphalair anantaiḥ prācīnakarmākhyair bandhanair matprāptivirodhibhis sarvair mokṣyase; tair vimukto mām evopaiṣyasi

 

Śrīdhara


evaṃ ca yat phalaṃ prāpsyasi tat śṛṇu śubhāśubheti | evaṃ kurvan karma-bandhanaiḥ karma-nimittair iṣṭāniṣṭa-phalairmukto bhaviṣyasi karmaṇāṃ mayi samarpitatvena tava tat-phala-sambandhānupapatteḥ | taiś ca vimuktaḥ san | saṃnyāsa-yoga-yuktātmā saṃnyāsaḥ karmaṇāṃ mad-arpaṇam | sa eva yogaḥ | tena yukta ātmā cittaṃ yasya | tathābhūtas tvaṃ māṃ prāpsyasi

 

Madhusūdana


etādṛśasya bhajanasya phalam āha śubhāśubheti | evam anāyāsa-siddhe ‚pi sarva-karma-samarpaṇa-rūpe mad-bhajane sati śubhāśubhe iṣṭāniṣṭhe phale yeṣāṃ taiḥ karma-bandhanair bandha-rūpaiḥ karmabhir mokṣyase mayi samarpitaatvāt tava tat-sambandhānupapatteḥ karmabhis tat-phalaiś ca na saṃsrakṣyase | tataś ca saṃnyāsa-yoga-yuktātmā saṃnyāsaḥ sarva-karmaṇāṃ bhagavati samarpaṇaṃ sa eva yoga iva citta-śodhakatvād yogas tena yuktaḥ śodhita ātmāntaḥkaraṇaṃ yasya sa tvaṃ tyakta-sarva-karmā vā karma-bandhanair jīvann eva vimuktaḥ san samyag-darśanenājñānāvaraṇa-nivṛttyā mām upaiṣyasi sākṣāt-kariṣyasy ahaṃ brahmāsmīti | tataḥ prārabdha-karma-kṣayāt patite ‚smin śarīre videha-kaivalya-rūpaṃ mām upaiṣyasi | idānīm api mad-rūpaḥ san sarvopādhi-nivṛttyā māyika-bheda-vyavahāra-viṣayo na bhaviṣyasīty arthaḥ

 

Viśvanātha


śubhāśubha-phalair anantaiḥ karma-rūpair bandhanair vimokṣyase | bhaktir asya bhajanam | tad ihāmutropādhi-nairāsyenaivāmuṣmin manaḥ-kalpanam | etad eva ca naiṣkarmyam [GTU 1.14] iti śruteḥ | saṃnyāsaḥ karma-phala-tyāgaḥ sa eva yogas tena yukta ātmā mano yasya saḥ | na kevalaṃ mukta eva bhaviṣyasy api tu vimukto mukteṣv api viśiṣṭaḥ san mām upaiṣyasi sākṣāt paricarituṃ man-nikaṭam eṣyasi –

muktānām api siddhānāṃ nārāyaṇa-parāyaṇaḥ
sudurlabhaḥ praśāntātmā koṭiṣv api mahāmune || [BhP 6.14.5] iti smṛteḥ |
muktiṃ dadāti karhicit sma na bhakti-yogam [BhP 5.6.18] iti śukokteḥ |
mukteḥ sakāśād api sākṣān mat-prema-sevāyā utkarṣo ‚yam eveti bhāvaḥ

 

Baladeva


īdṛśa-bhakteḥ phalam āha śubheti | evaṃ man-nideśa-kṛtāyāṃ sarva-karmārpaṇa-lakṣaṇāyāṃ bhaktau satyāṃ karma-rūpair bandhanais tvaṃ mokṣyase | kīdṛśair ity āha śubhetīṣṭāniṣṭa-phalais tat-prāpti-pratīpaiḥ prācīnair ity arthaḥ | kīdṛśas tvam ity āha saṃnyāseti mayi karmārpaṇaṃ saṃnyāsaḥ | sa eva citta-viśodhakatvād yogas tad-yukta ātmā mano yasya saḥ | na kevalaṃ mukta eva karmabhir bhaviṣyasy api tu vimuktaḥ san mām upaiṣyasi | mukteṣu viśiṣṭaḥ san māṃ sākṣāt sevituṃ mad-antikaṃ prāpsyasi
 
 



Michalski


Uwolnisz się wtedy od „więzów czynu, bez względu na to, czy on dobre, czy złe owoce przynosi, czy ćwiczysz się w wyrzeczeniu, czy też w oddaniu się czynowi, – oswobodzony zupełnie, połączysz się ze mną.

 

Olszewski


Będziesz wyzwolony z więzów czynu, czy owoce jego są dobre czy złe; i z duszą całkowicie oddaną świętej Jedności, wolny, przyjdziesz do mnie.

 

Dynowska


A będziesz wolny od dobrych czy złych plonów, co niewolę działania stanowią; przez Jogę wyrzeczenia z duchem zjednoczony, oswobodzisz się od więzów i Mnie dosięgniesz.

 

Sachse


W ten sposób uwolnisz się od więzów czynu —
jego owoców tak złych, jak i dobrych.
Idąc ścieżką jogi porzucenia,
wyzwolony — przybędziesz do mnie.

 

Kudelska


Wtedy to wyzwolisz się z owoców dobrych i złych zarazem, które czyn twój wiążą,
I gdy umysł twój utrwali się w jodze wyrzeczenia, wtedy wyzwolony mnie osiągniesz.

 

Rucińska


W ten sposób od więzów czynów dobrych i złych się uwolnisz
I oczyszczony sannjasą i wolny, do mnie przybędziesz!

 

Szuwalska


Wyzwolą cię od skutków czynów niewolących,
Zarówno pożądanych, jak niepożądanych,
Byś tak oswobodzony połączył się ze Mną.
 
 

BhG 9.29

samo haṃ sarva-bhūteṣu na me dveṣyo sti na priyaḥ
ye bhajanti tu māṃ bhaktyā mayi te teṣu cāpy aham

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


aham (ja) sarva-bhūteṣu (dla wszystkich bytów) samaḥ (taki sam) [asmi](jestem),
me (dla mnie) dveṣyaḥ priyo [] (wróg czy miły) na asti (nie istnieje).
ye tu (ale którzy) mām (mnie) bhaktyā (z uwielbieniem) bhajanti (wielbią)
te (ci) mayi [vartante] (są we mnie),
aham api ca (a ja właśnie) teṣu [varte] (jestem w nich).

 

tłumaczenie polskie


Jestem jednaki [w stosunku] do wszystkich bytów,
nie ma dla mnie przyjaciela [czy] wroga,
ale [jeśli] z uwielbieniem wielbią mnie, to są we mnie, a ja jestem w nich.

 

analiza gramatyczna

samaḥ sama sn. 1i.1 n. taki sam, równy, jednakowy;
aham asmat sn. 1i.1ja;
sarva-bhūteṣu sarva-bhūta 7i.3 m. ; sarveṣu bhūteṣu itidla wszystkich bytów (od: sarva – wszystko; bhū – być, PP bhūta – będący, prawdziwy, istota, byt);
na av. nie;
me asmat sn. 6i.1 mój (skrócona forma od: mama);
dveṣyaḥ dveṣya (dviṣ – nienawidzić) PF 1i.1 m. nienawiść, wrogość, wróg;
asti as (być) Praes. P 1c.1 jest;
na av. nie;
priyaḥ priya 1i.1 m. lubiany, ukochany, miły (od: prī – sprawić radość);
ye yat sn. 1i.3 m. którzy;
bhajanti bhaj (dzielić, czcić, kochać, radować się) Praes. P 1c.3 wielbią;
tu av. ale, wtedy, z drugiej strony, i;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
bhaktyā bhakti 3i.1 f. z oddaniem, z miłością, z uwielbieniem (od: bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, bhakta – rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany);
mayi asmat sn. 7i.1 we mnie;
te tat sn. 1i.3 m. oni;
teṣu tat sn. 7i.3 m. w nich;
ca av. i;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
aham asmat sn. 1i.1ja;

 

warianty tekstu


samo haṃ samūhaṃ (nagromadzenie);
dveṣyo sti → dveṣo ‘sti (nienawiść jest);
na priyaḥ → mat-priyaḥ (mi drogi);
tu → ca (i);
 
 



Śāṃkara


rāga-dveṣavāṃs tarhi bhagavān, yato bhaktān anugṛhṇāti, netarān iti tan na—

samas tulyo’haṃ sarva-bhūteṣu | na me dveṣyo’sti na priyaḥ | agnivad ahaṃ—dūra-sthānāṃ yathāgniḥ śītaṃ nāpanayati, samīpam upasarpatām apanayati | tathāhaṃ bhaktān anugṛhṇāmi, netarān | ye bhajanti tu mām īśvaraṃ bhaktyā mayi te—svabhāvata eva, na mama rāga-nimittaṃ—vartante | teṣu cāpy ahaṃ svabhāvata eva varte, netareṣu | naitāvatā teṣu dveṣo mam

 

Rāmānuja


mamemaṃ paramam atilokaṃ svabhāvaṃ śṛṇu

devatiryaṅmanuṣyasthāvarātmanā+avasthiteṣu jātitaś cākārataḥ svabhāvato jñānataś cātyantotkṛṣṭāpakṛṣṭarūpeṇa vartamāneṣu sarveṣu bhūteṣu samāśrayaṇīyatve samo ‚ham; ayaṃ jātyākārasvabhāvajñānādibhir nirkṛṣṭa iti samāśrayaṇe na me dveṣyo ‚sti udvejanīyatayā na tyājyo ‚sti / tathā samāśritatvātirekeṇa jātyādibhir atyantotkṛṣṭo ‚yam iti tadvyuktatayā samāśrayaṇe na kaścit priyo ‚sti na saṃgrāhyo ‚sti / api tu atyarthamatpriyatvena madbhajanena vinā+ātmadhāraṇālābhān madbhajanaikaprayojanā ye māṃ bhajante, te jātyādibhir utkṛṣṭā apakṛṣṭā vā matsamānaguṇavad yathāsukhaṃ mayy eva vartante / aham api teṣu madutkṛṣṭeṣv iva varte

 

Śrīdhara


yadi bhaktebhya eva mokṣaṃ dadāsi nābhaktebhyas tarhi tavāpi kiṃ rāda-dveṣādi-kṛtaṃ vaiṣamyam asti ? nety āha samo ‚ham iti | samo ‚haṃ sarveṣv api bhūteṣu | ato me mama priyaś ca dveṣyaś ca nāsty eva | evaṃ saty api ye māṃ bhajanti te bhaktā mayi vartante | aham api teṣv anugrāhakatayā varte | ayaṃ bhāvaḥ – yathā agneḥ svalevakeṣv eva tamaḥ-śītādi-duḥkham apākurvato ‚pi na vaiṣamyam | yathā vā kalpa-vṛkṣasya | tathaiva bhakta-pakṣa-pātino ‚pi mama vaiṣamyaṃ nāsty eva | kintu mad-bhakter evāyaṃ mahimeti

 

Madhusūdana


yadi bhaktān evānugṛhṇāsi nābhaktān | tato rāga-dveṣavattvena kathaṃ parameśvaraḥ syā iti nety āha samo ‚ham iti | sarveṣu prāṇiṣu samas tulyo ‚haṃ sad-rūpeṇa sphuraṇa-rūpeṇānanda-rūpeṇa ca svābhāvikenaupādhikena cāntaryāmitvena | ato namama dveṣa-viṣayaḥ prīti-viṣayo vā kaścid asti sāvitrasyeva gagana-maṇḍala-vyāpinaḥ prakāśāsya | tarhi kathaṃ bhaktābhaktayoḥ phala-vaiṣamyaṃ tatrāha ye bhajanti tu ye tu bhajanti sevante māṃ sarva-karma-samarpaṇa-rūpayā bhaktyā | abhaktāpekṣayā bhaktānāṃ viśeṣa-dyotanārthas tu-śabdaḥ | ko ‚sau ? mayi te ye mad-arpitair niṣkāmaiḥ karmabhiḥ śodhitāntaḥkaraṇās te nirasta-samasta-rajas-tamo-malasya sattvodrekeṇātisvacchasyāntaḥkaraṇasya sadā mad-ākārā vṛttim upainpan-mānenotpādayanto mayi vartante | aham apy atisvacchāyāṃ tadīya-citta-vṛttau pratibimbitas teṣu varte | ca-kāro ‚vadhāraṇārthas ta eva mayi teṣv evāham iti |

svacchasya hi dravyasyāyam eva svabhāvo yena sambadhyate tad-ākāraṃ gṛhṇātīti | svaccha-dravya-sambaddhasya ca vastuna eṣa eva svabhāvo yat tatra pratiphalatīti | tathāsvaccha-dravyasyāpy eṣa eva svabhāvo yat sva-sambaddhasyākāraṃ na gṛhṇātīti | asvaccha-dravya-sambaddhasya ca vastuna eṣa eva svabhāvo yat tatra na pratiphalatīti | yathā hi sarvatra vidyamāno ‚pi sāvitraḥ prakāśaḥ svacche darpaṇādāv evābhivyajyate na tv asvacche ghaṭādau | tāvatā na darpaṇe rajyati na vā dveṣṭi ghaṭam | evaṃ sarvatra samo ‚pi svacche bhakta-citte ‚bhivyajyamāno ‚svacche cābhakti-citte ‚nabhivyajya-māno ‚haṃ na rajyāmi kutracit | na vā dveṣmi kaṃcit | sāmagrī-maryādayā jāyamānasya kāraysāparyanuyojyatvāt | vahnivat kalpa-taruvac cāvaiṣamyaṃ vyākhyeyam

 

Viśvanātha


nanu bhaktān eva vimuktīkṛtya svaṃ prāpayasi | na tv abhaktān iti cet tarhi tavāpi kiṃ rāga-dveṣādi-kṛtaṃ vaiṣamyam asti ? nety āha samo ‚ham iti | te bhaktā mayi vartante ‚ham api teṣu varta iti vyākhyāne bhagavaty eva sarva-jagad vartata eva | bhagavān api sarva-jagatsu vartata eveti nāsti viśeṣaḥ | tasmāt ye yathā māṃ prapadyante tāṃs tathaiva bhajāmy aham [Gītā 4.11] iti nyāyena | mayi te āsaktā bhaktā vartante yathā tathāhamapi teṣv āsakta iti vyākhyeyam | atra kalpa-vṛkṣādi-dṛṣṭāntas tv ekāṃśenaiva jñeyaḥ | na hi kalpa-vṛkṣa-phalākāṅkṣayā tad āśritā āsajjanti | nāpi kalpa-vṛkṣaḥ svāśriteṣv āsaktaḥ | nāpi sa āśritasya vairiṇo dveṣṭi | bhagavāṃs tu svabhakta-vairiṇaṃ svahastenaiva hinasti | yad uktaṃ prahrādāya yadā druhyed dhaniṣye ‚pi varorjitam [BhP 7.4.28] iti kecit tu tu-kārasya bhinnopakramārthatvam ākhyāya bhakta-vātsalya-lakṣaṇaṃ tu vaiṣamyaṃ mayi vidyata eveti tac ca bhagavato bhūṣaṇaṃ, na tu dūṣaṇam iti vyācakṣate | tathā hi bhagavato bhakta-vātsalyam eva prasiddham | na tu jñāni-vātsalyaṃ yogi-vātsalyaṃ vā, yathā hy anyo janaḥ sva-dāseṣv eva vatsalo nānya-dāseṣu, tathaiva bhagavān api sva-bhakteṣv eva vatsalo na rudra-bhakteṣu nāpi devī-bhakteṣv iti

 

Baladeva


nanu bhaktān eva vimocyāntikaṃ nayasi | nābhaktān iti tavāpi kiṃ sarveśvarasya rāga-dveṣa-kṛtaṃ vaiṣamyam asti ? tatrāha samo ‚ham iti | deva-manuṣya-tiryak-sthāvarādiṣu jātyākṛti-svabhāvair viṣameṣu sarveṣu bhūteṣu tat-tat-karmānuguṇyena sṛṣṭi-pālana-kṛt sarveśvaro ‚haṃsamaḥ parjanya iva nānā-vidheṣu tat-tad-bījeṣu, na teṣu me ko ‚pi dveṣyaḥ priyo vety arthaḥ | bhaktānām abhaktebhyo viśesaṃ bodhayitum iha tu-śabdaḥ | ye tu māṃ bhajanti śravaṇādi-bhaktibhir anukūlayanti, te bhaktyānuraktyā mayi vartante | teṣv ahaṃ ca sarveśvaro ‚pi bhaktyā varte, maṇi-suvarṇa-nyāyena bhagavato ‚pi bhakteṣu bhaktir asti | bahgavān bhakta-bhaktimān ity ādi śrī-śuka-vākyād iti premṇā mitho vartana-viśeṣo darśitaḥ | anyathā tv aviśeṣāpattiḥ | tasya pratijñā tv īdṛśy evāvagamyate ye yathā mām ity ādinā | kalpa-druma-dṛṣṭānto ‚py atrāṃśika eva | tatra mithaḥ prītya-apratīteḥ pakṣapātāpratīteś ca | tathā ca sarvatrāviṣame ‚pi mayi svāśrita-vātsalya-lakṣaṇaṃ vaiṣamyam astīty uktam | evam āha sūtrakāraḥ upapadyate cābhyupalabhyate ca [Vs 2.1.37] iti |

nanu bhakter api karmatvānusāreṇa teṣu tad-vātsalyān na tal-lakṣaṇe tad iti | cen maivam etat | svarūpa-śakti-vṛtter bhakteḥ karmānyatvāt | śrutiś ca sac-cid-ānandaika-rase bhakti-yoge tiṣṭhati [GTU 2.78] iti | na ca svarūpa-prayuktatvād dūṣaṇam etad iti vācyam | guṇa-śreṣṭhatvena stūyamānatvāt

 
 



Michalski


Ja jestem jednaki wobec wszystkich stworzeń, nic nie jest mi nienawistne i nic miłe. Ci jednak, którzy mnie czczą z miłością, – ci są we mnie i ja w nich jestem.

 

Olszewski


Jestem jednaki dla wszystkich istot; nie mam dla nich ani nienawiści ani miłości; lecz którzy mię wielbią, są we mnie, a ja w nich.

 

Dynowska


Jednaki jestem dla wszystkich istot, nie masz dla Mnie odstręczających ni upodobanych; lecz ci, którzy Mnie wielbią żarliwą miłością, zaiste we Mnie są, a Ja w nich.

 

Sachse


Jednaki jestem dla wszystkich stworzeń.
Nikt nie jest mi nienawistny, ani miły.
Jednakże we mnie są ci, którzy mnie miłują,
a ja — w nich.

 

Kudelska


Ja jestem taki sam w każdym stworzeniu, nikt nie jest mi nienawistny ani nikt najmilszy;
A ci, którzy wielbią mnie z całym oddaniem, we mnie przebywają, a Ja w nich.

 

Rucińska


Jam wszystkim jednaki, nikt mi nie jest niemiły lub miły,
Lecz ci, co czczą mnie z miłością, są we mnie i ja w nich jestem!

 

Szuwalska


Jednakowo traktuję wszystko to, co żyje.
Nikogo nienawiścią ni względem nie darzę.
Jestem jednak obecny w tych, którzy Mnie wielbią,
Tak jak oni są we Mnie przez swoje oddanie.
 
 

BhG 9.30

api cet sudurācāro bhajate mām ananya-bhāk
sādhur eva sa mantavyaḥ samyag vyavasito hi saḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


cet (jeśli) su-durācāraḥ api (nawet złoczyńca) ananya-bhāk (niewielbiący innego) mām (mnie) bhajate (wielbi)  
saḥ (on) sādhuḥ eva (właśnie święty) mantavyaḥ (ma być uważany),
saḥ hi (on zaiste) samyak (właściwie) vyavasitaḥ (ten, który postanowił).

 

tłumaczenie polskie


Jeśli nawet najgorszy złoczyńca, nie wielbiąc [nikogo] innego, mnie wielbi,
ma być uważany za świętego. Zaiste on właściwie postanowił.

 

analiza gramatyczna

api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
cet av. jeśli;
su-durācāraḥ su-dur-ācāra 1i.1 m. ten, którego zachowanie jest bardzo złe (od: su – prefiks: bardzo, ogromnie; dur / dus – prefiks: trudny, zły, twardy; ā-car – zbliżać się do; ācāra – właściwe zachowanie);
bhajate bhaj (dzielić, czcić, kochać, radować się) Praes. Ā 1c.1 wielbi;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
ananya-bhāk an-anya-bhaj 1i.1 m. ; yo ‘nyaṃ na bhajatīti saḥ ten, który [niczego] innego nie wielbi (od: anya – inny, ananya – nie inny, wyłączny, jedyny, nie mający innego, nie oddany niczemu innemu; bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć);
sādhuḥ sādhu 1i.1 m. właściwy, dobry, pobożny, szlachetny, święty (od: sādh – osiągać sukces);
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
saḥ tat sn. 1i.1 m. on;
mantavyaḥ mantavya (man – myśleć) PF 1i.1 m. do pomyślenia, do uważania;
samyak av. właściwie, całkowicie, tak samo (od: añc – zginać, poruszać, iść, samy-añc – idące razem, połączone, całkowity, właściwy);
vyavasitaḥ vi-ava-sita (vi-ava-so – kończyć, postanowić) PP 1i.1 m. ten, który postanowił;
hi av. ponieważ, albowiem, właśnie, zaiste, z pewnością;
saḥ tat sn. 1i.1 m. on;

 

warianty tekstu

vyavasito → vyavahito (ułożony);
 
 



Śāṃkara


sṛṇu mad-bhakter māhātmyaṃ—

api cet yady api sudurācāraḥ suṣṭhu durācāro’tīva kutsitācāro’pi bhajate mām ananya-bhāk ananya-bhaktiḥ san, sādhur eva samyag-vṛtta eva sa mantavyo jñātavyaḥ | samyag yathāvad vyavasito hi saḥ, yasmāt sādhu-niścayaḥ saḥ

 

Rāmānuja


tatrāpi

tatra tatra jātiviśeṣe jātānāṃ yaḥ samācāra upādeyaḥ pariharaṇīyaś ca, tasmād ativṛtto ‚py uktaprakāreṇa mām ananyabhāk bhajanaikaprayojano bhajate cet, sādhur eva saḥ vaiṣṇavāgresara eva saḥ / mantavyaḥ bahumantavyaḥ pūrvoktais sama ityarthaḥ / kuta etat? samyagvyavasito hi saḥ yato ‚sya vyavasāyaḥ susamīcīnaḥ bhagavān nikhilajagadekakāraṇabhūtaḥ paraṃ brahma nārāyaṇaś carācarapatir asmatsvāmī mama gurur mama suhṛn mama paramaṃ bhogyam iti sarvair duṣprāpo ‚yaṃ vyavasāyas tena kṛtaḥ; tatkāryaṃ cānanyaprayojanaṃ nirantaraṃ bhajanaṃ tasyāsti ataḥ sādhur eva; bahumantavyaḥ / asmin vyavasāye, tatkārye coktaprakārabhajane saṃpanne sati tasyācāravyatikramaḥ svalpavaikalyam iti na tāvatā+anādaraṇīyaḥ, api tu bahumantavya evetyarthaḥ

 

Śrīdhara


api ca mad-bhakter evāyam avitarkyaṃ prabhāva iti darśayann āha api ced iti | atyantaṃ durācāro ‚pi naro yadyap apṛthaktvena pṛthag-devatāpi vāsudeva eveti buddhyā devatāntara-bhaktim akurvan mām eva parameśvaraṃ bhajate tarhi sādhuḥ śreṣṭha eva sa mantavyaḥ | yato ‚sau samyag-vyavasitaḥ parameśvara-bhajanenaiva kṛtārtho bhaviṣyāmīti śobhanam adhyavasāyaṃ kṛtavān

 

Madhusūdana


kiṃ ca mad-bhakter evāyaṃ mahimā yat same ‚pi vaiṣamyam āpādayati śṛṇu tan-mahimānam api ced iti | yaḥ kaścit sudurācāro ‚pi ced ajāmilādir ivānanya-bhāk san māṃ bhajate kutaścid bhāgyodayāt sevate sa prāg asādhur api sādhur eva mantavyaḥ | hi yasmāt samyag-vyavasitaḥ sādhu-niścayavān saḥ

 

Viśvanātha


sva-bhakteṣv āsaktir mama svābhāviky eva bhavati, sā durācāre ‚pi bhakte nāpayāti | tam apy utkṛṣṭam eva karomīty āha api ced iti | sudurācāraḥ para-hiṃsā para-dāra-para-dravyādi-grahaṇa-parāyaṇe ‚pi māṃ bhajate cet, kīdṛg-bhajanavān ity ata āha, ananya-bhāk matto ‚nya-devatāntaram | mad-bhakter anyat karma-jñānādikam, mat-kāmanāto ‚nyāṃ rājyādi-kāmanāṃ na bhajate, sa sādhuḥ |

nanv etādṛśe kadācāre dṛṣṭe sati, kathaṃ sādhutvam ? tatrāha, mantavyo mananīyaḥ | sādhutvenaiva sa jñeya iti yāvat | mantavyam iti vidhi-vākyam anyathā pratyavāyaḥ syāt | atra mad-ājñaiva pramāṇam iti bhāvaḥ |

nanu tvāṃ bhajate ity etad-aṃśena sādhuḥ para-dārādi-grahaṇāṃśenāsādhuś ca sa mantavyas tatrāha eveti | sarveṇāpy aṃśena sādhur eva mantavyaḥ | kadāpi tasyāsādhutvaṃ na draṣṭavyam iti bhāvaḥ | samyag vyavasitaṃ niścayo yasya saḥ | dustyajena sva-pāpena narakaṃ tiryag-yonir vā yāmi aikāntikaṃ śrī-kṛṣṇa-bhajanaṃ tu naiva jihāsāmīti sa śobhanam adhyavasāyaṃ kṛtavān ity arthaḥ

 

Baladeva


mama śuddha-bhakti-vaśyatā-lakṣaṇaḥ svabhāvo dustyaja eva | yad ahaṃ jugupsita-karmaṇy api bhakte ‚nurajyaṃs tam utkarṣayāmīti pūrvārthaṃ puṣṇann āha api ced iti | ananya-bhāk janaś cet sudurācāro ‚tivigarhita-karmāpi san māṃ bhajate mat-kīrtanādibhir māṃ sevate tad api sa sādhur eva mantavyaḥ | matto ‚nyāṃ devatāṃ na bhajty āśrayatīti mad-ekāntī mām eva svāminaṃ parama-pumarthaṃ ca jānann ity arthaḥ | ubhayathā vartamāno ‚pi sādhutvena sa pūjya iti bodhayitum eva-kāraḥ | tasya tathātve manane mantavya iti sva-nideśa-rūpo vidhiś ca darśitaḥ | itarathā pratyavāyād iti bhāvaḥ | ubhayathāpi vartamānasya sādhutvam evety atroktaṃ hetuṃ puṣṇann āha samyag iti | yad asau samyag-vyavasito mad-ekānta-niṣṭhā-rūpa-śreṣṭha-niścayavān ity arthaḥ | evam uktaṃ nārasiṃhe-

bhagavati ca harāv ananya-cetā
bhṛśam alino ‚pi virājate manuṣyaḥ |
na hi śaśa-kaluṣa-cchaviḥ kadācit
timira-parābhavatām upaiti candraḥ || iti

 
 



Michalski


Nawet jeżeli zły człowiek mnie czci i nic innego nie czci pozamną, za dobrego uważać go trzeba: – postanowienie ma prawdziwe!

 

Olszewski


Człowiek, najbardziej nawet grzeszny, jeżeli zaczyna mię wielbić i ku mnie zwraca całe nabożeństwo swoje, musi być uważany za dobrego; dobrą bowiem drogę obrał.

 

Dynowska


Nawet człowiek czyniący źle, jeśli Mnie niepodzielnie całym sercem czci, jako sprawiedliwy poczytywany być musi, bowiem słusznie wybrał i wolę swą dobrze skierował.

 

Sachse


Nawet jeśli ktoś postępuje bardzo nagannie,
a jednak kocha mnie
i nikt inny nie jest przedmiotem jego miłości,
winien być uznany za sprawiedliwego,
albowiem dokonał właściwego wyboru.

 

Kudelska


Nawet ten człowiek, który źle czyni, a jednak mnie wielbi niepodzielnie,
Za sprawiedliwego powinien być uznany, gdyż wybrał dobrą drogę.

 

Rucińska


Nawet gdy wielki nikczemnik miłuje mnie niepodzielnie,
Uznać go trzeba cnotliwym, albowiem wybrał właściwie.

 

Szuwalska


Nawet jeśli złoczyńcą jest taka osoba,
Należy ją uważać za świętą, gdyż wiernie
Trwa w swym postanowieniu na właściwej drodze,
 
 

BhG 9.31

kṣipraṃ bhavati dharmātmā śaśvac-chāntiṃ nigacchati
kaunteya pratijānīhi na me bhaktaḥ praṇaśyati

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


[sa] (on) kṣipram (szybko) dharmātmā (prawym) bhavati (staje się),
[sa] (on) śaśvac-chāntim (wieczny spokój) nigacchati (osiąga).
he kaunteya (Kuntjowicu!),
me (mój) bhaktaḥ (wielbiciel) na praṇaśyati [iti] (nie ginie) [tat] pratijānīhi (to obiecaj).

 

tłumaczenie polskie


Szybko staje się prawy i osiąga wieczny spokój.
Kuntjowicu, zapewnij [innych]: „mój wielbiciel nie ginie”.

 

analiza gramatyczna

kṣipram av. szybko, natychmiast (od: kṣipra – szybki);
bhavati bhū (być) Praes. P 1c.1 staje się;
dharmātmā dharma-ātman 1i.1 m. ; BV : yasyātmā dharme ‘sti saḥ ten, którego jaźń jest w dharmie (od: dhṛ dzierżyć, dharma – dharma; ātman – jaźń);
śaśvac-chāntim śaśvac-chānti 2i.1 f. wieczny spokój (od: śaśvat – wieczny, bezustanny, liczny; śam – wyciszać, kończyć, niszczyć, śānti – spokój, wyciszenie, zadowolenie, zakończenie, śmierć);
nigacchati ni-gam (osiągać) Praes. P 1c.1 osiąga;
kaunteya kaunteya 8i.1 m. o synu Kunti (od: kunti – lud Kuntiów, kuntī – Kunti, matka Pandowiców);
pratijānīhi prati-jñā (obiecać) Imperat. P 2c.1 obiecaj, zapewnij;
na av. nie;
me asmat sn. 6i.1 mój (skrócona forma od: mama);
bhaktaḥ bhakta (bhaj – dzielić, czcić, kochać) PP 1i.1 m. rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany;
praṇaśyati pra-naś (zanikać, być straconym) Praes. P 1c.1 ulega zniszczeniu;

 

warianty tekstu


nigacchati → niyacchati (zatrzymuje);
pratijānīhi → pratijāne ‘haṃ (ja obiecuję);
me bhaktaḥ → mad-bhaktaḥ (mój wielbiciel);
 
 



Śāṃkara


utsṛjyaś ca bāhyāṃ durācāratām antaḥ samyag-vyavasāya-sāmarthyāt—

kṣipraṃ śīghraṃ bhavati dharmātmā dharma-citta eva | śaśvan nityaṃ śāntiṃ copaśamaṃ nigacchati prāpnoti | sṛṇu paramārtham, kaunteya pratijānīhi niścitāṃ pratijñāṃ kuru, na me mama bhakto mayi samarpitāntarātmā mad-bhakto na praṇaśyatīti

 

Rāmānuja


nanu „nāvirato duścaritān nāśānto nāsamāhitaḥ / nāśantamānaso vā+api prajñānenainam āpnuyāt // BhGR_1.” ityādiśruteḥ ācāravyatikrama uttarottarabhajanotpattipravāhaṃ niruṇaddhīty atra āha

matpriyatvakāritānanyaprayojanamadbhajanena vidhūtapāpatayaiva samūlonmūlitarajastamoguṇaḥ kṣipraṃ dharmātmā bhavati kṣipram eva virodhirahitasaparikaramadbhajanaikamanā bhavati / evaṃrūpabhajanam eva hi „dharmasyāsya parantapa” iti upakrame dharmaśabdoditam / śaśvacchāntiṃ nigacchati śaśvatīm apunarāvartinīṃ matprāptivirodhyācāranivṛttiṃ gacchati / kaunteya tvam evāsminn arthe pratijñāṃ kuru madbhaktāv upakrānto virodhyācāramiśro ‚pi na naśyati; api tu madbhaktimāhātmyena sarvaṃ virodhijātaṃ nāśayitvā śāśvatīṃ virodhinivṛttim adhigamya kṣipraṃ paripūrṇabhaktir bhavatīti

 

Śrīdhara


nanu kathaṃ samīcīnādhyavasāya-mātreṇa sādhur mantavyaḥ ? tatrāha kṣipram iti | sudurācāro ‚pi māṃ bhajan śīghraṃ dharma-citto bhavati | tataś ca śaśvac-chāntiṃ cittopaplavoparama-rūpāṃ parameśvara-niṣṭhāṃ nitarāṃ gacchati prāpnoti | kutarka-karkaśa-vādino naitātmanyerann iti śaṅkākulam arjunaṃ protsāhayati he kaunteya paṭahādi-mahā-ghoṣa-pūrvakaṃ vivadamānānāṃ sabhāṃ gatvā bāhum utkṣipya niḥśaṅkaṃ pratijānīhi pratijñāṃ kuru | katham ? me parameśvarasya bhaktaḥ sudurācāro ‚pi na praṇaśyati | api tu kṛtārtha eva bhavatīti | tataś ca te taṃ prauḍhi-vijṛmbha-vidhvaṃsita-kutarkāḥ santo niḥsaṃśayaṃ tvām eva gurutvenāśrayeran

 

Madhusūdana


asmād eva samyag-vyavasāyāt sa hitvā durācāratāṃ kṣipram iti | cira-kālam adharmātmāpi mad-bhajana-mahimnā kṣipraṃ śīghram eva bhavati dharmātmā dharmānugat-citto durācāratvaṃ jhaṭity eva tyaktvā sad-ācāro bhavatīty arthaḥ | kiṃ ca śaśvan nityaṃ śāntiṃ viṣaya-bhogaspṛhā-nivṛttiṃ nigacchati nitarāṃ prāpnoty atinirvedāt |

kaścit tvad-bhaktaḥ prāg abhyastaṃ durācāratvam atyajan na bhaved api dharmātmā | tathā ca sa naśyed eveti nety āha bhaktānukampāparavaśatayā kupita iva bhagavān | naitad āścaryaṃ manvīthā he kaunteya niścitam evedṛśaṃ mad-bhakter māhātmyam | ato vipratipannānāṃ purastād api tvaṃ pratijānīhi sāvajñaṃ sa-garvaṃ ca pratijñāṃ kuru | na me vāsudevasya bhatko ‚tidurācāro ‚pi prāṇa-saṅkaṭam āpanno ‚pi sudurlabham ayogyaḥ san prārtahaymāno ‚pi atimūḍho ‚śaraṇo ‚pi na praṇaśyati kiṃ tu kṛtārtha eva bhavatīti | dṛṣṭāntāś cājāmila-prahlāda-dhruva-gajendrādayaḥ prasiddhā eva | śāstraṃ ca na vāsudeva-bhaktānām aśubhaṃ vidyate kvacit iti

 

Viśvanātha


nanu tādṛśasyādharmiṇaḥ kathaṃ bhajanaṃ tvaṃ gṛhṇāsi ? kāma-krodhādi-dūṣitāntaḥkaraṇena niveditam anna-pānādikaṃ katham aśnāsīty ata āha kṣipraṃ śīghram eva sa dharmātmā bhavati | atra kṣipraṃ bhāvī sa dharmātmā śaśvac-chāntiṃ gamiṣyatīti aprayujya bhavati gacchatīti vartamāna-prayogāt adharma-karaṇānantaram eva mām anusmṛtya kṛtānutāpaḥ kṣipram eva dharmātmā bhavati | hanta hanta mat-tulyaḥ ko ‚pi bhakta-lokaṃ kalaṅkayann adhamo nāsti | tad vidyām iti śaśvat punaḥ punar api śāntiṃ nirvedaṃ nitarāṃ gacchati | yad vā kiyataḥ samayād anantaraṃ tasya bhāvi dharmātmatvaṃ tadānīm api sūkṣma-rūpeṇa vartata evaṃ tan manasi bhakteḥ preveśāt yathā pīte mahauṣadhi sati tadānīṃ kiya-kāla-paryantaṃ naśyad-avastho jvara-dāho viṣa-dāho vā vartamāno ‚pi na gaṇyata iti dhvaniḥ |

tataś ca tasya bhaktasya durācāratva-gamakāḥ kāma-krodhādyā utkhāta-daṃṣṭroraga-daṃśavad akiñcitkarā eva jñeyā iti anudhvaniḥ | ataeva śaśvat sarvadaiva śāntiṃ kāma-krodhādy-upaśamaṃ nitarāṃ gacchaty atiśayena prāpnotīti durācāratva-daśāyām api sa śuddhāntaḥkaraṇa eva ucyata iti bhāvaḥ |

nanu yadi sa dharmātmā syāt tadā nāsti ko ‚pi vivādaḥ | kintu kaścid durācāra-bhakto maraṇa-paryantam api durācāratvaṃ na jahāti, tasya kā vārtā ity ato bhakta-vatsalo bhagavān sa-prauḍhi sa-kopam ivāha kaunteyeti | mama bhakto na praṇaśyati | tad api prāṇa-nāśe adhaḥpātaṃ na yāti | kutarka-karkaśa-vādino naitan manyerann iti śoka-śaṅkā-vyākulam arjunaṃ protsāhayati he kaunteya paṭahakāhalādi-mahā-ghoṣa-pūrvakaṃ vivadamānānāṃ sabhāṃ gatvā bāhum utkṣipya niḥśaṅkaṃ pratijānīhi pratijñāṃ kuru | katham ? me mama parameśvarasya bhakto durācāro ‚pi na praṇeśyety api tu kṛtārtha eva bhavati | tataś ca te taṃ prauḍhi-vijṛmbhita-vidhvaṃsita-kutarkāḥ santo niḥsaṃśayaṃ tvām eva gurutvenāśrayeran iti svāmi-caraṇāḥ |

nanu kathaṃ bhagavān svayam apratijñāya pratijñātum arjunam evātidideśa | yathaivāgre mām evaiṣyasi satyaṃ te pratijāne priyo ‚si me iti vakṣyate | tathaivātrāpi kaunteya pratijāne ‚haṃ na me bhaktaḥ praṇaśyati iti kathaṃ noktam ? ucyate – bhagavatā tadānīm eva vicāritaṃ bhakta-vatsalena mayā sva-bhaktāpakarṣa-leśam apy asahiṣṇunā sva-pratijñāṃ khaṇḍayitvāpi svāpa-karṣam aṅgīkṛtyāpi bhakta-pratijñaiva rakṣitā bahutra | yathā tatraiva bhīṣma-yuddhe sva-pratijñām apy apākṛtya bhīṣma-pratijñaiva rakṣiṣyate, bahirmukhā vādino vaitaṇḍikā mat-pratijñāṃ śrutvā hasiṣyanti arjuna-pratijñā tu pāṣāṇa-rekhaiveti te pratiyanti | ato ‚rjunam eva pratijñāṃ kārayāmīti | atra etādṛśa-durācārasyāpi ananya-bhakti-śravaṇād ananya-bhaktābhidhāyaka-vākyeṣu sarvatra na vidyate ‚nyat-strī-putrādyāsakti-vidharma-śoka-moha-kāma-krodhādikaṃ yatreti kupaṇḍita-vyākhyā na grāhyeti

 

Baladeva


iti | sudurācāro ‚pi māṃ bhajan śīghraṃ dharma-citto bhavati | tataś ca śaśvac- chāntiṃ cittopaplavoparama-rūpāṃ parameśvara-niṣṭhāṃ nitarāṃ gacchati prāpnoti | kutarka-karkaśa-vādino naitātmanyerann iti śaṅkākulam arjunaṃ protsāhayati he kaunteya paṭahādi-mahā-ghoṣa-pūrvakaṃ vivadamānānāṃ sabhāṃ gatvā bāhum utkṣipya niḥśaṅkaṃ pratijānīhi pratijñāṃ kuru | katham ? me parameśvarasya bhaktaḥ sudurācāro ‚pi na praṇaśyati | api tu kṛtārtha eva bhavatīti | tataś ca te tvat prauḍhi-vijṛmbha-vidhvaṃsita-kutarkāḥ santo niḥsaṃśayaṃ tvām eva gurutvenāśrayeran
 
 



Michalski


Prędko się stanie cnotliwym i osiągnie spokój wieczysty. Zapamiętaj to, Kauntejo, kto kocha mnie, nie zginie!

 

Olszewski


Rychło staje się sprawiedliwym i kroczy ku wiecznemu spoczynkowi. Synu Kunti, wyznawaj, iż ten, kto mię czci, nie ginie.

 

Dynowska


Niebawem ku Dharmie powróci, sprawiedliwym się stanie i nieprzemijający zdobędzie pokój; wiedz, o synu Kunti, iż nigdy nie zginie ten, który Mnie miłuje.

 

Sachse


Wkrótce prawda zawładnie jego sercem.
Wkrótce osiągnie wieczną ciszę.
Wiedz, o synu Kunti,
że ten, kto jest mym wyznawcą, nie zginie.

 

Kudelska


Wkrótce cnotliwym się stanie, i trwały spokój osiągnie,
Zapamiętaj to dobrze, synu Kunti, kto wielbi mnie, nigdy nie zginie.

 

Rucińska


Od razu prawy się staje, w ciszę wstępuje wieczystą –
Wiedz o tym, o synu Kunti, że mój wielbiciel nie ginie!

 

Szuwalska


Dzięki czemu już wkrótce stanie się pobożna,
Trwały spokój osiągnie, Ardżuno – Kauntejo.
Kto oddaniem Mnie darzy, ten nigdy nie zginie.
 
 

BhG 9.32

māṃ hi pārtha vyapāśritya ye pi syuḥ pāpa-yonayaḥ
striyo vaiśyās tathā śūdrās te pi yānti parāṃ gatim

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


he pārtha (Prythowicu!),
ye api pāpa-yonayaḥ (nawet ci nisko urodzeni) striyaḥ (kobiety) vaiśyāḥ (waiśjowie) tathā śūdrāḥ (podobnie śudrowie) syuḥ (gdyby byli),
te api (ci również) mām hi (zaiste we mnie) vyapāśritya (schroniwszy się)
parām gatim (do najwyższego celu) yānti (idą).

 

tłumaczenie polskie


Prythowicu, nawet ci nisko zrodzeni jak kobiety, wajśjowie czy śudrowie,
nawet oni we mnie przyjąwszy schronienie osiągają najwyższy cel.

 

analiza gramatyczna

mām asmat sn. 2i.1mnie;
hi av. ponieważ, albowiem, właśnie, zaiste, z pewnością;
pārtha pārtha 8i.1 m. o synu Prythy (od: pṛth – rozszerzać, pṛthā – Kunti, matka Pandowiców);
vyapāśritya vi-apa-ā-śri (przylegać, spoczywać na, wspierać się na, polegać na) absol. wsparłszy się, schroniwszy się – u kogo? – łączy się z accusativusem);
ye yat sn. 1i.3 m. którzy;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
syuḥ as (być) Pot. P 1c.3 gdyby byli;
pāpa-yonayaḥ pāpa-yoni 1i.3 m. ; BV : yeṣāṃ yoniḥ pāpā asti teci, których narodziny są grzeszne (od: pāpa – grzech, zło; yoni – łono, pochwa, miejsce powstania, źródło);
striyaḥ strī 1i.3 f. kobiety (od: – stworzyć, począć, urodzić);
vaiśyāḥ vaiśya 1i.3 m. wytwórcy, rolnicy, kupcy (viś – wchodzić);
tathā av. tak, w ten sposób, podobnie;
śūdrāḥ śūdra 1i.3 m. służący;
te tat sn. 1i.3 m. oni;
api av. chociaż, jak również, także, co więcej, nawet;
yānti (iść, osiągać) Praes. P 1c.3 idą, osiągają;
parām para 2i.1 f. daleką, ostateczną, najwyższą, najlepszą;
gatim gati 2i.1 f. poruszanie się, drogę, podróż, rezultat, schronienie, źródło (od: gam – iść);

 

warianty tekstu


vyapāśritya → vyupāśritya (przyjąwszy schronienie);
te pi yānti te yāṃti (oni idą);
Trzecia pada BhG 9.32 jest podobna do trzeciej pady BhG 6.45, 13.28, 16.22;
 
 



Śāṃkara


kiṃ ca—

māṃ hi yasmāt pārtha vyapāśritya mām āśrayatvena gṛhītvā ye’pi syuḥ pāpa-yonayaḥ pāpā yonir yeṣāṃ te pāpa-yonayaḥ syur bhaveyuḥ | pāpa-yonayaḥ pāpā yonir yeṣāṃ te pāpa-yonayaḥ pāpa-janmānaḥ | ke te ? ity āha—striyo vaiśyās tathā śūdrās te’pi yānti gacchanti parāṃ prakṛṣṭāṃ gatim

 

Rāmānuja


komentarz wspólny przy wersecie BhG 9.33
 

Śrīdhara


svācāra-bhraṣṭaṃ mad-bhaktiḥ pavitrīkarotīti kim atra citram ? yato mad-bhaktir duṣkulān apy anadhikāriṇo ‚pi saṃsārān mocayatīty āha māṃ hīti | ye ‚pi pāpa-yonayaḥ syur nikṛṣṭa-janmāno ‚ntyajādayo bhaveyuḥ | ye ‚pi vaiśyāḥ kevalaṃ kṛṣyādi-niratāḥ | striyaḥ śūdrāś cāpy adhyayanādi-rahitāḥ | te ‚pi māṃ vyāpāśritya saṃsevya parāṃ gatiṃ yānti | hi niścitam

 

Madhusūdana


evam āgantuka-doṣeṇa duṣṭānāṃ bhagavad-bhakti-prabhāvān nistāram uktvā svābhāvika-doṣeṇa duṣṭānām api tam āha māṃ hīti | hi niścitaṃ he pārtha māṃ vyapāścitya śaraṇam āgatya ye ‚pi syuḥ pāpa-yonayo ‚ntyajās tiryañco vā jāti-doṣeṇa duṣṭāḥ | tathī̀a vedādhyayanādi-śūnyatayā nikṛṣṭāḥ striyo vaiśyāḥ kṛṣyādi-mātra-ratāḥ | tathā śūdrā jātito ‚dhyayanādy-abhāvena ca parama-gaty-ayogyās te ‚pi yānti parāṃ gatim | api-śabdāt prāg-ukta-durācārā api

 

Viśvanātha


evaṃ karmaṇā durācārāṇām āgantukān doṣān mad-bhaktir na gaṇayati iti kiṃ citram ? yato jātyaiva durācārāṇāṃ svābhāvikān api doṣān mad-bhaktir na gaṇayatīty āha mām iti | pāpa-yonayo ‚ntyajā mlecchā api | yad uktam-

kirāta-hūṇāndhra-pulinda-pulkaśā
ābhīra-śumbhā yavanāḥ khasādayaḥ |
ye ‚nye ca pāpā yad-apāśrayāśrayāḥ
śudhyanti tasmai prabhaviṣṇave namaḥ || [BhP 2.4.18] iti |

aho bata śva-paco ‚to garīyān
yaj-jihvāgre vartate nāma tubhyam |
tepus tapas te juhuvuḥ sasnur āryā
brahmānūcur nāma gṛṇanti ye te || [BhP 3.33.6-7]

kiṃ punaḥ strī-vaiśyādyā aśuddhy-alīkādimantaḥ

 

Baladeva


mahā-ghoṣa-pūrvakaṃ vivadamānānāṃ sabhāṃ gatvā bāhum utkṣipya niḥśaṅkaṃ pratijānīhi pratijñāṃ kuru sarveśvaro ‚haṃ mad-ekāntināṃ āgantuka-doṣān vidhunomīti kiṃ citram ? yad atipāpino ‚pi mad-bhakta-prasaṅgād vidhūtāvidyā vimucyanta ity āha māṃhīti | ye pāpa-yonayo ‚ntyajāḥ sahaja-durācārāḥ syus te ‚pi mad-bhakta-prasaṅgena māṃ sarveśaṃ vasudeva-sutaṃ vyapāśritya śaraṇam āgatya parāṃ yogi-durlabhāṃ gatiṃ mat-prāptiṃ yānti hi niścitam etat | evam āha śrīmān śukaḥ-

kirāta-hūṇāndhra-pulinda-pulkaśā
ābhīra-śumbhā yavanāḥ khasādayaḥ |
ye ‚nye ca pāpā yad-apāśrayāśrayāḥ
śudhyanti tasmai prabhaviṣṇave namaḥ || [BhP 2.4.18] iti |

atrāsya lokasyānityatvaṃ kaṇṭhato bruvan harir mithyātvaṃ tasya nirāsāt

 
 



Michalski


Ci, którzy we mnie szukają ucieczki, chociażby byli najniższego urodzenia, – choćby kobiety, waiśje, śudrowie, – wszyscy pójdą najwyższą drogą.

 

Olszewski


Albowiem ci, którzy we mnie szukają swej ucieczki, choćby byli poczęci w grzechu, kobiety, waisye, śudry nawet, wstępują na drogę wyższą.

 

Dynowska


kto we Mnie szuka jedynie ostoi, o Parto, choćby z łona grzechu wyszedł, choćby Wajszą był, Szudrą, czy kobietą, osiąga również najwyższy cel.

 

Sachse


Ktokolwiek u mnie szuka pomocy, o synu Prithy,
nawet ludzie grzesznego rodu,
kobiety, wajśjowie czy siudrowie,
[wszyscy oni] idą ku najwyższemu przeznaczeniu.

 

Kudelska


Ci, którzy we mnie, Partho, znaleźli schronienie, choćby z grzechem się poczęli:
Kobiecy, wajśjowie, a nawet śudrowie, wszyscy oni najwyższy cel osiągają.

 

Rucińska


Bo mnie się oddawszy, Partho, nawet i nędznie zrodzeni –
Niewiasty, wieśniacy, słudzy – najwyższy cel osiągają.

 

Szuwalska


Każdy, kto we Mnie widzi jedyną ostoję,
Choć nie wiem, jak niskiego byłby pochodzenia,
Poczęty w grzechu, przyszedł na świat w domu kupców,
Był sługą z urodzenia czy słabą kobietą,
I tak do najwyższego zdoła dotrzeć celu.
 
 

BhG 9.33

kiṃ punar brāhmaṇāḥ puṇyā bhaktā rāja-rṣayas tathā
anityam asukhaṃ lokam imaṃ prāpya bhajasva mām

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


puṇyāḥ brāhmaṇāḥ (szlachetnych braminów) bhaktāḥ (wielbicieli) tathā rāja-rṣayaḥ (jak również królewskich wieszczów) kim punaḥ (o ile bardziej [dotyczy to]).
[tvam](ty) imam anityam (ten tymczasowy) asukham lokam (pozbawiony szczęścia świat) prāpya (osiągnąwszy)
mām (mnie) bhajasva (wielbij).

 

tłumaczenie polskie


O ile bardziej [dotyczy to] świętych braminów, wielbicieli czy królewskich wieszczy.
Osiągnąwszy ten tymczasowy pozbawiony szczęścia świat, wielbij mnie.

 

analiza gramatyczna

kim punaḥ av. o ile bardziej;
brāhmaṇāḥ brāhmaṇa 1i.3 m. bramini (od: bṛh – zwiększać, brahman – duch, Weda);
puṇyāḥ puṇya 1i.3 m. szlachetni, dobrzy, pobożni, czyści (od: – oczyszczać, lub puṇ – działać cnotliwie);
bhaktāḥ bhakta (bhaj – dzielić, czcić, kochać) PP 1i.3 m. rozdani, kochani; czciciele, wielbiciele, miłośnicy, kochający, oddani;
rāja-rṣayaḥ rāja-rṣi 1i.3 m. ; TP : rājñām ṛṣaya itiwieszczowie wśród królów (od: raj – władać, rājan – władca; ṛṣ – płynąć, poruszać się szybko, lub dṛś – widzieć; ṛṣi – święty, wieszcz);
lub KD : rājānaś cāsav ṛṣayaś ca są królami i są wieszczami;
tathā av. tak, w ten sposób, podobnie;
anityam a-nitya 2i.1 m. nie wieczny, tymczasowy (od: nitya – nieustanny, wieczny);
asukham a-sukha 2i.1 m. pozbawiony szczęścia (od: su – prefiks: dobry, wspaniały, piękny, szlachetny; kha – zagłębienie, otwór, piasta; su-kha – radość, szczęście, dosłownie: dobre zagłębienie [przez które przechodzi oś rydwanu] stąd poruszanie się gładko;
lub od: su-sthā; przeciwieństwo do: duḥkha  – cierpienie, niedola);
lokam loka 2i.1 m. świat;
imam idam sn. 2i.1 m. ten;
prāpya pra-āp (osiągać) absol. osiągnąwszy, otrzymawszy;
bhajasva bhaj (dzielić, czcić, kochać, radować się) Imperat. Ā 2c.1 wielbij;
mām asmat sn. 2i.1mnie;

 

warianty tekstu


imaṃ prāpya → anuciṃtya / idaṃ prāpya (rozważywszy / ten osiągnąwszy);
bhajasva → bhajaṃti (wielbią);
 
 



Śāṃkara


kiṃ punar brāhmaṇāḥ puṇyāḥ puṇya-yonayo bhaktā rājarṣayas tathā rājānaś ca te ṛṣayaś ceti rājarṣayaḥ | yata evam, ato’nityaṃ kṣaṇa-bhaṅguram asukhaṃ ca sukha-varjitam imaṃ lokaṃ manuṣya-lokaṃ prāpya puruṣārtha-sādhanaṃ durlabhaṃ manuṣyatvaṃ labdhvā bhajasva sevasva mām

 

Rāmānuja


striyo vaiśyāḥ śūdrāś ca pāpayonayo ‚pi māṃ vyapāśritya parāṃ gatiṃ yānti; kiṃ punaḥ puṇyayonayo brāhmaṇā rājarṣayaś ca madbhaktim āsthitāḥ / atas tvaṃ rājarṣir asthiraṃ tāpatrayābhihatatayā asukhaṃ cemaṃ lokaṃ prāpya vartamāno māṃ bhajasva

 

Śrīdhara


yadaivaṃ tadā sat-kulāḥ sad-ācārāś ca mad-bhaktāḥ parāṃ gatiṃ yānti iti kiṃ vaktavyam ity āha kiṃ punar iti | puṇyāḥ sukṛtino brāhmaṇāḥ | tathā rājānaś ca ta ṛṣayaś ca kṣatriyāḥ | evaṃ bhūtāḥ parāṃ gatiṃ yāntīti kiṃ punar vaktavyam ity arthaḥ | atas tvam imaṃ rājarṣi-rūpaṃ dehaṃ prāpya labdhvā māṃ bhajasva | kiṃcānityam adhruvam asukhaṃ sukha-rahitaṃ cemaṃ martya-lokaṃ prāpya anityatvād vilambam akurvan asukhatvāc ca sukhārtham udyamaṃ hitvā mām eva bhajasvety arthaḥ

 

Madhusūdana


evaṃ cet puṇyāḥ sadācārā uttama-yonayaś ca brāhmaṇās tathā rājarṣayaḥ sūkṣma-vastu-vivekinaḥ kṣatriyā mama bhaktāḥ parāṃ gatiṃ yāntīti kiṃ punar vācyam atra kasyacid api sandehābhāvād ity arthaḥ | yato mad-bhakter īdṛśo mahimāto mahatā pratnenemaṃ lokaṃ sarva-puruṣārtha-sādhana-yogyam atidurlabhaṃ ca mauṣya-deham anityam āśu-vināśinam asukhaṃ garbha-vāsādy-aneka-duḥkha-bahulaṃ labdhvā yāvad ayaṃ na naśyati tāvad atiśīghram eva bhajasva māṃ śaraṇam āśrayasva | anityatvād aukhatvāc cāsya vilambaṃ sukhārtham udyamaṃ ca mā kārṣīs tvaṃ ca rājarṣir ato mad-bhajanenātmānaṃ saphalaṃ kuru | anyathā hy etādṛśaṃ janma niṣphalam eva te syād ity arthaḥ

 

Viśvanātha


tato ‚pi kiṃ punar brāhmaṇāḥ puṇyāḥ sat-kulāḥ sadācārāś ca ye bhaktāḥ | tasmāt tvaṃ māṃ bhajasva

 

Baladeva


kim iti | yady evaṃ tarhi brāhmaṇā rājarṣayaḥ kṣatriyāś ca sat-kulāḥ puṇyāḥ sad-ācāriṇo bhaktāḥ santaḥ parāṃ gatiṃ yāntīti kiṃ punar vācyam ? nāsty atra saṃśaya-leśo ‚pi | tasmāt tvam api rājarṣir imaṃ lokaṃ prāpya māṃ bhajasva anityaṃ naśvaram asukham īṣat sukhaṃ vināśiny alpa-sukhe ‚smin loke rājya-spṛhāṃ vihāya nityam anantānandaṃ mām upāsya prāpnuhīti tvarātra vyajyate | atrāsya lokasyānityatvaṃ kaṇṭhato bruvan harir mithyātvaṃ tasya nirāsāt
 
 



Michalski


O ileż prędzej szlachetni brahmani, lub kochający mnie wieszczowie królewscy! Jeżeliś więc przyszedł na ten przemijający, bezradosny świat, czcij mnie!

 

Olszewski


A tem więcej święci bramini i pobożni radżarszowie. Żyjąc na tym świecie znikomym, złością przepełnionym, czcij mię.

 

Dynowska


Tym bardziej Mnie oddani świątobliwi Bramini i wieszczowie królewscy. Więc i ty, zakosztowawszy tego przemijającego, bezradosnego świata, ku Mnie niepodzielnie skieruj swoją cześć,

 

Sachse


A co dopiero nieskazitelni bramini,
i mędrcy z rodów królewskich, moi wyznawcy.
Skoro więc już jesteś
w tym przemijalnym, nie dającym szczęścia świecie
zostań moim wyznawcą!

 

Kudelska


A tym bardziej bramin cnotliwy lub mnie miłujący wieszczowie królewscy;
Skoro już żyjesz na tym świecie zmiennym i pełnym nieszczęść, to do mnie swą miłość skieruj.

 

Rucińska


A cóż dopiero pobożni bramini, wieszcze królewscy!
Przyszedłszy na ten znikomy, bolesny świat, mnie się oddaj!

 

Szuwalska


Tym łatwiejsze to będzie dla prawych kapłanów
Albo władców pobożnych. Dlatego zstąpiwszy
Do świata doczesnego, gdzie nie ma radości,
Czcij Mnie!
 
 

BhG 9.34

man-manā bhava mad-bhakto mad-yājī māṃ namas kuru
mām evaiṣyasi yuktvaivam ātmānaṃ mat-parāyaṇaḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


analiza syntaktyczna


man-manāḥ (mającym umysł we mnie) mad-bhaktaḥ (moim wielbicielem) mad-yājī (moim czcicielem) bhava (bądź),
mām (mnie) namas (pokłon) kuru (czyń).
evam (w ten sposób) mat-parāyaṇaḥ (ten, dla którego jestem najwyższym celem) ātmānam (jaźń) yuktvā (zaprzągnąwszy)
mām eva (do mnie właśnie) eṣyasi (pójdziesz).

 

tłumaczenie polskie


Bądź moim wielbicielem, moim czcicielem,
którego umysł we mnie [spoczywa], oddawaj mi cześć.
Gdy uczynisz mnie najwyższym celem i jaźń zaprzęgniesz, do mnie pójdziesz.

 

analiza gramatyczna

man-manāḥ man-manas 1i.1 m. ; BV : yasya mano mayy asti saḥ ten, którego umysł jest we mnie (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; man – myśleć, manas – umysł);
bhava bhū (być) Imperat. P 2c.1 bądź;
mad-bhaktaḥ mad-bhakta 1i.1 m. ; TP : mama bhakta itimój wielbiciel (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; bhaj – dzielić, dostarczać, radować się, oddawać cześć, PP bhakta – rozdany, rozdzielony, kochany; czciciel, wielbiciel, miłośnik, kochający, oddany);
mad-yājī mad-yājin 1i.1 m. ; TP : yo mām yajata iti saḥten, kto mnie czci (od: mat – fforma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; yaj – poświęcać, składać w ofierze, czcić; -in, -min, -vin – sufiksy tworzące przymiotniki posesywne);
mām asmat sn. 2i.1mnie;
namaḥ namaḥ 2i.1 n. pokłon, cześć (od: nam – zginać się, kłaniać);
kuru kṛ (robić) Imperat. P 2c.1 uczyń;
mām asmat sn. 2i.1mnie;
eva av. z pewnością, właśnie, dokładnie, jedynie;
eṣyasi i (iść)  Fut. P 2c.1 pójdziesz;
yuktvā yuj (zaprzęgać, łączyć) absol. połączywszy, zaprzęgnąwszy;
evam av. w ten sposób;
ātmānam ātman 2i.1 m. jaźń;
mat-parāyaṇaḥ mat-parāyaṇa 1i.3 m. ; BV : yasyāhaṃ parāyaṇam asmi saḥten, dla którego ja jestem najwyższym celem (od: mat – forma podstawowa zaimka osobowego ’ja’ w l.poj. używana głównie na początku złożeń; ayana – droga; parāyaṇa – najwyższa droga, ostateczny cel; w złożeniach – całkowicie poświęcony czemuś, oddany);

 

warianty tekstu


yuktvaivam → satyaṃ te / yuṃktvaiva / muktvaiva (prawda tobie / … / właśnie wyzwoliwszy);
mat-parāyaṇaḥmat-parāyaṇam (dla której [jaźni] ja jestem najwyższym celem);
ātmānaṃ mat-parāyaṇaḥ → pratijāne priyosi me (obiecuję, jesteś mi drogi);

Pierwsza i druga pada BhG 9.34 jest taka sama jak pierwsza i druga pada BhG 18.65, w niektórych wersjach pokrywają się również pozostałe dwie pady.

 
 



Śāṃkara


kathaṃ ?—

mayi vāsudeve mano yasya tava sa tvaṃ man-manā bhava | tathā mad-bhakto bhava | mad-yājī mad-yajana-śīlo bhava | mām eva ca namaskuru | mām eveśvarasyāgamiṣyasi yuktvā samādhāya cittam | evam ātmānaṃ mām ahaṃ hi sarveṣāṃ bhūtānām ātmā parā ca gatiḥ param ayanaṃ taṃ mām evambhūtam eṣyastīty atītena padena sambandhaḥ | mat-parāyaṇaḥ sann ity arthaḥ

 

Rāmānuja


bhaktisvarūpam āha

manmanā bhava madbhakto madyājī māṃ namaskuru |
mām evaiṣyasi yuktvaivam ātmānaṃ matparāyaṇaḥ || BhG_9.34 ||

manmanā bhava mayi sarveśvareśvare, nikhilaheyapratyanīkakalyāṇaikatāne, sarvajñe, satyasaṅkalpe nikhilajagadekakāraṇe, parasmin brahmaṇi, puruṣottame, puṇḍarīkadalāmalāyatākṣe, svacchanīlajīmūtasaṅkāśe, yugapaduditadinakarasahasrasadṛśatejasi, lāvaṇyāmṛtamahodadhau, udārapīvaracaturbāhau, atyujjvalapītāmbare, amalakirīṭamakarakuṇḍalahārakeyūrakaṭakabhūṣite, apārakāruṇyasauśīlyasaundaryamādhuryagāmbhīryāudāryavātsalyajaladhau, anālocitaviśeṣāśeṣalokaśaraṇye sarvasvāmini tailadhārāvad avicchedena niviṣṭamanā bhava / tad eva viśinaṣṭi madbhaktaḥ atyarthamatpriyatvena yukto manmanā bhavetyarthaḥ / punar pi viśinaṣṭi madyājī anavadhikātiśayapriyamadanubhavakāritamadyajanaparo bhava / yajanaṃ nāmaparipūrṇaśeṣavṛttiḥ / aupacārikasāṃsparśikābhyavahārikādisakalabhogapradānarūpo hi yāgaḥ / yathā madanubhavajanitanirvadhikātiśayaprītikāritamadyajanaparo bhavasi, tathā manmanā bhavety uktaṃ bhavati / punar api tad eva viśinaṣṭi māṃ namaskuru / anavadhikātiśayapriyamadanubhavakāritātyarthapriyāśeṣaśeṣavṛttau aparyavasyan mayy antarātmani atimātraprahvībhāvavyavasāyaṃ kuru / matparāyaṇaḥ aham eva param ayanaṃ yasyāsau matparāyaṇaḥ; mayā vinā+ātmadhāraṇāsaṃbhāvanayā madāśraya ityarthaḥ / evam ātmānaṃ yuktvā matparāyaṇas evam anavadhikātiśayaprītyā madanubhavasamarthaṃ manaḥ prāpya mām evaiṣyasi / ātmaśabdo hy atra manoviṣayaḥ / evaṃrūpeṇa manasā māṃ dhyātvā mām anubhūya mām iṣṭvā māṃ namaskṛtya matparāyaṇo mām eva prāpsyasītyarthaḥ / tad evaṃ laukikāni śarīradhāraṇārthāni, vaidikāni ca nityanaimittikāni karmāṇi matprītaye maccheṣataikaraso mayaiva kārita iti kurvan satataṃ matkīrtanayatananamaskārādikān prītyā kurvāṇo manniyāmyaṃ nikhilajagan maccheṣataikarasam iti cānusandhānaḥ atyarthapriyamadguṇagaṇaṃ cānusandhāyāharahar uktalakṣaṇam idam upāsanam upādadāno mām eva prāpsyasi

 

Śrīdhara


bhajana-prakāraṃ daśrayann upasaṃharati man-manā iti | mayy eva mano yasya sa man-manāḥ tādṛśas tvaṃ bhava | tathā mamaiva bhaktaḥ sevako bhava | mad-yājī mat-pūjana-śīlo bhava | mām eva ca namaskuru | evam ebhiḥ prakārair mat-parāyaṇaḥ sann ātmānaṃ mano mayi yuktvā samādhāya mām eva paramānanda-rūpam eṣyasi prāpsyasi

 

Madhusūdana


bhajana-prakāraṃ darśayann upasaṃharati man-manā bhaveti | rāja-bhaktasyāpi rāja-bhṛtyasya putrādau manas tathā sa tan-manā api na tad-bhakta ity ata uktaṃ man-manā bhava mad-bhakta iti | tathā mad-yājī mat-pūjana-śīlo māṃ namaskuru mano-vāk-kāyaiḥ | evam ebhiḥ prakārair mat-parāyaṇo mad-eka-śaraṇaḥ sann ātmānam antaḥkaraṇaṃ yuktvā mayi samādhāya mām eva paramānanda-ghanaṃ sva-prakāśaṃ sarvopadrava-śūnyam abhayam eṣyasi prāpsyasi

 

Viśvanātha


bhajana-prakāraṃ darśayann upasaṃharati man-manā iti | evam ātmānaṃ mano dehaṃ ca yuktvā mayi niyojya

 

Baladeva


atha pariniṣṭhitasyārjunasyābhīṣṭāṃ śuddhāṃ bhaktim upadiśann upasaṃharati man-manā iti | rāja-bhakto ‚pi rāja-bhṛtyaḥ patnyādi-manās tathā sa tan-manā api na tad-bhakto bhavati | tvaṃ tu tad-vilakṣaṇa-bhāvena man-manā mad-bhakto bhava | mayi nīlotpala-śyāmalatvādi-guṇavati vasudeva-sūnau sva-svāmitva-sva-pumarthatva-buddhyānavacchinna-madhu-dhārāvat satataṃ mano yasya saḥ | tathā mad-yājī tādṛśasyātimātra-priyasya mamārcane nirato bhava | tādṛśaṃ mām atipremṇā namaskuru daṇḍavat praṇama | evam ātmānaṃ mano dehaṃ ca yuktā mayi nivedya mat-parāyaṇo mad-ekāśrayaḥ san mām upaiṣyasi | eṣā bhaktir arpitaiva kriyeteti bodhyam
 
 



Michalski


Myśl zawsze o mnie, kochaj mnie, składaj mi ofiary, hołd mi oddawaj! Gdy tak mi oddasz swego ducha, mnie mając przed sobą, jako cel najwyższy, – połączysz się ze mną, Ardżuno!

 

Olszewski


Skieruj ku mnie swego bucha; i wielbiąc mię, złóż mi ofiarę swoją i hołd swój. Wtedy w jedności ze mną, nie widząc nic, prócz mnie, przyjdziesz bo mnie.

 

Dynowska


ku Mnie całą duszę i miłość gorącą zwróć, Mnie wszystkie poświęcaj ofiary, przede Mną się skłaniaj we czci, a w Duchu utwierdzony, ze Mną zjednoczysz się niechybnie.

 

Sachse


Niech twój umysł zwróci się ku mnie,
mnie niech obejmie twoja miłość,
ku mnie niech się skieruje twa ofiara,
mnie jednemu oddawaj cześć!
W ten sposób osiągnąwszy jogę,
we mnie widząc twój cel najwyższy
przybędziesz do mnie.

 

Kudelska


Mnie poświęć cała swą myśl i swe oddanie, mnie składaj ofiary i pokłon mi złóż,
Tak całym swym jestestwem ze mną zjednoczony, mnie za najwyższy mając cel, do mnie przybądź.

 

Rucińska


We mnie złóż umysł i serce, mnie wielbij i mnie się kłaniaj –
Tak we mnie chroniąc się, do mnie przybędziesz, na mnie skupiony

 

Szuwalska


Myśl tylko o Mnie, wierząc, wiernie kochaj
I pokłony Mi składaj. We wszystkim, co robisz,
Tylko Mnie bądź oddany, wtedy Mnie odnajdziesz.
 
 

BhG 9.kolofon

iti śrī-mahābhārate bhiṣma-parvaṇi ekatriṃśo ‘dhyāyaḥ

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


tłumaczenie polskie

A oto trzydziesty pierwszy rozdział w chwalebnej Mahabharacie w parwanie Bhiszmy.
 

warianty tekstu

iti śrī-mahābhārate śata-sāhasryāṃ saṃhitāyāṃ vaiyāsakyāṃ bhīṣma-parvaṇi*

A oto w chwalebnej Mahabharacie, w sanhicie Wjasowej, posiadającej sto tysięcy [wersów] w parwanie Bhiszmy

śrīmad-bhagavad-gītāsu upaniṣatsu brahma-vidyāyāṃ yoga-śāstre śrī-kṛṣṇārjuna-saṃvāde bhaktiyogo / rāja-vidyā-rāja-guhya-yogo / rāja-guhya-rāja-yogo / brahma-vidyā-yogo / rāja-guhya-yogo / prakṛti-yogo / prakṛti-puruṣa-yogo / rāja-vidyā-rāja-guhyo / rāja-yogo / ātma-nirṇaya-yogo / śrī-kṛṣṇārjuna-saṃvādo navamo ‘dhyāyaḥ

W chwalebnych pieśniach Pana, w upaniszadach, w wiedzy o brahmanie, w księdze jogi, w rozmowie chwalebnego Kryszny z Ardźuną dziewiąty rozdział zatytułowany: Joga uwielbienia / Joga królewskiej wiedzy i królewskiego sekretu / Joga królewska królewskiego sekretu / Joga wiedzy o brahmanie / Joga królewskiej tajemnicy / Joga natury / Joga natury i Męża / Królowa wiedzy i królowa sekretu / Joga królewska / Joga dowiedzenia jaźni / Rozmowa chwalebnego Kryszny z Ardźuną.

* Ta część kolofonu z: Śrīmad-Bhagavad-gītā (czcionka bengalska), komentarz: Śrīdhara Svāmipāda “Subodhinī”, tłumaczenie na język bengalski: Nārāyaṇa-dāsa Bhakti-sudhā-kara, Gaudīya mission Kalkuta 1996r.

 
 



Śrīdhara


nijam aiśvaryam āścaryaṃ bhakteś cādbhuta-vaibhavam |
navame rāja-guhyākhye kṛpayāvocad acyutaḥ ||

iti śrī-śrīdhara-svāmi-kṛtāyāṃ bhagavad-gītā-ṭīkāyāṃ subodhinyāṃ
rāja-vidyā-rāja-guhya-yogo nāma navamo ‚dhyāyaḥ

 

Madhusūdana


śrī-govinda-padāravinda-makarandāsvāda-śuddhāśayāḥ
saṃsārāmbudhim uttaranti sahasā paśyanti pūrṇaṃ mahaḥ |
vedāntair avadhārayanti paramaṃ śreyas tyajanti bhramaṃ
dvaitaṃ svapna-samaṃ vidanti vimalāṃ vindanti cānandatām ||

iti śrīmat-paramahaṃsa-parivrājakācārya-śrī-viśveśvara-sarasvatī-pāda-śiṣya-śrī-madhusūdana-sarasvatī-viracitāyāṃ śrīmad-bhagavad-gītā-gūḍhārtha-dīpikāyām adhikāri-bhedena rāja-vidyā-rāja-guhya-yogo nāma navamo ‚dhyāyaḥ

 

Viśvanātha


pātrāpātra-vicāritvaṃ sva-sparśāt sarva-śodhanam |
bhakter evātraitad asyāḥ rāja-guhyatvam īkṣyate ||
iti sārārtha-varṣiṇyāṃ harṣiṇyāṃ bhakta-cetasām |
gītāsu navamo ‚dhyāyaḥ saṅgataḥ saṅgataḥ satām ||

 

Baladeva


pātrāpātra-dhiyā śūnyā sparśāt sarvāgha-nāśinī |
gaṅgeva bhaktir eveti rāja-guhyam iha smṛtā ||