BhG 4.2

evaṃ paraṃ-parā-prāptam imaṃ rāja-rṣayo viduḥ
sa kāleneha mahatā yogo naṣṭaḥ paraṃtapa

Update Required
To play the media you will need to either update your browser to a recent version or update your Flash plugin.


syntax


he parantapa (O scorcher of enemies!),
evam (thus) rāja-rṣayaḥ (kingly sages) imam (this) paraṁ-parā-prāptam (obtained through the succession) [yogam] (yoga) viduḥ (they got to know).
iha (here) saḥ yogaḥ (this yoga) mahatā kālena (by the influence of the powerful time) naṣṭaḥ (lost) [asti] (it is).

 

grammar

evam – av. – thus;
paraṁ-parā-prāptam – paraṁ-parā-prāpta 2n.1 m.; TP: paraṁ-parayā prāptam iti – obtained through the succession (from: para – distant, beyond, out, earlier,other; paraṁ-parā – one following the other, succession, tradition; pra-√āp – to obtain, to reach, prāpta PP – obtained);
imam – idam sn. 2n.1 m. – this;
rāja-rṣayaḥ – rāja-rṣi 1n.3 m.; TP: rājñām ṛṣaya iti – the sages among the kings (from: √raj – to reign, rājan – king; √ṛṣ – to flow, to move quickly, or √dṛś – to see; ṛṣi – sage, seer);
or KD: rājānaś cāsav ṛṣayaś ca – they are kings and sages;
viduḥ – √vid (to know, to understand) Perf. P 1v.3 – they got to know;
saḥ – tat sn. 1n.1 m. – he;
kālena – kāla 3n.1 m. – by the time;
iha – av. – here (often meaning: in this world);
mahatā – mahant 3n.1 m. – by the great (from: √mah – to magnify);
yogaḥ – yoga 1n.1 m. – yoga, yoking, application, a means, one of the schools of Hindu philosophy (from:√yuj – to yoke, to join, to engage);
naṣṭaḥ – naṣṭa (√naś – to disappear, to be lost, to perish) PP 1n.1 m. – perished, lost;
paraṁtapa – param-tapa 8n.1 m.; yaḥ parān tāpayati saḥ – one who torments enemies (from: para – another, strange; √tap – to scorch, tapas – heat, austerity);

 

textual variants


paraṁ-parā-prāptam → paraṁ-parākhyātam / paras-parā-prāptam (known through the tradition / obtained among themselves);
imaṁ → idaṁ (this);
kāleneha → kālenaiva / tu kālena (indeedby the time / but by the time);

 
 



Śāṃkara


evaṃ kṣatriya-paramparā-prāptam imaṃ rājarṣayo rājānaś ca te ṛṣayaś ca rājarṣayo vidur imaṃ yogam | sa yogaḥ kāleneha mahatā dīrgheṇa naṣṭo vicchinna-sampradāyaḥ saṃvṛtto he parantapa ! ātmano vipakṣa-bhūtāḥ para ucyante tān śaurya-tejo-gabhastibhir bhānur iva tāpayatīti parantapaḥ śatru-tāpana ity arthaḥ

 

Rāmānuja


commentary under the verse BhG 4.3

 

Śrīdhara


evam iti | evaṃ rājānaś ca te ṛṣayaś ceti | anye ‚pi rājarṣayo nimi-pramukhāḥ | sva-pitrādibhir ikṣvāku-pramukhaiḥ protkam imaṃ yogam vidur jānanti sma | adyatanānām ajñāne kāraṇam āha he parantapa śatru-pātana ! sa yogaḥ kāla-vaśād iha loke naṣṭo vicchinnaḥ

 

Madhusūdana


evam ādityam ārabhya guru-śiṣya-paramparayā prāptam imaṃ yogaṃ rājānaś ca ta ṛṣayaś ceti rājarṣayaḥ prabhutve sati sūkṣmārtha-nirīkṣaṇa-kṣamā nimi-pramukhāḥ sva-pitrādi-proktaṃ viduḥ | tasmād anādi-veda-mūlatvenānanta-phalatvenānādi-guru-śiṣya-paramparā-prāptatvena ca kṛtrimatva-śaṅkānāspadatvān mahā-prabhāvo ‚yaṃ yoga iti śraddhātiśayāya stūyate |

sa evaṃ mahā-prayojano ‚pi yogaḥ kālena mahatā dīrgheṇa dharma-hrāsa-kareṇehedānīm āvayor vyavahāra-kāle dvāparānte durbalān ajitendriyān anadhikāriṇaḥ prāpya kāma-krodhādibhir abhibhūyamāno naṣṭo vicchinna-sampradāyo jātaḥ | taṃ vinā puruṣārthāprāpter aho daurbhāgyaṃ lokasyeti śocati bhagavān | he parantapa ! paraṃ kāma-krodhādi-rūpaṃ śatru-gaṇaṃ śauryeṇa balavatā vivekena tapasā ca bhānur iva tāpayatīti parantapaḥ śatru-tāpano jitendriya ity arthaḥ | urvaśy-upekṣaṇādy-adbhuta-karma-darśanāt | tasmāt tvaṃ jitendriyatvād atrādhikārīti sūcayati

 

Viśvanātha


no commentary up to the verse BhG 4.3

 

Baladeva


evaṃ vivasvantam ārabhya guru-śiṣya-paramparayā prāptam iimaṃ yogaṃ rājarṣayaḥ sva-pitrādibhir ikṣvāku-prabhṛtibhir upadiṣṭaṃ viduḥ | iha loke naṣṭo vicchinna-sampradāyaḥ

 
 



Both comments and pings are currently closed.